Πριν αναχωρήσει, ο Πούτιν αποθέωσε τη στρατηγική σχέση Μόσχας-Πεκίνου, χαρακτηρίζοντάς τη ως «σταθεροποιητική δύναμη» στον παγκόσμιο χάρτη. Σε δηλώσεις του στο κινεζικό πρακτορείο Xinhua, επισήμανε: «Είμαστε ενωμένοι στην επιδίωξή μας για τη δημιουργία μιας δίκαιης, πολυπολικής παγκόσμιας τάξης», στέλνοντας σαφές μήνυμα αμφισβήτησης της δυτικής ηγεμονίας και του ρόλου των ΗΠΑ.
Η φετινή σύνοδος φέρνει μαζί ένα ετερόκλητο μείγμα ηγετών: απολυταρχικούς, λαϊκιστές, προέδρους σε πόλεμο, αλλά και ηγέτες δημοκρατιών. Όλοι προσκλήθηκαν από τον Σι Τζινπίνγκ σε ένα διήμερο φόρουμ που έχει στόχο να καταδείξει πως η Κίνα είναι έτοιμη να ηγηθεί σε έναν κόσμο όπου η Δύση φαίνεται να αμφιταλαντεύεται.
Περίπου 20 αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων της Ευρασίας συμμετέχουν στις εργασίες της συνόδου στην Τιαντζίν, μεταξύ αυτών ο Πούτιν, ο πρόεδρος του Ιράν Μασούντ Πεζεσκιάν, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν της Τουρκίας και ο Ναρέντρα Μόντι της Ινδίας. Εκπρόσωποι διεθνών οργανισμών και περιφερειακών φορέων δίνουν επίσης το παρών.
Ορισμένοι ηγέτες, όπως ο Πούτιν και ο Ιρανός πρόεδρος, αναμένεται να παρατείνουν την παραμονή τους στην Κίνα μέχρι την Τετάρτη, ώστε να παρακολουθήσουν την μεγάλη στρατιωτική παρέλαση στο Πεκίνο για την 80ή επέτειο από την ιαπωνική παράδοση στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η εκδήλωση θα αποτελέσει επίδειξη της αναδυόμενης στρατιωτικής ισχύος της Κίνας και αναμένεται να φέρει δίπλα-δίπλα ηγέτες όπως ο Κιμ Γιονγκ Ουν, ο Μιν Αούνγκ Χλάινγκ της Μιανμάρ, ο Αλεξάνταρ Βούτσιτς της Σερβίας και ο Ρόμπερτ Φίτσο της Σλοβακίας.
Προς το παρόν, δεν έχει επιβεβαιωθεί εάν ο Πούτιν και ο Κιμ θα πραγματοποιήσουν διμερείς συνομιλίες κατά την επίσκεψή τους στο Πεκίνο. Η Βόρεια Κορέα έχει αναδειχθεί σε κρίσιμο εταίρο της Ρωσίας στον πόλεμο στην Ουκρανία, με πληροφορίες να κάνουν λόγο για αποστολή χιλιάδων Βορειοκορεατών στρατιωτών στο μέτωπο.
Η κινεζική διπλωματία έχει προβάλει τη σύνοδο ως την πιο σημαντική στην ιστορία του ΟΣΣ, αξιοποιώντας το momentum για να παρουσιάσει τον Σι Τζινπίνγκ ως πυλώνα σταθερότητας και παγκόσμιο ηγέτη, σε αντίστιξη με την αστάθεια που εκπέμπει ο Ντόναλντ Τραμπ και οι ΗΠΑ –ιδιαίτερα μέσω της ανατροπής διεθνών συμφωνιών και των σκληρών εμπορικών συγκρούσεων.
Ο Πούτιν αναμένεται να συναντήσει τον Σι Τζινπίνγκ την Τρίτη στο Πεκίνο. Νωρίτερα, τη Δευτέρα, θα έχει επαφές με τον Τούρκο πρόεδρο Ερντογάν για τις εξελίξεις στην Ουκρανία και με τον Ιρανό ομόλογό του για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης. Επίσης, έχει κλειστεί συνάντηση και με τον Ινδό πρωθυπουργό Μόντι.
Αρκετοί από τους δυτικούς συμμάχους της Ουκρανίας εκφράζουν τη δυσπιστία τους απέναντι στο Πεκίνο, θεωρώντας ότι, παρά τις διακηρύξεις ουδετερότητας, παρέχει έμμεση στήριξη στη Μόσχα. Η Κίνα από την πλευρά της απορρίπτει τις κατηγορίες και μεταθέτει την ευθύνη για τη συνέχιση του πολέμου στη Δύση, λόγω της στρατιωτικής βοήθειας προς το Κίεβο.
Σε πρόσφατες δηλώσεις του, ο Σι Τζινπίνγκ χαρακτήρισε τη σχέση Κίνας–Ρωσίας ως τη «σημαντικότερη στρατηγικά» μεταξύ παγκόσμιων δυνάμεων, σε έναν πλανήτη που βιώνει ραγδαίες ανακατατάξεις.
Στη συνέντευξή του στο Xinhua, ο Πούτιν δήλωσε πως η σύνοδος θα ενισχύσει την «ικανότητα του ΟΣΣ να ανταποκρίνεται στις σύγχρονες απειλές», ενώ επανέλαβε τη θέση του υπέρ ενός «δίκαιου, πολυπολικού κόσμου».
Κατά τις προετοιμασίες της συνόδου, το Πεκίνο κατέστησε σαφές ότι επιθυμεί πολυμερείς σχέσεις και αποστασιοποίηση από «νοοτροπίες Ψυχρού Πολέμου» και «ξεπερασμένες γεωπολιτικές αντιλήψεις», αφήνοντας αιχμές για τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους.
Ο Οργανισμός Συνεργασίας της Σανγκάης, που ιδρύθηκε το 2001, περιλαμβάνει 10 κράτη-μέλη, ενώ άλλες 16 χώρες συμμετέχουν ως παρατηρητές ή εταίροι στον διάλογο. Αντιπροσωπεύει σχεδόν το 50% του παγκόσμιου πληθυσμού και το 23,5% του παγκόσμιου ΑΕΠ και συχνά παρουσιάζεται ως ένα «αντίβαρο» του ΝΑΤΟ.
Η φετινή σύνοδος, η μεγαλύτερη στην ιστορία του ΟΣΣ, πραγματοποιείται σε περίοδο παγκόσμιων κρίσεων: η σινο-αμερικανική εμπορική σύγκρουση, η πολεμική σύρραξη στην Ουκρανία, αλλά και οι εντάσεις γύρω από το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα.
Ωστόσο, ακόμη και εντός του ΟΣΣ υπάρχουν εσωτερικές αντιπαραθέσεις. Η Κίνα και η Ινδία προσπαθούν να εξομαλύνουν τις σχέσεις τους μετά τις στρατιωτικές συγκρούσεις στα σύνορα το 2020, ενώ ταυτόχρονα αντιμετωπίζουν κοινές πιέσεις από τις ΗΠΑ. Η επίσκεψη Μόντι στην Τιαντζίν –η πρώτη του στην Κίνα από το 2018– θεωρείται κρίσιμη, αν και ο ίδιος δεν αναμένεται να παραστεί στη στρατιωτική παρέλαση της Τετάρτης.
