Πιο αναλυτικά, αμερικανοί αξιωματούχοι επιδιώκουν να ανοίξουν τρεις νέες βάσεις στο νότιο τμήμα της επικράτειας, η οποία αποτελεί ημιαυτόνομο μέρος της Δανίας, καθώς εργάζονται για την επίλυση μιας διπλωματικής κρίσης που προκλήθηκε από τον Αμερικανό πρόεδρο Τραμπ όταν απείλησε να καταλάβει τη Γροιλανδία με τη βία.
Υπενθυμίζεται ότι ο Τραμπ δήλωσε τον Ιανουάριο ότι οι ΗΠΑ θα έπρεπε να «κατέχουν» τη Γροιλανδία ώστε να αποτρέψουν τη Ρωσία ή την Κίνα από το να την αποκτήσουν. Κατ' επέκταση είχε σημειώσει ότι αυτό θα μπορούσε να συμβεί είτε «με τον εύκολο, είτε με το δύσκολο τρόπο».
Σύμφωνα με το BBC, o Λευκός Οίκος επιβεβαίωσε ότι η κυβέρνηση συμμετέχει σε συνομιλίες υψηλού επιπέδου με τη Γροιλανδία και τη Δανία, αλλά αρνήθηκε να σχολιάσει λεπτομέρειες των διαπραγματεύσεων. Αξιωματούχος του Λευκού Οίκου δήλωσε στο BBC ότι η κυβέρνηση είναι πολύ αισιόδοξη πως οι συνομιλίες κινούνται προς τη σωστή κατεύθυνση.
Από την πλευρά της, η Δανία έχει εκφράσει στο παρελθόν προθυμία να συζητήσει για επιπλέον αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις στη Γροιλανδία και το υπουργείο Εξωτερικών της επιβεβαίωσε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη συνομιλίες με τις ΗΠΑ.
Ειδικότερα τώρα, Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν προτείνει μια συμφωνία σύμφωνα με την οποία οι τρεις νέες στρατιωτικές βάσεις θα χαρακτηρίζονταν επίσημα ως κυρίαρχο έδαφος των ΗΠΑ, σύμφωνα με μία πηγή που γνωρίζει τις διαπραγματεύσεις.
Οι βάσεις θα βρίσκονταν στη νότια Γροιλανδία και θα επικεντρώνονταν κυρίως στην επιτήρηση πιθανής ρωσικής και κινεζικής ναυτικής δραστηριότητας σε μια περιοχή του βόρειου Ατλαντικού μεταξύ Γροιλανδίας, Ισλανδίας και Ηνωμένου Βασιλείου, γνωστή ως GIUK Gap, σύμφωνα με τους αξιωματούχους που μίλησαν στο BBC.
Επισημαίνεται ότι οι δύο πλευρές δεν έχουν ακόμη καταλήξει επίσημα σε συμφωνία και ο τελικός αριθμός των βάσεων ενδέχεται να αλλάξει, ανέφεραν οι πηγές.
Οποιεσδήποτε νέες στρατιωτικές βάσεις πιθανότατα θα τοποθετηθούν σε σημεία της Γροιλανδίας που διαθέτουν ήδη υποδομές, όπως αεροδιαδρόμους ή λιμάνια, τα οποία μπορούν να αναβαθμιστούν με χαμηλότερο κόστος σε σχέση με την κατασκευή νέων εγκαταστάσεων, σύμφωνα με αναλυτές. Αμερικανοί αξιωματούχοι δεν έχουν θέσει στις συνομιλίες το ενδεχόμενο κατάληψης της Γροιλανδίας, κάτι που η Δανία και το ΝΑΤΟ έχουν απορρίψει δημόσια.
Πρόοδος στις συνομιλίες «μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας»
Να σημειωθεί επίσης, ότι παρά τις απειλές του Τραμπ, οι δύο χώρες εργάζονται ενεργά τους τελευταίους μήνες προς την επίτευξη συμφωνίας.
Οι συνομιλίες περιορίζονται σε μια μικρή ομάδα αξιωματούχων στην Ουάσινγκτον, οι οποίοι έχουν σημειώσει πρόοδο διαπραγματευόμενοι μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας, ενώ η κυβέρνηση είναι απασχολημένη με τον πόλεμο στο Ιράν.
Σήμερα, οι ΗΠΑ διαθέτουν μία στρατιωτική βάση στη Γροιλανδία, από περίπου 17 στρατιωτικές εγκαταστάσεις που υπήρχαν στο αποκορύφωμα του Ψυχρού Πολέμου. Η Διαστημική Βάση Πιτούφικ βρίσκεται στη βορειοδυτική Γροιλανδία, παρακολουθώντας πυραύλους για λογαριασμό της NORAD, αλλά δεν είναι διαμορφωμένη για να διεξάγει ναυτική επιτήρηση.
Ορισμένοι νυν και πρώην αξιωματούχοι, καθώς και ειδικοί στην ασφάλεια της Αρκτικής, δήλωσαν στο BBC ότι η Ουάσινγκτον θα μπορούσε να είχε προωθήσει τα συμφέροντά της στη Γροιλανδία χωρίς να απειλεί έναν σύμμαχο του ΝΑΤΟ με τόσο σκληρούς όρους.
«Γιατί να απειλήσεις έναν σύμμαχο με στρατιωτική επιχείρηση ή εισβολή, όταν αυτό που θέλεις είναι κάτι που θα μπορούσε να διαπραγματευτεί αρκετά εύκολα;» δήλωσε ένας πρώην ανώτερος αξιωματούχος του αμερικανικού υπουργείου Άμυνας. Άλλοι, ωστόσο, επαίνεσαν τη συνεργασία μεταξύ ΗΠΑ και Δανίας.
«Όπου οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί μας αφήνουν κενό, αυτό το κενό συχνά καλύπτεται από την Κίνα και τη Ρωσία», δήλωσε στο BBC ο απόστρατος στρατηγός Γκλεν ΒανΧερκ, επικεφαλής της Βόρειας Διοίκησης και της Βορειοαμερικανικής Διοίκησης Αεροδιαστημικής Άμυνας (NORAD) από το 2020 έως το 2024.
Πίσω από κλειστές πόρτες, οι διαπραγματευτές προσπαθούν να καταλήξουν σε συμβιβασμό στο πλαίσιο μιας ήδη υπάρχουσας, -προ δεκαετιών-, συμφωνίας ασφαλείας μεταξύ ΗΠΑ και Δανίας.
Πιο αναλυτικά, το σύμφωνο του 1951 παρέχει στις ΗΠΑ σημαντική ευχέρεια να επεκτείνουν τις στρατιωτικές τους επιχειρήσεις στη Γροιλανδία. Η κυβέρνηση της Δανίας πρέπει να εγκρίνει οποιαδήποτε αμερικανική στρατιωτική επέκταση στην περιοχή, αλλά η Δανία ιστορικά έχει υποστηρίξει τις αμερικανικές στρατιωτικές επιχειρήσεις εκεί και ποτέ δεν έχει απορρίψει αμερικανικό αίτημα για επέκταση της παρουσίας των ΗΠΑ, σύμφωνα με ειδικούς στην ασφάλεια της Αρκτικής.
Τέλος, όπως επισημαίνεται ο Τραμπ είχε εκφράσει ενδιαφέρον για μεγαλύτερη αμερικανική πρόσβαση στη Γροιλανδία ήδη από την πρώτη του θητεία ως πρόεδρος. Όμως το ανανεωμένο ενδιαφέρον του νωρίτερα φέτος προκάλεσε διπλωματική κρίση, η οποία ανέδειξε τις εντάσεις μεταξύ του ΝΑΤΟ και της κυβέρνησης Τραμπ.
