Οι συγκρούσεις στις δύο αυτές περιοχές έχουν προκαλέσει σοβαρές αναταράξεις στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα του ντίζελ. Εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως παραμένουν εγκλωβισμένα στη Μέση Ανατολή και τη Ρωσία, γεγονός που έχει οδηγήσει τα διαθέσιμα αποθέματα σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα και, αντίστοιχα, έχει ωθήσει τις τιμές της αγοράς σε ιστορικά υψηλά. Η περιορισμένη διαθεσιμότητα του καυσίμου αποτελεί πλέον παράγοντα πίεσης για την ομαλή λειτουργία της οικονομίας, καθώς το ντίζελ είναι απαραίτητο για κρίσιμους κλάδους, μεταξύ των οποίων η γεωργία και η μεταποίηση.
Σε ιστορικό χαμηλό τα αποθέματα στις ΗΠΑ
Η κατάσταση είναι ιδιαίτερα πιεστική στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου τα αποθέματα ντίζελ έχουν υποχωρήσει σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα. Την ίδια ώρα, η διαθέσιμη προς πώληση χωρητικότητα δεξαμενών ντίζελ στη Βόρεια Αμερική και τα νησιά της Καραϊβικής έφτασε τον Οκτώβριο στα 13 εκατομμύρια βαρέλια, σύμφωνα με την εταιρεία The Tank Tiger.
Πρόκειται για το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων τεσσάρων ετών, ενώ τον Ιούνιο η αντίστοιχη χωρητικότητα ανερχόταν σε 11 εκατομμύρια βαρέλια.
Παράλληλα, τα συνολικά αμερικανικά αποθέματα ντίζελ είχαν μειωθεί, στις 11 Σεπτεμβρίου, στα 107,9 εκατομμύρια βαρέλια. Πρόκειται για το χαμηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί για τη συγκεκριμένη περίοδο του έτους από το 1982, όταν άρχισαν να συγκεντρώνονται τα συγκεκριμένα στοιχεία, σύμφωνα με την Αμερικανική Υπηρεσία Ενεργειακών Πληροφοριών.
Η περιορισμένη προσφορά έχει ήδη περάσει στις τιμές, καθώς μέσα στον Σεπτέμβριο η λιανική τιμή του ντίζελ στις ΗΠΑ ξεπέρασε για πρώτη φορά τα 6 δολάρια, αυξάνοντας το κόστος για τους αγρότες και τους επαγγελματίες οδηγούς.
Οι προβλέψεις της EIA ενισχύουν περαιτέρω τις ανησυχίες για την πορεία της αγοράς. Η αμερικανική υπηρεσία εκτιμά ότι τα αποθέματα αποσταγμάτων θα παραμείνουν έως το τέλος του τρέχοντος έτους, αλλά και κατά το μεγαλύτερο μέρος του επόμενου, κάτω από το χαμηλότερο όριο που έχει καταγραφεί κατά την τελευταία πενταετία.
Ο διευθυντής στρατηγικής της StoneX, Άλεξ Χοντς, εκτιμά ότι οι τιμές του ντίζελ στις ΗΠΑ ενδέχεται να κινηθούν ακόμη υψηλότερα το επόμενο διάστημα. Όπως εξηγεί, οι αγοραστές στην ανατολική ακτή των ΗΠΑ σπεύδουν να εξασφαλίσουν φορτία ενόψει της χειμερινής περιόδου, προτού οι τιμές φτάσουν στο υψηλότερο σημείο τους.
Πιέσεις και στην Ευρώπη
Η στενότητα στην αγορά δεν περιορίζεται στις ΗΠΑ, καθώς και η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με αντίστοιχες πιέσεις. Στον βασικό κόμβο αποθήκευσης, διύλισης και εμπορίας Άμστερνταμ-Ρότερνταμ-Αμβέρσα, τα αποθέματα τον Ιούλιο ήταν 16% χαμηλότερα από τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας, σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα διαθέσιμα στοιχεία της Insights Global.
Ανάλογη εικόνα καταγράφεται και στη Σιγκαπούρη. Τα συνολικά αποθέματα αποσταγμάτων διαμορφώθηκαν τις τελευταίες εβδομάδες κατά μέσο όρο στα 8,2 εκατομμύρια βαρέλια, επίπεδο αντίστοιχο με εκείνο που καταγραφόταν πριν από τον πόλεμο με το Ιράν. Ωστόσο, παραμένουν χαμηλότερα από τον μέσο όρο του 2025, ο οποίος ανερχόταν σε 9,6 εκατομμύρια βαρέλια, σύμφωνα με το Reuters.
Με αυτά τα δεδομένα, στελέχη του κλάδου εκτιμούν ότι η παγκόσμια προσφορά ντίζελ θα παραμείνει περιορισμένη καθ' όλη τη διάρκεια του χειμώνα. Η κατάσταση θα μπορούσε να γίνει ακόμη δυσκολότερη εάν οι εντάσεις στη Μέση Ανατολή προκαλέσουν νέες διαταραχές στις εξαγωγές καυσίμων και εφόσον η απαγόρευση των ρωσικών εξαγωγών ντίζελ παραμείνει σε ισχύ έως τον Οκτώβριο.
Μάλιστα, σύμφωνα με δημοσίευμα της ρωσικής οικονομικής εφημερίδας Vedomosti, η Μόσχα αναμένεται να παρατείνει τους περιορισμούς στις εξαγωγές ντίζελ έως τα τέλη Οκτωβρίου.
Ο ρόλος της Κίνας
Σε διαφορετική κατεύθυνση κινείται η εκτίμηση του οικονομολόγου και ειδικού σε θέματα ενέργειας Φίλιπ Βέργκερ, ο οποίος θεωρεί ότι μια πιθανή αποκλιμάκωση των τιμών θα μπορούσε να προέλθει από την Κίνα.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η Κίνα έχει αυξήσει σταθερά τις εξαγωγές ντίζελ τους τελευταίους μήνες, εξέλιξη που θα μπορούσε να συμβάλει στην ενίσχυση της παγκόσμιας προσφοράς και, κατ' επέκταση, να ασκήσει πιέσεις στις τιμές προς τα κάτω.
