Το περιθώριο, ωστόσο, που έχουν οι παρεμβάσεις να μεταφραστούν σε σταθερή αποκλιμάκωση των τιμών παραμένει περιορισμένο, καθώς η αγορά εξακολουθεί να επηρεάζεται έντονα από τις διεθνείς διακυμάνσεις του πετρελαίου. Είναι χαρακτηριστικό ότι, την Τετάρτη, μέσα στην ίδια ημέρα το Brent κινήθηκε από τα 95 δολάρια το βαρέλι έως τα 99 δολάρια, έχοντας βρεθεί την προηγουμένη κοντά στα 105 δολάρια. Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, ακόμη και μια σημαντική κρατική ή εταιρική παρέμβαση μπορεί να απορροφηθεί γρήγορα από μια νέα άνοδο των διεθνών τιμών.

Ο λογαριασμός για τα δύο διυλιστήρια έχει ήδη φτάσει στα 85-90 εκατ. ευρώ από τις εκπτώσεις που παρέχουν στις τιμές του πετρελαίου κίνησης και της αμόλυβδης βενζίνης από τα μέσα Ιουλίου και μετά. Με τα σημερινά δεδομένα, η μέση πανελλαδική τιμή του πετρελαίου κίνησης διαμορφώνεται στα 2,21 ευρώ το λίτρο, ενώ η αμόλυβδη κινείται κατά μέσο όρο στα 2,20 ευρώ. Η εικόνα είναι ακόμη πιο επιβαρυμένη σε αρκετές περιοχές της χώρας, όπου η βενζίνη ξεπερνά τα 2,30 ευρώ και σε ορισμένες περιπτώσεις φτάνει ακόμη και τα 2,40 ευρώ το λίτρο.

Οι νέες τιμές

Στο μεταξυ, η αύξηση της κρατικής επιδότησης στο diesel κατά επιπλέον 5 λεπτά το λίτρο εκτιμάται ότι θα περιορίσει τη μέση τιμή κοντά στα 2,15-2,16 ευρώ. Η αποκλιμάκωση είναι υπαρκτή, αλλά παραμένει περιορισμένη σε σχέση με το ύψος των παρεμβάσεων, ακριβώς επειδή οι διεθνείς τιμές μπορούν να μεταβάλουν γρήγορα τα δεδομένα. Το ζητούμενο, επομένως, δεν είναι μόνο πόσο μεγάλη είναι μια παρέμβαση, αλλά και πόσο χρόνο μπορεί να διατηρήσει την επίδρασή της στην αντλία.

Το κρίσιμο τεστ του πετρελαίου θέρμανσης

Η μεγάλη μεταβλητότητα είναι και ο λόγος για τον οποίο η κυβέρνηση επιλέγει πλέον να επανεξετάζει την κατάσταση στην αγορά καυσίμων ανά δεκαπενθήμερο. Το επόμενο κρίσιμο ορόσημο είναι τα μέσα Οκτωβρίου, όταν εκπνέουν οι σημερινές παρεμβάσεις και ταυτόχρονα ξεκινά η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης.

Εκεί μεταφέρεται πλέον το βάρος των επόμενων αποφάσεων. Η κυβέρνηση έχει θέσει ως στόχο η τιμή εκκίνησης του πετρελαίου θέρμανσης να κινηθεί κοντά στα 1,75 ευρώ το λίτρο. Εάν ως αφετηρία ληφθεί μια τιμή της τάξης των 2 ευρώ, απαιτείται συνολική παρέμβαση περίπου 25 λεπτών το λίτρο. Το ύψος αυτό καθιστά το εγχείρημα ιδιαίτερα απαιτητικό, καθώς μένει να φανεί πώς θα κατανεμηθεί το κόστος μεταξύ κρατικής στήριξης και συνεισφοράς των διυλιστηρίων.

Το ακόμη δυσκολότερο είναι ότι οι υπολογισμοί γίνονται σε ένα περιβάλλον όπου η τιμή εκκίνησης μπορεί να έχει αλλάξει σημαντικά μέχρι την ημέρα που θα ξεκινήσει η διάθεση του θέρμανσης. Έτσι, ο στόχος των 1,75 ευρώ δεν εξαρτάται μόνο από τις αποφάσεις της κυβέρνησης ή των εταιρειών, αλλά και από μια διεθνή αγορά στην οποία οι μεταβολές μπορούν να είναι απότομες και δύσκολα προβλέψιμες.

Τα διυλιστήρια

Πάντως, η συζήτηση με Helleniq Energy και Motor Oil αναμένεται επομένως να ενταθεί τις επόμενες ημέρες. Οι δύο όμιλοι έχουν ήδη αναλάβει σημαντικό κόστος από τις εκπτώσεις που εφαρμόζουν από το καλοκαίρι, ενώ από την πλευρά τους επισημαίνεται και ο έντονα εξαγωγικός χαρακτήρας της δραστηριότητάς τους.

Το κρίσιμο ερώτημα δεν αφορά μόνο το ύψος της πιθανής έκπτωσης στο πετρέλαιο θέρμανσης, αλλά και το εάν θα μπορούν να διατηρηθούν παράλληλα οι σημερινές εκπτώσεις στα καύσιμα κίνησης. Στα διυλιστήρια υπάρχουν ήδη εκτιμήσεις ότι μια σημαντική συνεισφορά στο θέρμανσης θα μπορούσε να οδηγήσει σε επανεξέταση της έκπτωσης που παρέχεται σήμερα στην αμόλυβδη.

Το κόστος και τα όρια των παρεμβάσεων

Από την πλευρά του Δημοσίου, μόνο η επιδότηση των 15 λεπτών το λίτρο στο πετρέλαιο κίνησης για το επόμενο δεκαπενθήμερο υπολογίζεται ότι θα κοστίσει περίπου 20 εκατ. ευρώ. Το τελικό ύψος των παρεμβάσεων θα εξαρτηθεί, πάντως, σε μεγάλο βαθμό από την πορεία των διεθνών τιμών και τις αποφάσεις που θα ληφθούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Στο πλαίσιο αυτό, ο πρωθυπουργός έχει ζητήσει από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να εξεταστεί η εξαίρεση των προσωρινών μέτρων αντιμετώπισης της ενεργειακής κρίσης από τους σχετικούς δημοσιονομικούς υπολογισμούς, καθώς και η δυνατότητα αξιοποίησης πρόσθετων εσόδων από τον ΦΠΑ για τη στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

Μέχρι τότε, η αγορά θα κινείται ουσιαστικά από δεκαπενθήμερο σε δεκαπενθήμερο. Η προσπάθεια να συγκρατηθούν οι τιμές συνεχίζεται, όμως η αποτελεσματικότητα κάθε νέου μέτρου θα κρίνεται διαρκώς απέναντι σε έναν εξωγενή παράγοντα που δεν μπορεί να ελεγχθεί: τις διεθνείς τιμές του πετρελαίου. Για οδηγούς, νοικοκυριά, επιχειρήσεις αλλά και τον κρατικό προϋπολογισμό, αυτό σημαίνει ότι οι σημερινοί υπολογισμοί μπορεί να χρειαστούν αναθεώρηση πολύ πριν προλάβουν να αποδώσουν πλήρως τα μέτρα που έχουν ήδη αποφασιστεί.