Λίγο περισσότερο από έναν χρόνο αργότερα, ο διευθύνων σύμβουλος της ArcelorMittal, Αντίτια Μιτάλ, δήλωσε σήμερα (5/2) ότι τα κέρδη της εταιρείας αναμένεται να ενισχυθούν από μια πιο προστατευτική στάση της ΕΕ. Τον Οκτώβριο, η Κομισιόν πρότεινε τον διπλασιασμό των δασμών στο 50% για όλες τις εισαγωγές χάλυβα που υπερβαίνουν ένα μειωμένο όριο ποσοστώσεων, ενώ παράλληλα ένας μηχανισμός συνοριακής προσαρμογής άνθρακα στοχεύει να επιβαρύνει τις εισαγωγές από χώρες με λιγότερο αυστηρούς κλιματικούς κανόνες. Η μετοχή της μεγαλύτερης χαλυβουργίας της Ευρώπης κατέγραψε άνοδο έως και 3,3%.
Πρόκειται για ένα ενδεικτικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο η ΕΕ προσπαθεί να ανταποκριθεί σε μια νέα παγκόσμια τάξη πραγμάτων, όπου το δόγμα των ανοιχτών αγορών αμφισβητείται ολοένα και περισσότερο.
Ωστόσο, παρότι υπάρχει ευρεία αποδοχή ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να γίνει πιο ανταγωνιστική, το τι ακριβώς πρέπει να γίνει παραμένει ασαφές. Ελάχιστες από τις προτάσεις μιας εμβληματικής έκθεσης του Μάριο Ντράγκι, του «παλαίμαχου» πολιτικού της Ευρώπης, η οποία προηγήθηκε της επίσκεψης στη Γάνδη, έχουν υλοποιηθεί. Η προσπάθεια εμβάθυνσης της ενιαίας αγοράς -της βασικής πηγής της οικονομικής ισχύος της ΕΕ- έχει προσκρούσει στο γνώριμο εμπόδιο των παγιωμένων εθνικών συμφερόντων και στη συνεχή ανάγκη διαχείρισης αλλεπάλληλων κρίσεων.
Στο εσωτερικό της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αξιωματούχοι προετοιμάζουν έναν νέο νόμο «Made in Europe», γνωστό ως Industrial Accelerator Act, ωστόσο προβληματίζονται για το πώς θα επαναπατρίσουν πολλές βιομηχανίες καθαρής τεχνολογίας που έχουν ήδη μεταφερθεί εκτός Ευρώπης, χωρίς να επιβάλουν υπερβολικά κόστη ή να αποξενώσουν τους εμπορικούς εταίρους της Ένωσης. Παράλληλα, εξετάζεται το πώς θα μπορούσε να «χαλαρώσει» το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών, όπως μεταδίδει η Έβα Κρουκόφσκα, ένας βασικός μηχανισμός για την απανθρακοποίηση που έχει δεχθεί κριτική επειδή αυξάνει το κόστος.
«Ας το πούμε όπως είναι – η Ευρώπη βρίσκεται σε δύσκολη θέση», αναφέρουν σε ανεπίσημο έγγραφο χώρες της Βαλτικής και της Βόρειας Ευρώπης, καθώς και η Ολλανδία, το οποίο είδε ο συνάδελφός μου Χόρχε Βαλέρο. «Το “business as usual” δεν αρκεί πλέον. Η Ευρώπη χρειάζεται μια νέα ιστορική ώθηση για μια βαθιά ενοποίηση της Ενιαίας Αγοράς, ως γέφυρα προς ένα πιο φωτεινό μέλλον».
Η επόμενη εβδομάδα θα προσφέρει στους ηγέτες της ΕΕ μία ακόμη ευκαιρία να δώσουν απαντήσεις. Πολλοί αναμένεται να συμμετάσχουν στην πλέον ετήσια βιομηχανική σύνοδο κορυφής στην Αμβέρσα την Τετάρτη, όπου οι διευθύνοντες σύμβουλοι δύσκολα θα μετριάσουν τα λόγια τους, εν μέσω αυξανόμενης απογοήτευσης για την έλλειψη προόδου. Την επόμενη ημέρα θα μεταβούν στο κάστρο Άλντεν Μπίσεν για μια άτυπη σύνοδο αφιερωμένη στην ανταγωνιστικότητα, όπου ο Εμανουέλ Μακρόν σκοπεύει να κρούσει τον κώδωνα του κινδύνου για την ανατίμηση του ευρώ.
Όπως ακριβώς όταν προσπαθεί κανείς να ακουστεί πάνω από τον θόρυβο μιας χαλυβουργίας, το ερώτημα είναι αν οι ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις θα καταφέρουν επιτέλους να διαπεράσουν τον θόρυβο.
