Όπως υπενθυμίζει το AP, ο Σκριπάλ εντοπίστηκε μαζί με την κόρη του Γιούλια αναίσθητοι σε ένα παγκάκι στην πόλη Σάλσμπερι της νότιας Αγγλίας τον Μάρτιο του 2018, αφού ο Νόβιτσοκ είχε εφαρμοστεί στο πόμολο της εξώπορτας του σπιτιού τους, που βρισκόταν σε κοντινή απόσταση.

Περίπου τέσσερις μήνες αργότερα, η 44χρονη μητέρα τριών παιδιών Ντον Στέρτζες πέθανε από έκθεση στο δηλητήριο, όταν ο σύντροφός της βρήκε ένα μπουκάλι απομίμηση αρώματος, το οποίο –όπως ανέφερε η έρευνα– Ρώσοι πράκτορες είχαν χρησιμοποιήσει για να μεταφέρουν τον στρατιωτικού τύπου νευροτοξικό παράγοντα στη χώρα.

«Συντριπτικές αποδείξεις για εμπλοκή του ρωσικού κράτους»

Οι Σκριπάλ και ένας αστυνομικός που είχε πάει στο σπίτι του Σκριπάλ νοσηλεύτηκαν σε κρίσιμη κατάσταση, αλλά τελικά ανάρρωσαν.

Στα συμπεράσματά του, ο πρόεδρος της έρευνας, ο πρώην δικαστής του Ανώτατου Δικαστηρίου του Ηνωμένου Βασιλείου Άντονι Χιουζ, δήλωσε ότι ήταν βέβαιος πως μια ομάδα αξιωματικών της στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών GRU είχε προσπαθήσει να δολοφονήσει τον Σκριπάλ, ο οποίος είχε πουλήσει ρωσικά μυστικά στη Βρετανία και είχε μεταφερθεί εκεί μετά από ανταλλαγή κατασκόπων το 2010.

«Κατέληξα στο συμπέρασμα ότι η επιχείρηση δολοφονίας του Σεργκέι Σκριπάλ πρέπει να είχε εγκριθεί στο ανώτατο επίπεδο, από τον Πρόεδρο Πούτιν», ανέφερε ο Χιουζ στην έκθεσή του.

Οι βρετανικές αρχές πιστεύουν ότι το μπουκάλι πετάχτηκε στο Σάλσμπερι από τους υπόπτους Αλεξάντερ Πετρόφ και Ρουσλάν Μποσίροφ – οι οποίοι θεωρούνται πράκτορες της GRU – οι οποίοι είχαν στοχεύσει τον Σκριπάλ.

Η έρευνα ενημερώθηκε ότι το μολυσμένο μπουκάλι αρώματος περιείχε αρκετό δηλητήριο για να σκοτώσει χιλιάδες ανθρώπους.

Οι «ασύλληπτα απερίσκεπτες» αυτές πράξεις σήμαιναν ότι οι εν δυνάμει δολοφόνοι, οι ανώτεροί τους στη GRU και όσοι ενέκριναν την επίθεση, μέχρι και ο ίδιος ο Πούτιν, έφεραν ηθική ευθύνη για τον θάνατο της Στέρτζες, είπε ο Χιουζ.

Το Ηνωμένο Βασίλειο επιβάλλει κυρώσεις στη GRU

Η βρετανική αστυνομία έχει ήδη απαγγείλει κατηγορίες ερήμην στους τρεις φερόμενους ως μέλη της ρωσικής ομάδας κρούσης.

Την Πέμπτη, η κυβέρνηση ανακοίνωσε νέες κυρώσεις κατά της υπηρεσίας πληροφοριών GRU και κάλεσε τον Ρώσο πρέσβη, κάνοντας λόγο για την «συνεχιζόμενη εκστρατεία εχθρικών ενεργειών» της Μόσχας.

«Το Ηνωμένο Βασίλειο θα αντιστέκεται πάντα στο βίαιο καθεστώς του Πούτιν και θα καταγγέλλει τη δολοφονική μηχανή του για αυτό που είναι», δήλωσε ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ.

Το περιστατικό του Σάλσμπερι προκάλεσε τις μεγαλύτερες αμοιβαίες διπλωματικές απελάσεις μεταξύ Ανατολής και Δύσης από τον Ψυχρό Πόλεμο. Οι σχέσεις Μόσχας και Λονδίνου έχουν επιδεινωθεί ακόμη περισσότερο μετά τη ρωσική πλήρη εισβολή στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022, με τη Βρετανία να παρέχει σημαντική στρατιωτική βοήθεια στο Κίεβο.

Δύο από τους Ρώσους που κατηγορούνται από τη Βρετανία για τη δηλητηρίαση εμφανίστηκαν αργότερα στη ρωσική τηλεόραση για να αρνηθούν κάθε εμπλοκή, ισχυριζόμενοι ότι ήταν απλοί τουρίστες που επισκέπτονταν τον καθεδρικό ναό της πόλης. Και οι τρεις αρνήθηκαν οποιαδήποτε συμμετοχή.

Ο Χιουζ ανέφερε ότι η Ρωσία είχε «αυξημένη διάθεση ανάληψης ρίσκου», κάνοντας αναφορά στην προσάρτηση της Κριμαίας και την κατάρριψη της πτήσης της Malaysia Airlines, και τα δύο το 2014, και δήλωσε ότι η επίθεση αναμενόταν να λειτουργήσει ως μια έντονη επίδειξη ρωσικής ισχύος.

«Η επίθεση εναντίον του Σεργκέι Σκριπάλ από τη Ρωσία δεν είχε σχεδιαστεί, όπως φαίνεται ξεκάθαρα, απλώς ως εκδίκηση εναντίον του, αλλά αποτελούσε μια δημόσια δήλωση – τόσο για διεθνή όσο και για εγχώρια κατανάλωση – ότι η Ρωσία θα ενεργήσει αποφασιστικά σύμφωνα με ό,τι θεωρεί ότι εξυπηρετεί τα συμφέροντά της», ανέφερε η έκθεση.

Παρόλο που ο Πούτιν είχε προηγουμένως χαρακτηρίσει τον Σκριπάλ προδότη, η έρευνα σημείωσε ότι δεν υπήρχε κάτι που να υποδηλώνει ότι ο διπλός πράκτορας διέτρεχε άμεσο κίνδυνο ή ότι θα μπορούσαν να έχουν ληφθεί πρόσθετα μέτρα για την προστασία του.

Η έκθεση της Πέμπτης είναι η δεύτερη μεγάλη έρευνα που καταλογίζει στον Πούτιν ευθύνη για επιθέσεις σε βρετανικό έδαφος εναντίον αντιπάλων του.

Μια έρευνα το 2016 είχε καταλήξει στο συμπέρασμα ότι ο Πούτιν πιθανότατα είχε δώσει την εντολή για τη δολοφονία στο Λονδίνο του Αλεξάντερ Λιτβινένκο, Ρώσου αντιφρονούντα και πρώην πράκτορα της υπηρεσίας ασφαλείας FSB, με χρήση ραδιενεργού πολωνίου-210.