Ο τουρισμός αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους πυλώνες της μεξικανικής οικονομίας, δημιουργώντας ετήσια έσοδα περίπου 150 δισ. δολαρίων. Παράλληλα, αντιστοιχεί σε περίπου 9% του ΑΕΠ, ποσοστό υψηλότερο από εκείνο οποιουδήποτε άλλου κλάδου, ενώ αποτελεί διαχρονικά σημαντική πηγή εισροής συναλλάγματος, η οποία παραδοσιακά λειτουργεί ως «ανάχωμα» στις εμπορικές ανισορροπίες.
Παρά τη σημασία του κλάδου, η επιβατική κίνηση στα αεροδρόμια του Κανκούν, του Λος Κάμπος και του Πουέρτο Βαγιάρτα, που συγκαταλέγονται στους δημοφιλέστερους τουριστικούς προορισμούς της χώρας, μειώνεται για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά. Από την αρχή του έτους, οι διεθνείς αφίξεις έχουν μειωθεί κατά 6% στο Κανκούν, 8% στο Λος Κάμπος και 20% στο Πουέρτο Βαγιάρτα. Η εξέλιξη αυτή έχει ως αποτέλεσμα οι άλλοτε γεμάτες παραλίες και τα ξενοδοχεία των περιοχών να εμφανίζουν αισθητά χαμηλότερη τουριστική κίνηση.
Την ίδια στιγμή, η μεξικανική οικονομία εξακολουθεί να κινείται με ιδιαίτερα χαμηλούς ρυθμούς ανάπτυξης, έχοντας ουσιαστικά παραμείνει στάσιμη τα τελευταία χρόνια. Για το 2026, η ανάπτυξη εκτιμάται περίπου στο 1%, ενώ η κυβέρνηση αντιμετωπίζει δυσκολίες στην προσέλκυση ιδιωτικών επενδύσεων, καθώς εξακολουθεί να υπάρχει αβεβαιότητα σχετικά με την πορεία των εμπορικών σχέσεων με τις ΗΠΑ.
Η υπουργός Τουρισμού, Josefina Rodriguez, απέδωσε σε πρόσφατη συνέντευξή της την υποχώρηση των αφίξεων τουριστών υψηλής αγοραστικής δύναμης σε μια σειρά παραγόντων. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η αύξηση του κόστους των αεροπορικών εισιτηρίων, η εξασθένηση της ζήτησης από τις ΗΠΑ, ο εντεινόμενος ανταγωνισμός από άλλους προορισμούς της Καραϊβικής, αλλά και η ενίσχυση του μεξικανικού νομίσματος, η οποία έχει καταστήσει τη χώρα ακριβότερη για τους ξένους επισκέπτες.
Η επιδείνωση της εικόνας του τουριστικού κλάδου έγινε ακόμη πιο εμφανής κατά την έναρξη του Μουντιάλ, όταν τον Ιούνιο καταγράφηκε πτώση 12% στις διεθνείς τουριστικές αφίξεις. Τον Αύγουστο, οι αεροπορικές αφίξεις στο Κανκούν μειώθηκαν κατά 15%, ενώ στο Λος Κάμπος η πτώση έφτασε το 17% και στο Πουέρτο Βαγιάρτα το 26%.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί, παράλληλα, η μείωση του αριθμού των τουριστών υψηλής δαπάνης που φτάνουν αεροπορικώς στη χώρα. Μέχρι και τον Ιούνιο, η συγκεκριμένη κατηγορία επισκεπτών είχε μειωθεί κατά περισσότερο από 4% σε ετήσια βάση, παρά το γεγονός ότι η μέση δαπάνη ανά ταξίδι αυξήθηκε και διαμορφώθηκε περίπου στα 1.300 δολάρια.
Το «στοίχημα» της Κίνας
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, το Μεξικό επιχειρεί να ενισχύσει την παρουσία του στην κινεζική τουριστική αγορά. Όπως ανέφερε η Rodriguez, περίπου 150 εκατ. Κινέζοι ταξιδεύουν κάθε χρόνο στο εξωτερικό, όμως μόλις 200.000 από αυτούς επιλέγουν το Μεξικό ως προορισμό.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του υπουργείου Τουρισμού, οι Κινέζοι επισκέπτες πραγματοποιούν σημαντικά υψηλότερες δαπάνες σε σχέση με τον μέσο διεθνή τουρίστα, καθώς το ποσό ανά ταξίδι ξεπερνά τα 3.000 δολάρια, δηλαδή υπερδιπλάσιο της μέσης δαπάνης.
«Ο Κινέζος τουρίστας στο Μεξικό, καταρχάς, δεν αναζητά τον ήλιο», δήλωσε η Rodriguez. «Πρόκειται για ένα πιο πολιτιστικό κοινό. Λατρεύουν την Ημέρα των Νεκρών, και το ενδιαφέρον τους εστιάζει περισσότερο στο φαγητό και τον πολιτισμό».
Στο πλαίσιο της προσπάθειας προσέλκυσης περισσότερων επισκεπτών από την Κίνα, η υπουργός ανέφερε ότι το Μεξικό διαθέτει περίπου 13.000 ξεναγούς και σχεδιάζει να αυξήσει τον αριθμό όσων γνωρίζουν την κινεζική γλώσσα, με έμφαση στα μανδαρινικά. Παράλληλα, προβλέπεται η προσαρμογή των ξενοδοχείων και των τουριστικών αξιοθέατων, με μεταφράσεις των σχετικών σημάνσεων, ώστε να εξυπηρετούν καλύτερα τους Κινέζους ταξιδιώτες.
Ωστόσο, η προσπάθεια αναθέρμανσης του τουρισμού ενδέχεται να αντιμετωπίσει περιορισμούς λόγω των περιορισμένων κρατικών πόρων. Για το 2026, η κυβέρνηση διέθεσε μόλις 43 εκατ. πέσος, περίπου 2,17 εκατ. ευρώ, στον βασικό οργανισμό που είναι αρμόδιος για την τουριστική προώθηση της χώρας.
Η Rodriguez ανέφερε ότι το υπουργείο εξασφάλισε επιπλέον 100 εκατ. πέσος για τουριστική καμπάνια κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2026, ενώ στόχος είναι να εξασφαλιστεί αντίστοιχη χρηματοδότηση και στον προϋπολογισμό του 2027.
