Η ΕΚΤ, στην Έκθεση Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (Financial Stability Review) που δημοσιοποιήθηκε σήμερα, υπογραμμίζει ότι οι τρέχουσες συνθήκες θυμίζουν τη δυναμική των αρχών της δεκαετίας του 2000, προειδοποιώντας για πιθανούς κινδύνους δημιουργίας «φούσκας» στις αξίες των περιουσιακών στοιχείων, παρά την ισχυρή εταιρική κερδοφορία που τις στηρίζει.
Ράλι άνευ προηγουμένου στα κρυπτονομίσματα
Στην έκθεση αναφέρεται ότι η αγορά των ψηφιακών περιουσιακών στοιχείων έχει αναρριχηθεί σε νέα υψηλά, με τις εισροές να προέρχονται τόσο από θεσμικούς όσο και από ιδιώτες επενδυτές. Παράλληλα, αυξάνεται το μερίδιο των ιδιωτών στις μετοχικές τοποθετήσεις στις ΗΠΑ.
Η συνολική κεφαλαιοποίηση των κρυπτονομισμάτων ξεπέρασε τα 4 τρισ. δολάρια τον Ιούλιο, επίδοση που αποδίδεται στο θετικότερο ρυθμιστικό πλαίσιο και στο εντεινόμενο επενδυτικό ενδιαφέρον.
Ωστόσο, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της ΕΚΤ, έχουν ενισχυθεί οι τάσεις κερδοσκοπικής μόχλευσης, οι οποίες πιθανόν συνέβαλαν στην απότομη διόρθωση που καταγράφηκε τον Οκτώβριο, όταν οι εμπορικές εντάσεις ΗΠΑ–Κίνας κλιμακώθηκαν. Έκτοτε, η κεφαλαιοποίηση έχει υποχωρήσει στα 3,3 τρισ. δολάρια, επίπεδο αντίστοιχο με αυτό της έκθεσης του Μαΐου 2025.
Stablecoins: Μικρά σε μέγεθος, σημαντικά σε επιρροή
Σημαντική αναφορά γίνεται και στα stablecoins, των οποίων η αξία ανέρχεται σε περίπου 290 δισ. δολάρια. Παρά το μικρότερο μέγεθος σε σχέση με το σύνολο της αγοράς, η ΕΚΤ τονίζει τον κρίσιμο ρόλο τους στο οικοσύστημα των κρυπτονομισμάτων και τη στενή διασύνδεσή τους με το παραδοσιακό χρηματοπιστωτικό σύστημα.
Οι κίνδυνοι για τη ζώνη του ευρώ θεωρούνται προς το παρόν περιορισμένοι, ωστόσο η Τράπεζα υπογραμμίζει ότι η παρακολούθηση πρέπει να συνεχιστεί στενά.
Αγορές σε λεπτή ισορροπία: Υψηλές αποτιμήσεις, μεγάλοι κίνδυνοι
Η ΕΚΤ προειδοποιεί πως το σημερινό περιβάλλον υψηλών αποτιμήσεων αυξάνει την πιθανότητα αιφνίδιων και έντονων διορθώσεων εάν οι κίνδυνοι υλοποιηθούν. Όπως σημειώνεται, οι «ήρεμες αγορές» μπορεί να αντιδράσουν μη γραμμικά, με απότομες πτώσεις τιμών.
Οι παράγοντες ανησυχίας περιλαμβάνουν:
την επιμονή των μακροοικονομικών αβεβαιοτήτων,
τον πιθανό αντίκτυπο των υψηλότερων δασμών σε πληθωρισμό και ανάπτυξη,
την κλιμάκωση γεωπολιτικών εντάσεων,
τον αυξημένο κίνδυνο μεταβολής επενδυτικού κλίματος.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στα εταιρικά ομόλογα, όπου τα spread παραμένουν συμπιεσμένα παρά την επιδείνωση της πιστοληπτικής ποιότητας.
Επιπλέον, η ΕΚΤ προειδοποιεί ότι μέρος των σημερινών αποτιμήσεων συνδέεται με υψηλές προσδοκίες ανάπτυξης που αποδίδονται στην τεχνητή νοημοσύνη. Αν οι επενδύσεις στον κλάδο δεν αποδώσουν τα αναμενόμενα, δεν αποκλείονται αναταράξεις.
Η αυξημένη μεταβλητότητα που καταγράφεται πρόσφατα στις αγορές μετοχών μπορεί να αποτελεί «προάγγελο» αλλαγής κλίματος.
Ηχηρή προειδοποίηση από De Guindos
Ο αντιπρόεδρος της ΕΚΤ, Luis de Guindos, δήλωσε σχετικά: «Οι παγκόσμιες χρηματιστηριακές αγορές έχουν αγγίξει νέα ιστορικά υψηλά. Το κλίμα μπορεί να ανατραπεί απότομα, όχι μόνο εάν οι προοπτικές ανάπτυξης επιδεινωθούν, αλλά και εάν τα αναμενόμενα κέρδη των τεχνολογικών εταιρειών, ιδίως όσων σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη, δεν επαληθευτούν».
