Τις αρνητικές επιπτώσεις στις ευρωπαϊκές υποδομές μεταφορών (αεροδρόμια, λιμάνια, αυτοκινητόδρομους, σιδηρόδρομους κτλ), από την τελευταία «μόδα» των ιδιωτικοποιήσεων, εντοπίζει σημερινή έκθεση της Standard & Poor’s, με το χαρακτηριστικό τίτλο «Ξεπουλώντας τα ασημικά της οικογένειας: Η ιδιωτικοποίηση των υποδομών μεταφορών απειλεί την πιστωτική ποιότητα».
Όπως διαπιστώνουν οι οικονομολόγοι της Standard & Poor’s, οι δημοσιονομικές πιέσεις στην Ευρώπη οδηγούν ολοένα και περισσότερες κυβερνήσεις στη λύση της ιδιωτικοποίησης των δημοσίων επιχειρήσεων που διαχειρίζονται λιμάνια, αεροδρόμια, αυτοκινητόδρομους και σιδηρόδρομους. Η πώληση –μερική ή ολική- των δικαιωμάτων στις υποδομές αυτές, προς τον ιδιωτικό τομέα γίνεται με δημόσιες εγγραφές, πωλήσεις μέσω πλειοδοτικών διαγωνισμών ή συμπράξεις ιδιωτικού – δημοσίου τομέα (ΣΔΙΤ). Πραγματικά, και στην Ελλάδα, οι ιδιωτικοποιήσεις των υποδομών μεταφορών βρίσκονται υψηλά στην ατζέντα του οικονομικού επιτελείου. Mέσα στο 2006 αναμένεται η είσοδος του αεροδρομίου Ελ. Βενιζέλος στο χρηματιστήριο, όπως ανακοίνωσε την Παρασκευή, στη Νέα Υόρκη ο υπουργός Οικονομίας και Οικονομικών Γ. Αλογοσκούφης, ενώ παράλληλα, υπάρχουν σκέψεις για την ιδιωτικοποίηση των μεγάλων λιμανιών της χώρας. Στη Γαλλία, η κυβέρνηση δέχεται προσφορές για το ποσοστό που διαθέτει στην εταιρεία που διαχειρίζεται τα διόδια των αυτοκινητόδρομων, στοχεύοντας σε έσοδα 13 δισ. ευρώ, ενώ και στην Ουγγαρία, η ιδιωτικοποίηση του αεροδρομίου της Βουδαπέστης αναμένεται να φέρει στα κρατικά ταμεία έσοδα ύψους 1,5 δισ. ευρώ. Πολλά είναι ακόμα τα σχέδια για ιδιωτικοποιήσεις υποδομών που σχετίζονται με τις μεταφορές σε όλη την Ευρώπη, ωστόσο, η Standard & Poor’s προειδοποιεί πως το κύμα των ιδιωτικοποιήσεων θέτει σε κίνδυνο την πιστωτική ποιότητα των οργανισμών αυτών. Όπως εξηγεί ο οικονομολόγος της S&P, Jan Willem Plantagie, με δεδομένες τις ανάγκες των κρατικών προϋπολογισμών, είναι αμφίβολο το εάν οι κυβερνήσεις που πωλούν τις πιο πολύτιμες συμμετοχές τους θα είναι πρόθυμες να μοιρασθούν τα έσοδα με τους μεταφορικούς οργανισμούς. Επιπλέον, συνήθως, οι αγοραστές επιβαρύνουν τους οργανισμούς αυτούς με χρέη, αφού συνηθίζουν να χρησιμοποιούν τους ισολογισμούς τους για τη χρηματοδότηση της ίδιας της επένδυσης ή και μελλοντικών μερισμάτων. «Στον ιδιωτικό τομέα συνήθως επικρατούν διαφορετικές αντιλήψεις ως προς το ποιο είναι το αποδεκτό επίπεδο χρέους», παρατηρεί ο κ. Plantagie, παραθέτοντας τα παραδείγματα των ιταλικών Aeroporti di Roma και Autostrade και της βρετανικής NATS (En-Route) PLC. Τέλος, αξίζει να σημειωθεί ότι η Standard & Poor’s απευθύνει προειδοποίηση για πιθανές υποβαθμίσεις και προς τις εταιρείες του ιδιωτικού τομέα που ενδιαφέρονται για την εξαγορά κάποιου οργανισμού μεταφορών. «Εάν ο αγοραστής αναγκαστεί να χρηματοδοτήσει την εξαγορά με δανεισμό, το αποτέλεσμα της υψηλότερης μόχλευσης και των χαμηλότερων δεικτών, ενδέχεται να επηρεάσει την πιστοληπτική του ικανότητα», καταλήγει η έκθεση. Κ.Σαμ.