Σύμφωνα με την ΕΕΝ, ο φάκελος της ONEX υποβλήθηκε σύμφωνα με όλες τις οδηγίες της ΓΔΑΕΕ και κάλυπτε πλήρως τα κριτήρια του SAFE. Παρ’ όλα αυτά, η πρόταση δεν εμφανίστηκε στη λίστα των 25 προγραμμάτων, συνολικού ύψους περίπου 3 δισ. ευρώ, που διαβιβάστηκε στα Γενικά Επιτελεία.
Όπως υπογραμμίζεται, δεν υπήρξε καμία επίσημη ενημέρωση προς την Ένωση ή προς την ONEX, ούτε ζητήθηκαν διευκρινίσεις ή συμπληρωματικά στοιχεία, κάτι που η ΕΕΝ χαρακτηρίζει ως σοβαρή θεσμική απόκλιση από τις προβλεπόμενες διαδικασίες.
Η πρόταση που έμεινε εκτός λίστας
Η ONEX είχε καταθέσει πρόταση για τρεις κατηγορίες πλοίων, οι οποίες αντιστοιχούν σε υπαρκτές και δημόσια διατυπωμένες ανάγκες του Πολεμικού Ναυτικού:
-
Ταχέα Περιπολικά Κρούσης (ΤΠΚ)
-
Πλοία modular σχεδίασης, από OPV έως Multi Mission Corvette
-
Κανονιοφόρους
Σύμφωνα με την ΕΕΝ, οι προτάσεις αυτές ήταν πλήρως συμβατές με την Εθνική Αμυντική Βιομηχανική Στρατηγική, ενώ εντάσσονταν και στις κυβερνητικές προτεραιότητες για ενίσχυση της εγχώριας παραγωγής.
Παράλληλα, ανταποκρίνονταν και στο πλαίσιο του Συμφώνου Συνεργασίας ΕΕΝ–ΕΕΛΕΑΑ της 8ης Μαΐου 2025, το οποίο είχε αναδείξει ότι η εγχώρια ναυπήγηση πολεμικών πλοίων μπορεί να γίνει 10–15% φθηνότερα και 10–20% γρηγορότερα από αντίστοιχα ευρωπαϊκά ναυπηγεία, ενώ ελληνικές εταιρείες μπορούν να αναλάβουν περίπου το 50% των οπλικών και ηλεκτρονικών συστημάτων.
Στο πλαίσιο της πρότασης είχαν επίσης υπογραφεί Μνημόνια Συνεργασίας με τα Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα (ΕΑΣ), καθώς και με εταιρείες από ευρωπαϊκές χώρες, όπως προβλέπει το SAFE.
Ενδεικτικά, για την κατασκευή δύο κορβετών αξίας περίπου 1 δισ. ευρώ, με 70% εγχώρια συμμετοχή, υπολογίζεται εγχώρια παραγωγή ύψους 700 εκατ. ευρώ και συνολικό αποτύπωμα στο ΑΕΠ που μπορεί να φτάσει τα 5 δισ. ευρώ. Από το έργο θα δημιουργούνταν περίπου 500 άμεσες και 3.000 έμμεσες θέσεις εργασίας.
Η απουσία ενημέρωσης και τα ερωτήματα
Η ΕΕΝ επισημαίνει ότι παρά τις δημόσιες δηλώσεις της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου Άμυνας για την ανάγκη ναυπήγησης modular πλοίων στην Ελλάδα, η πρόταση της ONEX δεν καταγράφηκε ούτε ως διαθέσιμη επιλογή για ευρωπαϊκά κράτη–μέλη που αναζητούν συνεργασίες στο πλαίσιο του SAFE.
Η Ένωση τονίζει ότι ο αποκλεισμός δημιουργεί εύλογα ερωτήματα, ειδικά όταν:
-
Προτάσεις που καλύπτουν επίσημες ανάγκες του Πολεμικού Ναυτικού απορρίπτονται σιωπηρά.
-
Το ΚΥΣΕΑ δεν ενημερώνεται για μια πρόταση που έχει ανακοινωθεί δημόσια.
-
Εμφανίζονται προς εξέταση προγράμματα χωρών που δεν δικαιούνται χρηματοδότησης, ενώ απουσιάζουν προτάσεις που πληρούν όλα τα κριτήρια.
Η ΕΕΝ υπενθυμίζει ότι η Ελλάδα έχει μακρά εμπειρία στη ναυπήγηση πολεμικών μονάδων, από ΤΠΚ και αρματαγωγά μέχρι φρεγάτες, υποβρύχια και το μεγαλύτερο πλοίο του Πολεμικού Ναυτικού, το ΠΓΥ «Προμηθεύς», και σημειώνει ότι είναι «αδιανόητο» να υποβαθμίζεται η εγχώρια παραγωγή σε μια ευρωπαϊκή πρωτοβουλία στρατηγικής σημασίας.
Τα πέντε ερωτήματα που ζητούν επίσημη απάντηση
Η Ένωση Ελληνικών Ναυπηγείων ζητά άμεσες διευκρινίσεις για τα εξής:
-
Γιατί δεν τηρήθηκαν οι διαδικασίες ενημέρωσης και αξιολόγησης;
-
Γιατί δεν υπήρξε καμία επικοινωνία από ΓΔΑΕΕ και ΓΕΝ προς ΕΕΝ και ONEX;
-
Γιατί η πρόταση δεν καταγράφηκε ούτε ως διαθέσιμη επιλογή για ευρωπαϊκές χώρες;
-
Ενημερώθηκε το ΚΥΣΕΑ για την υποβολή της πρότασης;
-
Γιατί δεν ενημερώθηκε η ελληνική Βουλή για μια πρόταση που είχε παρουσιαστεί δημόσια;
Η ΕΕΝ δηλώνει ότι επιφυλάσσεται για όλες τις θεσμικά προβλεπόμενες ενέργειες, με στόχο τη διασφάλιση της διαφάνειας, της σωστής διαδικασίας και της προστασίας της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας.
