Λίγες ώρες πριν από την ανακοίνωση του φετινού βραβείου, Νορβηγοί πολιτικοί δηλώνουν ότι προετοιμάζονται για ενδεχόμενα αντίποινα στις σχέσεις ΗΠΑ–Νορβηγίας, σε περίπτωση που ο Αμερικανός πρόεδρος δεν τιμηθεί με το Νόμπελ Ειρήνης.

Η Νορβηγική Επιτροπή Νόμπελ ανακοίνωσε την Πέμπτη ότι έχει ήδη λάβει την απόφασή της σχετικά με τον νικητή του βραβείου για το 2025, αρκετές ημέρες πριν από τη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς, που επετεύχθη στο πλαίσιο του σχεδίου του Τραμπ για τη Γάζα.

Με βάση το χρονικό πλαίσιο και τη σύνθεση της ανεξάρτητης πενταμελούς επιτροπής, οι περισσότεροι ειδικοί θεωρούν εξαιρετικά απίθανο να απονεμηθεί το βραβείο στον Τραμπ — γεγονός που προκαλεί ανησυχία για το πώς θα αντιδράσει σε μια τόσο δημόσια απόρριψη.

Η Κίρστι Μπέργκστε, επικεφαλής του Σοσιαλιστικού Αριστερού Κόμματος και εκπρόσωπος εξωτερικής πολιτικής, δήλωσε ότι το Όσλο πρέπει να είναι «έτοιμο για όλα»: «Ο Ντόναλντ Τραμπ οδηγεί τις ΗΠΑ σε μια ακραία κατεύθυνση, επιτίθεται στην ελευθερία του λόγου, χρησιμοποιεί μυστική αστυνομία και υπονομεύει θεσμούς και δικαστήρια. Όταν ο πρόεδρος είναι τόσο ευμετάβλητος και αυταρχικός, φυσικά πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι για κάθε ενδεχόμενο».

Η ίδια πρόσθεσε ότι, παρόλο που η Επιτροπή Νόμπελ είναι ανεξάρτητο όργανο, «δεν είναι βέβαιο ότι ο Τραμπ το γνωρίζει αυτό».

Ο Τραμπ έχει δημόσια εκφράσει επανειλημμένα την πεποίθησή του ότι αξίζει το Νόμπελ Ειρήνης, βραβείο που είχε απονεμηθεί στον προκάτοχό του Μπαράκ Ομπάμα το 2009.

Τον Ιούλιο, ο Τραμπ φέρεται να τηλεφώνησε στον Νορβηγό υπουργό Οικονομικών και πρώην γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ, Γενς Στόλτενμπεργκ, για να ρωτήσει σχετικά με το Νόμπελ. Μιλώντας στον ΟΗΕ τον Σεπτέμβριο, ισχυρίστηκε ψευδώς ότι «τερμάτισε επτά ατελείωτους πολέμους», λέγοντας: «Όλοι λένε ότι πρέπει να πάρω το Νόμπελ Ειρήνης».

Ο Άριλντ Χέρμσταντ, ηγέτης των Νορβηγών Πράσινων, δήλωσε ότι η ανεξαρτησία της Επιτροπής είναι αυτή που δίνει στο βραβείο αξιοπιστία: «Τα βραβεία ειρήνης κερδίζονται με διαρκή δέσμευση, όχι με ξεσπάσματα στα κοινωνικά δίκτυα ή με εκφοβισμό. Το γεγονός ότι ο Τραμπ στήριξε την πρόσφατη εκεχειρία στη Γάζα είναι θετικό, αλλά μια καθυστερημένη συνεισφορά δεν διαγράφει χρόνια βίας και διχασμού».

Ο διευθυντής του Νορβηγικού Ινστιτούτου Νόμπελ, Κρίστιαν Μπεργκ Χάρπβικεν, επιβεβαίωσε ότι η απόφαση ελήφθη τη Δευτέρα και τόνισε πως οι επιλογές είναι απολιτικές, αν και η διαδικασία διορισμού των μελών από το Κοινοβούλιο «ίσως δημιουργεί διαφορετική εντύπωση».

Ο αναλυτής και αρθρογράφος Χάραλντ Στάνγκελε προειδοποίησε ότι, εάν ο Τραμπ δεν λάβει το βραβείο, θα μπορούσε να απαντήσει με δασμούς, πιέσεις για αυξημένες εισφορές στο ΝΑΤΟ ή ακόμη και να χαρακτηρίσει τη Νορβηγία «εχθρικό κράτος»: «Είναι τόσο απρόβλεπτος… Δεν θα χρησιμοποιούσα τη λέξη “φόβος”, αλλά υπάρχει ανησυχία ότι μπορεί να βρεθούμε σε μια δύσκολη κατάσταση».

Σύμφωνα με την Νίνα Γκρέγκερ, διευθύντρια του Ινστιτούτου Ειρηνευτικής Έρευνας του Όσλο (PRIO), πιθανότεροι φετινοί υποψήφιοι για το Νόμπελ είναι οι Emergency Response Rooms του Σουδάν, η Επιτροπή για την Προστασία των Δημοσιογράφων (CPJ) και η Διεθνής Ένωση Γυναικών για την Ειρήνη και την Ελευθερία (WILPF).

«Αν και ο Τραμπ αξίζει αναγνώριση για τις προσπάθειές του στη Γάζα, είναι πολύ νωρίς για να κριθεί αν το σχέδιό του θα οδηγήσει σε διαρκή ειρήνη. Η αποστασιοποίησή του από διεθνείς θεσμούς και η επιθυμία του να “αγοράσει” τη Γροιλανδία δεν συνάδουν με το πνεύμα της διαθήκης του Άλφρεντ Νόμπελ», ανέφερε.