Σύμφωνα με τη σχετική ανακοίνωση:
«Οι αριθμοί αυτοί προκύπτουν από τα στοιχεία που δημοσιεύουμε σήμερα για το σύνολο του έτους 2025, μετά από δική μας συλλογή και επεξεργασία, με βάση δημόσια διαθέσιμες πηγές.
Επιπλέον, στην τουρκική πλευρά του Αιγαίου, καταγράψαμε τουλάχιστον 53 νεκρούς και 3 αγνοούμενους σε 10 περιστατικά. Αν και οι αριθμοί αυτοί δεν είναι εξαντλητικοί, καθώς η δημοσίευση των επίσημων τουρκικών δεδομένων είναι αρκετά σύνθετη, προκύπτει ότι και στις δύο πλευρές του Αιγαίου και την ευρύτερη περιοχή της Κρήτης, τουλάχιστον 154 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους ή αγνοούνται το 2025 σε 38 θανατηφόρα περιστατικά. Σημειώνουμε, επίσης, ότι έχουμε καταγράψει τουλάχιστον 23 σορούς που έχουν εντοπιστεί χωρίς να συνδέονται με συγκεκριμένο ναυάγιο ή περιστατικό, και πιθανότατα σχετίζονται με προσφυγικά περιστατικά, οι οποίοι δεν συμπεριλαμβάνονται στο παραπάνω νούμερο.
Από τα 28 θανατηφόρα περιστατικά με νεκρούς/ές ή αγνοούμενους/ες, 14 σημειώθηκαν στο Βόρειο Αιγαίο, 11 στο Νότιο Αιγαίο και 3 στην Κρήτη. Επιπλέον, το 2025 καταγράφηκαν τουλάχιστον 18 γυναίκες και 10 παιδιά νεκρά ή αγνοούμενα.
Σε κάποια από αυτά τα περιστατικά υπάρχουν καταγεγραμμένες αναφορές για ενέργειες που χρήζουν ανεξάρτητης διερεύνησης ως πιθανές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και άσκησης βίας στα σύνορα.
Η εικόνα αυτή παραμένει ελλιπής. Σύμφωνα με εκθέσεις της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες και του Διεθνούς Οργανισμού Μετανάστευσης, ο πραγματικός αριθμός νεκρών και αγνοουμένων στη Μεσόγειο είναι πιθανό να είναι υψηλότερος, καθώς πολλά ναυάγια δεν αναφέρονται ή δεν εντοπίζονται ποτέ, ιδιαίτερα στην Κεντρική Μεσόγειο, και έχουν εξαιρετικά τραγικό απολογισμό θυμάτων, λόγω του ανοιχτού πελάγους. Ο Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης (ΔΟΜ) καταγράφει 197 νεκρούς και αγνοούμενους/ες σε 17 θανατηφόρα περιστατικά στις θαλάσσιες περιοχές της Ανατολικής Λιβύης και της Αιγύπτου.
Ακόμα και μετά τον θάνατό τους, τα θύματα και οι επιζώντες/ώσες συχνά στερούνται βασικών δικαιωμάτων όπως η ταυτοποίηση και αξιοπρεπής ταφή των νεκρών, η ενημέρωση των οικογενειών τους και η αποτελεσματική πρόσβαση στη δικαιοσύνη. Η έλλειψη αποτελεσματικής και ανεξάρτητης διερεύνησης των συνθηκών των ναυαγίων υπονομεύει το κράτος δικαίου και διαιωνίζει την ατιμωρησία.
Η RSA, με την υποστήριξη του γερμανικού Ιδρύματος PRO ASYL, έχει αναλάβει εντός του 2025 τη νομική συνδρομή σε πολλαπλά περιστατικά ναυαγίων με νεκρούς/ές ή αγνοούμενους/ες, ιδιαίτερα στη Λέσβο, το Φαρμακονήσι και αλλού.
Οι θάνατοι αυτοί δεν αποτελούν «τραγικά συμβάντα», αλλά προβλέψιμο αποτέλεσμα της απουσίας ασφαλών και νόμιμων διαδρομών και των συστηματικών πρακτικών αποτροπής που εφαρμόζονται στα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ, κατά παράβαση θεμελιωδών κανόνων διεθνούς και ευρωπαϊκού δικαίου. Η προστασία της ανθρώπινης ζωής δεν εναπόκειται στη διακριτική ευχέρεια των κρατών, αλλά αποτελεί νομική υποχρέωση. Η ριζική αναθεώρηση των ελληνικών και ευρωπαϊκών πολιτικών για την παροχή διεθνούς προστασίας και τη διαχείριση των συνόρων, με γνώμονα τα θεμελιώδη δικαιώματα, παραμένει επιτακτική. Οι νεκροί/ές, οι αγνοούμενοι/ες και οι οικογένειές τους δικαιούνται αλήθεια, λογοδοσία και δικαιοσύνη».
