Όπως υπογραμμίζει η Washington Post, οι υψηλότεροι μισθοί για εργαζομένους χωρίς πανεπιστημιακό πτυχίο συναντώνται συνήθως σε επαγγέλματα που απαιτούν ομοσπονδιακή πιστοποίηση ή εξειδικευμένη εκπαίδευση, όπως οι επαγγελματίες πιλότοι, οι ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας, οι τεχνικοί εγκατάστασης και συντήρησης ανελκυστήρων και οι χειριστές πυρηνικών αντιδραστήρων, σύμφωνα με τη μελέτη.
Τα ευρήματα έρχονται σε αντίθεση με την ολοένα και πιο διαδεδομένη αντίληψη ότι υπάρχουν πολλές δουλειές στις τεχνικές ειδικότητες με αποδοχές άνω των 100.000 δολαρίων, χωρίς να απαιτείται ανώτατη εκπαίδευση. Πολιτικοί και επιχειρηματικοί ηγέτες έχουν προβάλλει επαγγέλματα όπως οι ηλεκτρολογικές εργασίες, η ψύξη και θέρμανση (HVAC) και οι υδραυλικές εργασίες, υποστηρίζοντας ότι ένα τετραετές πανεπιστημιακό πτυχίο δεν είναι απαραίτητο για οικονομική ασφάλεια.
Παρότι αυτά τα επαγγέλματα προσφέρουν ικανοποιητικούς μισθούς, οι έρευνες δείχνουν ότι οι διάμεσες αποδοχές τους είναι πιο περιορισμένες σε σχέση με τις αποδοχές σε λιγότερο συνηθισμένα επαγγέλματα που επίσης δεν απαιτούν πανεπιστημιακό πτυχίο.
Χρησιμοποιώντας στοιχεία από το Bureau of Labor Statistics (Υπηρεσία Στατιστικών Εργασίας των ΗΠΑ), η οικονομολόγος της Niche Allison Shrivastava διαπίστωσε ότι μόλις το 9,4% των επαγγελμάτων με διάμεσο μισθό 100.000 δολάρια ή περισσότερο δεν απαιτούν πανεπιστημιακό πτυχίο. Τα επαγγέλματα αυτά αντιστοιχούν μόλις στο 0,3% των 13,8 εκατομμυρίων ετήσιων θέσεων εργασίας που προβλέπεται να ανοίγουν σε όλα τα επαγγέλματα όπου το πτυχίο πανεπιστημίου δεν αποτελεί προϋπόθεση.
Υπάρχουν τέσσερις φορές περισσότερες διαθέσιμες θέσεις εργασίας που δεν απαιτούν πανεπιστημιακό πτυχίο, όμως αυτές οι δουλειές γενικά αμείβονται λιγότερο. Κατά μέσο όρο, οι διάμεσες ετήσιες αποδοχές σε αυτά τα επαγγέλματα είναι περίπου 45.000 δολάρια, σε σύγκριση με 96.000 δολάρια για τις θέσεις εργασίας που απευθύνονται σε άτομα με πανεπιστημιακό πτυχίο, σύμφωνα με την ανάλυση.
«Υπάρχει μια τάση να εξιδανικεύουμε λίγο τα τεχνικά επαγγέλματα», δήλωσε η Shrivastava. «Υπάρχουν ορισμένες τεχνικές δουλειές στις οποίες μπορείς να κερδίσεις εξαψήφιο μισθό από την αρχή, αλλά αποτελούν περισσότερο την εξαίρεση παρά τον κανόνα».
Η ίδια τόνισε ότι αυτό δεν μειώνει τη σημασία της επαγγελματικής κατάρτισης ως μέσου που μπορεί να βοηθήσει ανθρώπους να ξεφύγουν από τη φτώχεια και να επιτύχουν οικονομικά. Ωστόσο, σύμφωνα με τη Shrivastava, αυτοί οι εργαζόμενοι έχουν μικρότερες δυνατότητες αύξησης των αποδοχών τους σε σχέση με άτομα που διαθέτουν πανεπιστημιακό πτυχίο και μπορεί να δυσκολεύονται περισσότερο να βρουν εργασία σε άλλους κλάδους χωρίς πρόσθετη εκπαίδευση.
Το μισθολογικό πλεονέκτημα της πανεπιστημιακής εκπαίδευσης
Μια μελέτη που δημοσιεύτηκε από το National Bureau of Economic Research διαπίστωσε ότι το μισθολογικό πλεονέκτημα της πανεπιστημιακής εκπαίδευσης — δηλαδή η επιπλέον αμοιβή που λαμβάνουν οι κάτοχοι πτυχίου σε σύγκριση με εργαζομένους που έχουν μόνο απολυτήριο λυκείου — διπλασιάζεται κατά τη διάρκεια της επαγγελματικής ζωής ενός εργαζομένου, από 27% στην ηλικία των 25 ετών σε 60% στην ηλικία των 55. Σύμφωνα με τη μελέτη, οι εργαζόμενοι με πανεπιστημιακό πτυχίο αποκτούν θέσεις εργασίας σε επαγγέλματα που προσφέρουν περισσότερες δυνατότητες εκπαίδευσης μέσα στην εργασία και αύξησης των αποδοχών.
Ο Zack Mabel, προσωρινός διευθυντής του Center on Education and the Workforce του Georgetown University, δήλωσε ότι οι κάτοχοι πτυχίου που κερδίζουν εξαψήφιους μισθούς είναι συνήθως πολύ νεότεροι από εκείνους που πετυχαίνουν τα ίδια επίπεδα αποδοχών χωρίς πανεπιστημιακό τίτλο. Όπως είπε, τα επαγγέλματα χωρίς πτυχίο που προσφέρουν τις υψηλότερες αποδοχές απαιτούν σημαντική εργασιακή εμπειρία και τεχνικές δεξιότητες, οι οποίες αποκτώνται έπειτα από χρόνια εκπαίδευσης και πρακτικής.
Το πανεπιστημιακό πτυχίο εξακολουθεί να έχει αξία στην αγορά εργασίας, δήλωσε ο Mabel, και αυτό αποτυπώνεται στις μισθολογικές διαφορές. Το 2024, το 40% των ατόμων ηλικίας 35-44 ετών με πανεπιστημιακό πτυχίο κέρδιζε περισσότερα από 100.000 δολάρια ετησίως, σε σύγκριση με 13% όσων είχαν μόνο απολυτήριο λυκείου, σύμφωνα με έρευνα του College Board.
Οι καλύτερα αμειβόμενες θέσεις εργασίας είναι συχνά προσβάσιμες και σε εργαζομένους χωρίς πανεπιστημιακό τίτλο, χάρη στη μαθητεία και στα συνδικαλιστικά προγράμματα τεχνικής κατάρτισης. Ωστόσο, πολλοί από αυτούς τους εργαζομένους πετυχαίνουν διατηρήσιμη αύξηση των αποδοχών τους όταν γίνονται επιχειρηματίες, δήλωσε η Mary Alice McCarthy, ανώτερη διευθύντρια του Center on Education & Labor του New America, μιας δεξαμενής σκέψης στην Ουάσιγκτον.
«Εκεί όπου βλέπουμε τους τεχνίτες να τα πηγαίνουν πραγματικά καλά … είναι όταν μπορούν να ξεκινήσουν τις δικές τους επιχειρήσεις, τις δικές τους εταιρείες εργολαβιών», είπε. «Η πραγματική πορεία προς τη μακροπρόθεσμη οικονομική ευημερία απαιτεί αυτή την εξέλιξη».
Η McCarthy δήλωσε ότι η παρακμή των εργατικών συνδικάτων στα τεχνικά επαγγέλματα από τη δεκαετία του 1970 έχει γενικά αποδυναμώσει την οικονομική τους δύναμη. Πολλές καλά αμειβόμενες θέσεις εργασίας στη μεταποίηση χάθηκαν επίσης κατά τη διάρκεια της Μεγάλης Ύφεσης και αντικαταστάθηκαν από χαμηλότερα αμειβόμενες θέσεις στον τομέα των υπηρεσιών.
Παρότι οι εργαζόμενοι χωρίς πανεπιστημιακό πτυχίο έχουν πολύ περισσότερες διαθέσιμες θέσεις εργασίας σε σχέση με τους πτυχιούχους, η McCarthy δήλωσε ότι η ποιότητα των διαθέσιμων θέσεων εκτός των εξειδικευμένων τεχνικών επαγγελμάτων έχει επιδεινωθεί, με λιγότερες παροχές, στάσιμους μισθούς και μεγαλύτερη εργασιακή ανασφάλεια.
Διαδρομές προς καλύτερα αμειβόμενες θέσεις εργασίας
Για να δημιουργηθούν περισσότερες διαδρομές προς καλύτερα αμειβόμενες θέσεις εργασίας, εργοδότες του ιδιωτικού και του δημόσιου τομέα εγκαταλείπουν σταδιακά τις απαιτήσεις για πανεπιστημιακό πτυχίο.
Κυβερνήτες σε περισσότερες από 30 πολιτείες, μεταξύ των οποίων το Μέριλαντ, το Κολοράντο και η Πενσυλβάνια, έχουν δεσμευτεί να εφαρμόσουν προσλήψεις με βάση τις δεξιότητες, καταργώντας την απαίτηση για πανεπιστημιακό πτυχίο σε θέσεις του δημόσιου τομέα. Τόσο η κυβέρνηση Trump όσο και η κυβέρνηση Biden αναθεώρησαν τις απαιτήσεις πτυχίου για ομοσπονδιακές θέσεις εργασίας. Ωστόσο, σύμφωνα με τον Mabel του Georgetown, αυτές οι προσπάθειες περιορίζονται από τον τρόπο με τον οποίο οι υπεύθυνοι προσλήψεων αξιολογούν τους υποψηφίους.
«Υπάρχει ακόμη μια πολύ μεγάλη απόσταση ανάμεσα στη δυναμική που υπάρχει γύρω από την κατάργηση των απαιτήσεων πτυχίου και σε αυτό που τελικά συμβαίνει όσον αφορά το ποιοι προσλαμβάνονται», δήλωσε ο Mabel. «Τα άτομα με περισσότερα τυπικά προσόντα εξακολουθούν να έχουν πολύ περισσότερες πιθανότητες να προσληφθούν τελικά σε αυτές τις θέσεις».
Σε μελέτη του 2025, το Harvard Business School και το Burning Glass Institute διαπίστωσαν ότι λιγότεροι από 1 στους 700 νέους εργαζομένους επωφελήθηκαν από πολιτικές που καταργούσαν την απαίτηση πτυχίου. Οι ερευνητές εξέτασαν περισσότερες από 11.000 αγγελίες εργασίας σε αμερικανικές επιχειρήσεις από το 2014 έως το 2023 και διαπίστωσαν ότι η πρόσληψη υποψηφίων χωρίς πανεπιστημιακό τίτλο αυξήθηκε μόλις κατά 3,5 ποσοστιαίες μονάδες.
Ο Mabel δήλωσε ότι οι προσλήψεις με βάση τις δεξιότητες πρέπει να υιοθετηθούν ευρέως ώστε να επιφέρουν ουσιαστικές αλλαγές στην αγορά εργασίας. Οι εργαζόμενοι αναλαμβάνουν το ρίσκο ότι, ενώ ο πρώτος εργοδότης τους μπορεί να εκτιμά όσα μπορούν να προσφέρουν χωρίς πανεπιστημιακό πτυχίο, ο επόμενος εργοδότης ενδέχεται να μην έχει την ίδια στάση, είπε.
Παρότι ένα πανεπιστημιακό πτυχίο αυξάνει τις πιθανότητες ενός ατόμου να ανέβει σε υψηλότερα επίπεδα εισοδήματος, ο Mabel τόνισε ότι η απόδοση της επένδυσης στην ανώτατη εκπαίδευση διαφέρει ανάλογα με τον τομέα σπουδών.
Οι μαθητές και οι νέοι που βρίσκονται σε ένα σταυροδρόμι και αποφασίζουν αν θα ακολουθήσουν πανεπιστημιακές σπουδές ή μια τεχνική ειδικότητα θα πρέπει να γνωρίζουν ότι δεν υπάρχει ένας και μοναδικός δρόμος προς μια επικερδή εργασία, δήλωσε η McCarthy του New America.



