Η Ρωσία εξάγει πάνω από το ένα τρίτο του πετρελαίου της με δυτικά τάνκερ, κυρίως προς την Ινδία και την Κίνα, χρησιμοποιώντας δυτικές ναυτιλιακές υπηρεσίες. Η απαγόρευση θα τερματίσει αυτό το εμπόριο, το οποίο πραγματοποιείται κυρίως μέσω στόλων χωρών της ΕΕ με ισχυρή ναυτιλία, όπως η Ελλάδα, η Κύπρος και η Μάλτα. Τα υπόλοιπα δύο τρίτα των ρωσικών εξαγωγών πραγματοποιούνται από έναν στόλο εκατοντάδων τάνκερ εκτός δυτικού ελέγχου και προτύπων, γνωστό ως «σκοτεινός» ή «σκιώδης» στόλος. Η Ρωσία θα χρειαστεί να επεκτείνει αυτόν τον στόλο εάν η G7 και η ΕΕ επιβάλλουν την απαγόρευση των θαλάσσιων υπηρεσιών.
Η απαγόρευση μπορεί να περιληφθεί στο επόμενο πακέτο κυρώσεων
Η απαγόρευση θα μπορούσε να ενσωματωθεί στο επόμενο πακέτο κυρώσεων της ΕΕ κατά της Ρωσίας, που αναμένεται στις αρχές του 2026, σύμφωνα με τρεις από τις έξι πηγές. Η ΕΕ των 27 επιδιώκει να εγκρίνει την απαγόρευση παράλληλα με μια ευρύτερη συμφωνία της G7 πριν την εντάξει στο πακέτο, ανέφεραν δύο από τις πηγές.
Οι πηγές ζήτησαν να παραμείνουν ανώνυμες λόγω της ευαισθησίας του θέματος. Άγγλοι και Αμερικανοί αξιωματούχοι προωθούν την ιδέα στις τεχνικές συναντήσεις της G7, ενώ οποιαδήποτε τελική απόφαση των ΗΠΑ θα εξαρτηθεί από την τακτική πίεσης που θα επιλέξει η κυβέρνηση του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, εν μέσω των συνεχιζόμενων ειρηνευτικών συνομιλιών που μεσολαβεί μεταξύ Ουκρανίας και Ρωσίας, δήλωσαν τέσσερις πηγές.
Αν και η G7 και η ΕΕ έχουν σχεδόν μηδενίσει τις εισαγωγές ρωσικού πετρελαίου από το 2022, το νέο μέτρο θα αποτελέσει το πιο κοντινό βήμα προς μια συνολική απαγόρευση όχι μόνο στις εισαγωγές, αλλά και στη μεταφορά και τις θαλάσσιες υπηρεσίες που σχετίζονται με ρωσικό αργό.
Αρνήθηκαν να σχολιάσουν το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ, ο Λευκός Οίκος, το Υπουργείο Ναυτιλίας της Κύπρου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το βρετανικό ΥΠΕΞ και το ΥΠΕΞ του Καναδά. Η ελληνική κυβέρνηση επίσης δεν ήταν άμεσα διαθέσιμη για σχόλιο.
Το πλαφόν τιμής επιβλήθηκε από τη G7 το 2022, μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, για να περιορίσει τα έσοδα του Κρεμλίνου, επιτρέποντας παράλληλα σε τρίτες χώρες να αγοράζουν ρωσικό πετρέλαιο με δυτικές υπηρεσίες αλλά μόνο εάν η τιμή ήταν κάτω από το όριο.
Παράκαμψη του πλαφόν τιμής
Για να αποφύγει το πλαφόν, η Ρωσία ανακατεύθυνε μεγάλο μέρος των εξαγωγών της προς την Ασία με δικά της πλοία, πολλά από τα οποία από τότε έχουν υποστεί κυρώσεις από τη Δύση. Τα πλοία αυτά είναι παλιά, με αδιαφανές ιδιοκτησιακό καθεστώς και κινούνται χωρίς δυτική ασφαλιστική κάλυψη.
Η κυβέρνηση του πρώην προέδρου Μπάιντεν υποστήριζε ότι εάν η Ρωσία ξόδευε περισσότερα χρήματα για τάνκερ, θα της έμεναν λιγότερα για τη χρηματοδότηση του πολέμου.
Η κυβέρνηση Τραμπ υπήρξε πιο επιφυλακτική απέναντι στο πλαφόν και αρνήθηκε να στηρίξει τη Βρετανία, την ΕΕ και τον Καναδά όταν συμφώνησαν να μειώσουν το όριο για το αργό από τα 60 δολάρια το βαρέλι στα 47,6 δολάρια τον Σεπτέμβριο του 2025.
Η Ρωσία εξήγαγε το 44% του πετρελαίου της με τάνκερ του «σκιώδους στόλου» που έχουν υποστεί κυρώσεις, τον Οκτώβριο, σύμφωνα με το Centre for Research on Energy and Clean Air (Φινλανδία). Περίπου 18% μεταφερόταν από μη-κυρωμένα σκιώδη πλοία, ενώ τάνκερ με συνδέσεις σε χώρες της G7, την ΕΕ και την Αυστραλία μετέφεραν το 38%.
Ο συνολικός στόλος που εμπλέκεται στη μεταφορά κυρωμένου πετρελαίου από Ρωσία, Ιράν και Βενεζουέλα αριθμεί 1.423 τάνκερ, εκ των οποίων 921 υπόκεινται σε κυρώσεις από ΗΠΑ, Ηνωμένο Βασίλειο ή ΕΕ, σύμφωνα με την Lloyd’s List Intelligence.
