Τα ποσοστά ανά χώρα διαφέρουν σημαντικά, με την Ελλάδα να βρίσκεται κάπου στη μέση της λίστας, με ποσοστό 22,84%, ενώ ανάμεσα στις πιο «γενναιόδωρες» χώρες είναι η Φινλανδία, η Γαλλία και η Αυστρία, με τις σχετικές δαπάνες να ανέρχονται περίπου στο 32% του ΑΕΠ τους.

Στη τελευταία θέση βρίσκεται η Ιρλανδία με ποσοστό 12%, γεγονός που, σύμφωνα με τη σχετική μελέτη οφείλεται στην ανθρωπογεωγραφία της χώρας· ποσοστό, ωστόσο, που είναι χαμηλότερο κι από αυτό χωρών που δεν είναι μέλη της Ένωσης, όπως η Βοσνία-Ερζεγοβίνη και η Σερβία, με τις κοινωνικές τους παροχές να αγγίζουν το 20% και το 18% αντίστοιχα ως προς το ΑΕΠ τους.

Οι περισσότερες δαπάνες κοινωνικής προστασίας γίνονται με τη μορφή επιδομάτων

Σύμφωνα και πάλι με τη Eurostat, το 2023 οι παροχές κοινωνικής προστασίας στην ΕΕ ανήλθαν σε 4.607 δισ. ευρώ.

Σχεδόν το ήμισυ αυτών (46,9%) αφορά σε συντάξεις και επιδόματα προς την τρίτη ηλικία, ενώ οι παροχές που σχετίζονται με την υγειονομική περίθαλψη βρίσκονται στη δεύτερη θέση με σχεδόν 1,5 τρισ. ευρώ, αντιπροσωπεύοντας το 29,6% του συνόλου των παροχών. Ακολουθούν μέτρα στήριξης οικογενειών και παιδιών (8,7%) και επιδόματα αναπηρίας (7,1%), ενώ οι παροχές αποκλειστικά για ανέργους ανέρχονται στο 3,9% του συνόλου, οι παροχές κοινωνικού αποκλεισμού στο 2,5% και οι παροχές στέγασης στο 1,4%.

Οι δαπάνες για παροχές κοινωνικής προστασίας περιλαμβάνουν ενισχύσεις μέσω επιδομάτων ή/και σε είδος. Αυτές οι παροχές μπορεί να έχουν σχέση με το εισόδημα ή να μην εξαρτώνται από αυτό και να καθορίζονται βάσει κοινωνικών, γεωγραφικών, ηλικιακών ή άλλων κριτηρίων.

Το 64,7% των κοινωνικών παροχών έφτασαν στους πολίτες με τη μορφή επιδομάτων (58,7% μη εξαρτώμενες από εισόδημα και 6,0% εξαρτώμενες από εισόδημα). Το υπόλοιπο 35,3% των παροχών χορηγήθηκε σε είδος (30,4% μη εξαρτώμενες και 4,9% εξαρτώμενες από εισόδημα).

Η Ελλάδα βρίσκεται ανάμεσα στις πρώτες χώρες που «πληρώνουν» τις κοινωνικές παροχές περισσότερο σε χρήμα παρά σε είδος και πιο συγκεκριμένα βρίσκεται στη δεύτερη θέση (75,9%) μετά την Ιταλία (76,4%), ενώ ακολουθεί η Πολωνία με 71,4%.

Αντίθετα, στη Σουηδία (51,6%), στην Ιρλανδία (52,7%) και στη Μάλτα (55,4%) καταγράφηκαν τα χαμηλότερα ποσοστά πληρωμών σε μετρητά, καθώς οι παροχές σε είδος έχουν τη μερίδα του λέοντος.

Μείζον πρόβλημα το στεγαστικό – Ο ρυθμός αύξησης των κοινωνικών δαπανών

Σύμφωνα με δημοσκόπηση του Ευρωβαρόμετρου, το 2025 το πιο επείγον πρόβλημα στην ΕΕ ήταν η έλλειψη προσιτής στέγης, με 4 στους 10 ερωτηθέντες να απαντούν ότι αυτή είναι η μεγαλύτερη δυσκολία τους, ζήτημα που αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα για όσους ζουν στις πόλεις.

Ιδιαίτερα στην Ελλάδα και την Ισπανία το στεγαστικό είναι από τα μεγαλύτερα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι πολίτες, σύμφωνα με την ίδια έρευνα, εξαιτίας της αύξησης των τιμών που – μεταξύ άλλων – προκύπτει από την πεσμένη προσφορά σε αντίθεση με την αυξημένη ζήτηση.

Στην Ελλάδα, ωστόσο, παρατηρούνται οι πιο αργές αυξήσεις στις δαπάνες για κοινωνικές παροχές, χωρίς αυτό βέβαια να εξαιρεί τη χώρα μας από τη γενικότερη πανευρωπαϊκή τάση ενίσχυσης των κοινωνικών επιδομάτων. Σε επίπεδο αύξησης κοινωνικών παροχών, η Ελλάδα βρίσκεται στο +3,2%, ενώ η Σουηδία – η οποία, όμως, έχει ήδη πιο εμπλουτισμένο φάσμα κοινωνικής πρόνοιας – στο +3,9% και η Ιταλία, όπως και η Δανία στο 4,3% έκαστη.