Τα έντονα καιρικά φαινόμενα που αναμένονται από σήμερα τις νυχτερινές ώρες έχουν κινητοποιήσει τα αρμόδια υπουργεία για την προστασία των εργαζομένων, εκδίδοντας εγκυκλίους για την εργασία τους.
Δημόσιοι υπάλληλοι: Ειδική άδεια και τηλεργασία
Σύμφωνα με τις οδηγίες του ΥΠΕΣ, όπου η φύση των καθηκόντων το επιτρέπει, συστήνεται η παροχή εργασίας εξ αποστάσεως. Η τηλεργασία προβλέπεται από το ισχύον θεσμικό πλαίσιο και συγκεκριμένα από την παρ. 3 του άρθρου 7 του ν. 4807/2021, καθώς και από άλλες ειδικές διατάξεις, με στόχο αφενός την προστασία των εργαζομένων από τις δυσμενείς καιρικές συνθήκες και αφετέρου τη διασφάλιση της απρόσκοπτης λειτουργίας των υπηρεσιών.
Για τους υπαλλήλους που δεν έχουν τη δυνατότητα τηλεργασίας και αντιμετωπίζουν αντικειμενική δυσκολία μετακίνησης, το υπουργείο υπενθυμίζει τη δυνατότητα χρήσης της ειδικής άδειας του άρθρου 50 του Υπαλληλικού Κώδικα (ν. 3528/2007). Η συγκεκριμένη άδεια καλύπτει περιπτώσεις ανυπαίτιας αδυναμίας προσέλευσης στην εργασία και μπορεί να χορηγηθεί για διάστημα έως δύο εργάσιμων ημερών ανά έτος.
Παράλληλα, ξεκαθαρίζεται ότι οι διευκολύνσεις αυτές δεν εφαρμόζονται στο προσωπικό κρίσιμων και υπηρεσιών αιχμής. Εξαιρούνται, μεταξύ άλλων, οι εργαζόμενοι στους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης πρώτου και δεύτερου βαθμού, καθώς και το προσωπικό των νοσοκομείων και άλλων δομών που καλούνται να βρίσκονται σε αυξημένη ετοιμότητα λόγω της κακοκαιρίας.
Το υπουργείο Εσωτερικών καλεί τις διοικήσεις των φορέων του Δημοσίου να εφαρμόσουν με ευελιξία τις προβλέψεις της εγκυκλίου, λαμβάνοντας υπόψη τόσο την ασφάλεια των εργαζομένων όσο και τις ανάγκες εξυπηρέτησης των πολιτών στις ιδιαίτερες συνθήκες που διαμορφώνονται.
Αναλυτικά η ανακοίνωση του Υπουργείου Εσωτερικών:
«Σε συνέχεια του Έκτακτου Δελτίου Επικίνδυνων Καιρικών Φαινομένων (ΕΔΕΦΚ), που εκδόθηκε σήμερα, Τρίτη 20 Ιανουαρίου 2026, από την Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία (ΕΜΥ), καλούνται οι υπηρεσίες του δημοσίου που εδρεύουν σε περιοχές που αναφέρονται σε αυτό, όπως τυχόν θα επικαιροποιείται αρμοδίως από την ΕΜΥ βάσει της εξέλιξης του καιρικού φαινομένου, να προβούν σε ό,τι αφορά τη λειτουργία των υπηρεσιών για την Τετάρτη 21/1/2026, στις εξής ενέργειες:
Σε περιπτώσεις όπου, με βάση τη φύση των καθηκόντων των εργαζομένων είναι δυνατή η εξ αποστάσεως παροχή εργασίας, συνιστάται η τηλεργασία σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ. 3 του άρθρου 7 του ν. 4807/2021 ή άλλες ειδικές διατάξεις, προκειμένου αφενός να προστατευθούν οι εργαζόμενοι από τυχόν επιπτώσεις λόγω των καιρικών συνθηκών, και αφετέρου να διασφαλιστεί η λειτουργία των Υπηρεσιών.
Οι υπάλληλοι που δεν δύνανται λόγω της φύσης των καθηκόντων τους να παρέχουν εργασία εξ αποστάσεως, δύνανται να κάνουν χρήση των προβλεπόμενων εκ του νόμου αδειών απουσίας. Για το μόνιμο και ΙΔΑΧ προσωπικό του Δημοσίου ισχύει η διάταξη της παρ. 11 του άρθρου 50, του ΥΚ και για το ΙΔΟΧ προσωπικό οι διατάξεις των άρθρων 657-658 του ΑΚ περί ανυπαίτιας μη παροχής εργασίας. (Σχετική η εγκύκλιος με αρ. ΔΙΔΑΔ/Φ.49Κ/1193/οικ. 4758/20-3-2023-ΑΔΑ: 63ΤΠ46ΜΤΛ6-ΦΘΧ). Για την έγκριση της άδειας αυτής δεν απαιτείται εν προκειμένω η προσκόμιση δικαιολογητικών από δημόσιες αρχές.
Στις περιπτώσεις που η παρουσία των υπαλλήλων στις Υπηρεσίες τους κριθεί αιτιολογημένα ότι δύναται ή πρέπει να πραγματοποιηθεί σε μεταγενέστερο ή προγενέστερο χρόνο από τον καθορισμένο χρόνο προσέλευσης ή αποχώρησης, η τυχόν καθυστέρηση στην προσέλευση ή η πρόωρη αποχώρησή τους κρίνεται αιτιολογημένη, εφόσον στοιχειοθετείται αντικειμενική αδυναμία προσέλευσης ή αποχώρησης στον καθορισμένο χρόνο, καθώς σε κάθε περίπτωση θα πρέπει να προτάσσεται η ασφάλεια τους.
Προς αποφυγή της ταλαιπωρίας των πολιτών, διευκρινίζεται ότι τυχόν ραντεβού με Δημόσιες υπηρεσίες που έχουν προγραμματιστεί για την 21η/1/2026, τα οποία εκτάκτως, λόγω των έκτακτων καιρικών συνθηκών δεν είναι δυνατόν να πραγματοποιηθούν, οι Υπηρεσίες θα πρέπει να μεριμνήσουν για να ενημερωθούν αρμοδίως οι πολίτες με κάθε πρόσφορο τρόπο και να υπάρξει μέριμνα άμεσα για τον επαναπρογραμματισμό νέου ραντεβού.
Τα ως άνω δεν τυγχάνουν εφαρμογής σε εκείνους τους υπαλλήλους, τα καθήκοντα των οποίων συνδέονται άμεσα με την αντιμετώπιση των δυσμενών καιρικών συνθηκών. Για τους υπαλλήλους αυτούς, αρμόδιοι να παρέχουν οδηγίες για τον τρόπο παροχής εργασίας είναι οι επικεφαλής των υπηρεσιών αιχμής, στην οποία ανήκουν οργανικά, ιδίως αρμόδιος επικεφαλής των ΟΤΑ α΄ και β΄ βαθμού, νοσηλευτικών ιδρυμάτων κ.λπ..
Τι ισχύει για τους ιδιωτικούς υπαλλήλους
Σε συνέχεια της ανακοίνωσης της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας (Ε.Μ.Υ.) σχετικά με τα ακραία καιρικά φαινόμενα που θα επικρατήσουν την Τετάρτη 21 Ιανουαρίου 2026 και κατόπιν συσκέψεως με τη Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης με την από 20.1.2026 εγκύκλιο λαμβάνει έκτακτα μέτρα για την προστασία των εργαζομένων του ιδιωτικού τομέα.
Α. Υποχρεωτική παύση εργασιών σε υπαίθριες δραστηριότητες
Για τους εργαζόμενους επιχειρήσεων που βρίσκονται σε περιοχές, στις οποίες σύμφωνα με το επικαιροποιημένο Έκτακτο Δελτίο Επικίνδυνων Καιρικών Φαινομένων (ΕΔΕΚΦ) της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας αναμένεται να επικρατήσουν ακραίες καιρικές συνθήκες και συγκεκριμένα στην Περιφέρεια Πελοποννήσου το χρονικό διάστημα 06.00 πμ - 18.00 μμ, καθώς και στην Περιφέρεια Αττικής και τις Περιφερειακές Ενότητες Βοιωτίας και Εύβοιας το χρονικό διάστημα 10.00 πμ - 20.00 μμ, καθίσταται υποχρεωτική η παύση εργασιών την Τετάρτη 21 Ιανουαρίου σε χειρωνακτικές εργασίες που εκτελούνται σε εξωτερικό χώρο, όπως εργασίες σε τεχνικά και οικοδομικά έργα, εργοτάξια, ναυπηγοεπισκευαστικές ζώνες, διανομή και μεταφορά προϊόντων και αντικειμένων με δίτροχο όχημα, πατίνι, τροχοπέδιλα (delivery), κ.λπ.Σημειώνεται ότι στις ως άνω περιπτώσεις υποχρεωτικής παύσης εργασιών εντάσσονται όλοι οι εργαζόμενοι ανεξαρτήτως του είδους απασχόλησής τους, συμπεριλαμβανομένων των ψηφιακών πλατφορμών του άρθρου 68 του ν. 4808/2021.
Η παύση εργασιών δεν εφαρμόζεται σε οικονομικές δραστηριότητες που αφορούν σημαντικές και κοινωνικά κρίσιμες υποδομές στους τομείς της υγείας, των μεταφορών και της κοινής ωφέλειας (π.χ. υγειονομικές μονάδες, ύδρευση, ηλεκτρισμός, αεροπορικές μεταφορές, handling, θαλάσσιες, χερσαίες και σιδηροδρομικές μεταφορές), υπό την προϋπόθεση της λήψης των αναγκαίων μέτρων για την προστασία της υγείας και ασφάλειας των εργαζομένων, συμπεριλαμβανομένης της παροχής κατάλληλων μέσων ατομικής προστασίας, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία. Σε περίπτωση μη τήρησης των υποχρεώσεων της παρούσας επιβάλλεται από την Επιθεώρηση Εργασίας, σύμφωνα με τα άρθρα 23 και 24 του ν. 3996/2011 (Α’ 170), χρηματικό πρόστιμο δυο χιλιάδων (2.000) ευρώ ανά εργαζόμενο της επιχείρησης.
Β. Παροχή εξ αποστάσεως εργασίας με το σύστημα της τηλεργασίας
Για την προστασία των εργαζομένων στις περιοχές που, σύμφωνα με το επικαιροποιημένο Έκτακτο Δελτίο Επικίνδυνων Καιρικών Φαινομένων της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας, αναμένεται να πληγούν ιδιαιτέρως, το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης απευθύνει σύσταση στις ιδιωτικές επιχειρήσεις να εφαρμόσουν τηλεργασία σε όσες περιπτώσεις, είναι οργανωτικά εφικτή η παροχή εξ αποστάσεως εργασίας.
Γ. Έκτακτα μέτρα για την οργάνωση του χρόνου εργασίας
Για την εφαρμογή της παρούσας εγκυκλίου και για τη διευκόλυνση των εργαζομένων κατά την τυχόν αλλαγή χρόνου προσέλευσης και αποχώρησής τους από την εργασία, οι εργοδότες στις περιοχές που αναμένεται, σύμφωνα με το επικαιροποιημένο Έκτακτο Δελτίο Επικίνδυνων Καιρικών Φαινομένων της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας, να πληγούν ιδιαιτέρως δύνανται να μην καταχωρούν εκ των προτέρων στο Π.Σ. ΕΡΓΑΝΗ κάθε αλλαγή της οργάνωσης του χρόνου εργασίας.
