Οι Financial Times μεταδίδουν πως η διορισμένη από τον Ντόναλντ Τραμπ πρέσβης των ΗΠΑ στην Ελλάδα, Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, προκάλεσε πολιτική θύελλα στη Ρουμανία, αφήνοντας να εννοηθεί ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν τη δυνατότητα να καταρρίπτουν κυβερνήσεις.
Οι δηλώσεις της φαίνεται να αναφέρονταν στα πολιτικά γεγονότα, που οδήγησαν στην πτώση της κυβέρνησης του Βουκουρεστίου νωρίτερα φέτος. Η Γκιλφόιλ φέρεται σύμφωνα με τη Wall Street Journal να αναφέρθηκε στην επικείμενη κατάρρευση της ρουμανικής κυβέρνησης κατά τη διάρκεια συνομιλίας με τον Έλληνα Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρο Παπασταύρου.
«Μπορούμε να το κάνουμε αυτό σε οποιαδήποτε χώρα θέλουμε. Μπορούμε να το κάνουμε κι εδώ», φέρεται να είπε η Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, με τον Σταύρο Παπασταύρου να ανταπαντά ότι οι ΗΠΑ δεν θα μπορούσαν να αντικαταστήσουν τη δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση της Ελλάδας.
Το περιστατικό, υπενθυμίζουν οι Financial Times, συνέβη στις 18 Μαρτίου κατά τη διάρκεια επίσημου δείπνου στην αμερικανική πρεσβεία στην Αθήνα, στο οποίο παρευρίσκονταν περισσότερα από 12 άτομα, μεταξύ των οποίων πολιτικοί, προσωπικό της πρεσβείας και στρατιωτικοί.
Η κυβέρνηση της Ρουμανίας κατέρρευσε τον Μάιο, όταν το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (PSD) αποχώρησε από τον κυβερνητικό συνασπισμό και υπερψήφισε μαζί με τη δεξιά αντιπολίτευση, την πρόταση μομφής για την ανατροπή του Ρουμάνου πρωθυπουργού, Ιλίε Μπολογιάν.
Ως προς τις αντιδράσεις που προκάλεσε το αναλυτικό δημοσίευμα της Wall Street Journal, οι αμερικανικές πρεσβείες σε Αθήνα και Βουκουρέστι αρνήθηκαν να σχολιάσουν το δημοσίευμα, ενώ εκπρόσωπος του αμερικανικού υπουργείου Εξωτερικών δήλωσε ότι η Ουάσινγκτον «εκτιμά τη στρατηγική της εταιρική σχέση με τη Ρουμανία, η οποία παραμένει ισχυρή σε όλες τις κοινές προτεραιότητες, συμπεριλαμβανομένης της ενεργειακής ασφάλειας και της αμυντικής συνεργασίας».
Από πλευράς Ελλάδας, τόνισε ότι «ουδέποτε υπήρξε θέμα απειλής κατά της ελληνικής κυβέρνησης (...) ούτε θα γινόταν ποτέ ανεκτό κάτι τέτοιο», προσθέτοντας ότι οι σχέσεις με τις ΗΠΑ είναι «στενότερες και πιο σταθερές από ποτέ».
Πάντως, μετά το επίμαχο δείπνο στην Αθήνα, η Κίμπερλι Γκίλφοϊλ ταξίδεψε στο Βουκουρέστι στα τέλη Μαρτίου, όπου συνάντησε ηγετικά στελέχη του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος (PSD), συμπεριλαμβανομένου του προέδρου του, Σορίν Γκριντεάνου.
Οι αντιδράσεις στη Ρουμανία
Οι αντιδράσεις στη Ρουμανία για τα σχόλια και το ταξίδι της Κίμπερλι Γκίλφοϊλ στο Βουκουρέστι ήταν ενδεικτικές. Χαρακτηριστικό παράδειγμα συνιστά ο κεντροδεξιός ευρωβουλευτής Siegfried Mureşan, ο οποίος διεκδικεί την πρωθυπουργία της Ρουμανίας, και χαρακτήρισε τη συνάντηση «συνωμοτική» και ζήτησε τη διεξαγωγή έρευνας: «Το ζήτημα είναι εξαιρετικά σοβαρό. Προφανώς, ο κ. Γκριντεάνου και οι συνάδελφοί του από το PSD πρέπει να μας πουν τι έκαναν, τι συζήτησαν και ποιους στόχους επιδίωξαν σε αυτές τις συναντήσεις», δήλωσε στους FT.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η επίσκεψη της Γκίλφοϊλ στο Βουκουρέστι αποσκοπούσε στην προώθηση του «Κάθετου Διαδρόμου», ενός αγωγού φυσικού αερίου από την Ελλάδα μέσω Βουλγαρίας και Ρουμανίας προς την Ουκρανία. Παράλληλα, η Αμερικανίδα πρέσβης πίεσε τη Ρουμανία να προχωρήσει σε σημαντικές αγορές αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG).
Ο κεντροδεξιός πρωθυπουργός της Ρουμανίας, Ιλίε Μπολογιάν, αν και υποστήριζε το έργο του Κάθετου Διαδρόμου, αρνήθηκε να υπογράψει συμβόλαια για μεγάλες ποσότητες αμερικανικού LNG, δεδομένου ότι η Ρουμανία διαθέτει δικά της εγχώρια κοιτάσματα. Η διαφωνία αυτή γύρω από το αμερικανικό LNG αποτελεί, σύμφωνα με πηγές, έναν από τους βασικούς λόγους που οδήγησαν το PSD στην αποχώρηση από τον κυβερνητικό συνασπισμό.
Από πλευράς του, ο πρόεδρος του PSD, Σορίν Γκριντεάνου, απέρριψε τις κατηγορίες περί συνέργειας με τις ΗΠΑ για την ανατροπή της κυβέρνησης: «Ο Μπολογιάν δεν ανετράπη από τους Αμερικανούς, ούτε από το τέρας του Λοχ Νες, ούτε από τον Big Foot, αλλά από τους Ρουμάνους που είπαν ότι κυβερνούσε με κακό τρόπο», ανέφερε ο Γκριντεάνου, προσθέτοντας ότι η χώρα χρειάζεται άμεσα μια κυβέρνηση που θα επαναφέρει τις σχέσεις με τις ΗΠΑ σε μία σταθερή τροχιά.
Πάντως. η πολιτική αστάθεια έχει ήδη στοιχίσει στη Ρουμανία δισεκατομμύρια ευρώ σε χαμένους ευρωπαϊκούς πόρους, ενώ οι οίκοι αξιολόγησης προειδοποιούν ότι το αδιέξοδο θέτει τα ρουμανικά ομόλογα στην κατηγορία junk status.
