Ωστόσο, σύμφωνα με την El País, η «ψυχρή εικόνα» των μακροοικονομικών στοιχείων δε μεταφράζεται και σε ικανοποίηση στην καθημερινότητα των πολιτών. Η δημοτικότητα της κυβέρνησης του Λούλα ντα Σίλβα «φθίνει» και μεγάλο μέρος της ευθύνης αποδίδεται στη μείωση της αγοραστικής δύναμης των νοικοκυριών.

Όπως τονίζεται, πρόκειται για ένα γενικευμένο φαινόμενο στη Λατινική Αμερική, αλλά στη Βραζιλία είναι ιδιαίτερα σοβαρό λόγω των υψηλών επιπέδων χρέους.

Η κρίση χρέους και τα μέτρα της κυβέρνησης Λούλα

Όπως επισημαίνεται, το 30% των εισοδημάτων των βραζιλιάνικων νοικοκυριών κατευθύνεται απευθείας στην αποπληρωμή χρεών, το υψηλότερο ποσοστό στην ιστορία, σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία της Κεντρικής Τράπεζας της χώρας.

Την περασμένη εβδομάδα, για να βοηθήσει τα εκατομμύρια των υπερχρεωμένων πολιτών, η κυβέρνηση παρουσίασε το δεύτερο πρόγραμμα αναδιαπραγμάτευσης χρεών κατά τη διάρκεια της θητείας της.

Να σημειωθεί ότι το εν λόγω πρόγραμμα έρχεται ενόψει των εκλογών του Οκτωβρίου και αναμένεται να ωφελήσει σχεδόν 28 εκατομμύρια ανθρώπους, σύμφωνα με εκτιμήσεις της Ομοσπονδίας Τραπεζών της Βραζιλίας.

Το πρώτο πρόγραμμα αναδιαπραγμάτευσης χρεών εφαρμόστηκε πριν από τρία χρόνια, όταν ο Λούλα ξεκινούσε τη θητεία του και απευθυνόταν κυρίως στους πιο φτωχούς. Τώρα, η νέα εκδοχή του επεκτείνεται και στη μεσαία τάξη.

Σύμφωνα με τις σχετικές προβλέψεις, για διάστημα 90 ημερών, οι οφειλέτες προς τις τράπεζες (πιστωτικές κάρτες, ανοιχτά δάνεια κ.λπ.) θα μπορούν να λάβουν εκπτώσεις έως και 90% στα χρέη τους, μειωμένα επιτόκια (έως 1,99% το μήνα) και τη δυνατότητα αποπληρωμής σε έως 48 δόσεις. Παράλληλα, προβλέπονται ειδικά προγράμματα για μικρές επιχειρήσεις, φοιτητές και οικογενειακούς αγρότες.

Σημειώνεται ότι η «αποκατάσταση της πιστοληπτικής ικανότητας» είναι κρίσιμη ώστε οι πολίτες να αποκτήσουν ξανά πρόσβαση σε δανεισμό και, κατ’ επέκταση, στην κατανάλωση, διατηρώντας έτσι σε κίνηση την οικονομία.

Οι ειδικοί συμφωνούν ότι, πέρα από τα υψηλά επιτόκια (το βασικό επιτόκιο βρίσκεται στο 14,5%), ένας από τους βασικούς παράγοντες που διογκώνουν συνεχώς το πρόβλημα είναι η έλλειψη οικονομικών γνώσεων του μέσου Βραζιλιάνου.

Στο αυτό το πλαίσιο λοιπόν, τονίζεται ότι ένα από τα στοιχεία του νέου προγράμματος υποχρεώνει τις τράπεζες να διαθέτουν το 1% των εγγυήσεων του προγράμματος για την παροχή χρηματοοικονομικής εκπαίδευσης στους πελάτες τους.

Στο ίδιο φόντο, μία ενδιαφέρουσα καινοτομία που εισάγεται είναι ότι όσοι ενταχθούν στο πρόγραμμα αναδιαπραγμάτευσης θα αποκλείονται αυτόματα από τις διαδικτυακές πλατφόρμες στοιχηματισμού.

Η κυβέρνηση ξεκίνησε να τις ρυθμίζει το 2023 με στόχο την αύξηση των φορολογικών εσόδων. Έκτοτε όμως, έχουν εξελιχθεί σε ένα φαινόμενο που δημιουργεί χιλιάδες νέους οφειλέτες καθημερινά και προκαλεί ακόμη και προβλήματα δημόσιας υγείας, λόγω της ραγδαίας αύξησης των περιπτώσεων εθισμού στον τζόγο.

Όπως υπογραμμίζει η El País, οι προσδοκίες για το πρόγραμμα είναι υψηλές, καθώς θεωρεί ότι μπορεί να αποτελέσει εργαλείο για την ενίσχυση της δημοτικότητας του προέδρου λίγους μήνες πριν από τις εκλογές.

Η συνάντηση Λούλα - Τραμπ

Την περασμένη Πέμπτη (7/5) οι ηγέτες των δύο μεγαλύτερων χωρών του δυτικού ημισφαιρίου, Τραμπ και Λούλα, συναντήθηκαν στο Λευκό Οίκο.

Όσον αφορά το κλίμα της συνάντησης, να σημειωθεί ότι πραγματοποιήθηκε σε μια περίοδο «εύθραυστης ανακωχής» ύστερα από έναν τεταμένο χρόνο αμερικανικών δασμών και εκατέρωθεν δημόσιων αντεγκλήσεων.

Το χρονικό της επιδείνωσης των σχέσεων ΗΠΑ - Βραζιλίας

Σύμφωνα με το The Globe and Mail, πέρυσι, ο Τραμπ επέβαλε δασμούς 50% στα βραζιλιάνικα προϊόντα -από τους υψηλότερους που επιβλήθηκαν ποτέ σε αμερικανικές εισαγωγές- κατηγορώντας τη Βραζιλία ότι διεξάγει «κυνήγι μαγισσών» (sic) εναντίον του πρώην ακροδεξιού προέδρου της χώρας και συμμάχου του Τραμπ, Ζαΐρ Μπολσονάρου.

Υπενθυμίζεται εδώ ότι ο Μπολσονάρου καταδικάστηκε το φθινόπωρο σε φυλάκιση 27 ετών για σχεδιασμό πραξικοπήματος, μετά την εκλογική ήττα που υπέστη το 2022.

Σύμφωνα με ρεπορτάζ του BBC, από τα τέλη Μαρτίου εκτίει την ποινή του κατ’ οίκον επικαλούμενος τη συνεχή επιδείνωση της υγείας του.

Αργότερα, ο Τραμπ είχε αποσύρει το μεγαλύτερο μέρος αυτών των δασμών, συμπεριλαμβανομένων εκείνων στον καφέ, εν μέρει για να συμβάλει στη συγκράτηση των αυξανόμενων τιμών των τροφίμων στις ΗΠΑ.

Το Φεβρουάριο, το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ ακύρωσε τους παγκόσμιους δασμούς που είχε επιβάλει βάσει νόμου περί εθνικών εκτάκτων αναγκών, καταργώντας πολλούς από τους εναπομείναντες δασμούς.

Ωστόσο, τα βραζιλιάνικα προϊόντα εξακολουθούν να υπόκεινται σε επιπλέον δασμό 10%, ο οποίος λήγει τον Ιούλιο. Παρ’ όλα αυτά, στη Βραζιλία επικρατεί έντονη ανησυχία ότι οι εξαγωγές της μπορεί να πληγούν από νέους δασμούς που συνδέονται με έρευνα για αθέμιτες εμπορικές πρακτικές.

Από την πλευρά του, ο Λούλα, που ανήκει στην αριστερά, έχει καταδικάσει τις πολιτικές του Τραμπ απέναντι στο Ιράν και την Κούβα, καθώς και τα πρόσφατα επικριτικά σχόλιά του για τον Πάπα Λέοντα ΙΔ΄.

Η «ασφάλεια» κεντρικό επίδικο των βραζιλιάνικων εκλογών

Όλα τα παραπάνω, τέθηκαν λοιπόν στο τραπέζι της συζήτησης Τραμπ – Λούλα, με αμφότερες πλευρές να εμφανίζονται ικανοποιημένες μετά το πέρας της διαδικασίας, ανταλλάσσοντας «θερμά λόγια».

Όσον αφορά το περιεχόμενο της συζήτησης, ο Λούλα δήλωσε ότι ο ίδιος και ο Τραμπ μίλησαν για το εμπόριο, το έγκλημα και τα στρατηγικά ορυκτά.

{https://x.com/LulaOficial/status/2052752186153500940}

Ειδικότερα, όπως επισημαίνουν οι New York Times, ένα από τα θέματα της συνάντησης ήταν το ενδεχόμενο η κυβέρνηση Τραμπ να χαρακτηρίσει τις δύο μεγαλύτερες συμμορίες ναρκωτικών της Βραζιλίας ως τρομοκρατικές οργανώσεις, έπειτα από πιέσεις δύο γιων του Μπολσονάρου, μεταξύ των οποίων και του γερουσιαστή Φλάβιο Μπολσονάρου, ο οποίος είναι υποψήφιος για την προεδρία στις επερχόμενες εκλογές.

Σε αυτό το φόντο, σημειώνεται ότι η ασφάλεια αποτελεί κεντρικό ζήτημα για τους ψηφοφόρους στις κρίσιμες εκλογές της Βραζιλίας τον Οκτώβριο, με τις δημοσκοπήσεις να δείχνουν το Λούλα και τον Μπολσονάρου σε απόλυτη ισορροπία, δημιουργώντας προβληματισμό για μια πιθανή εκλογική επάνοδο της ακροδεξιάς.

Κατ’ επέκταση, ένας χαρακτηρισμός των συμμοριών ως τρομοκρατικών οργανώσεων θα μπορούσε να στρέψει ακόμη περισσότερο την προσοχή στο ζήτημα και -σύμφωνα με αναλυτές- να ευνοήσει τελικά τον Μπολσονάρου, ο οποίος έχει επικρίνει τον Λούλα για τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζει την εγκληματικότητα.

Από την πλευρά της, η βραζιλιάνικη κυβέρνηση έχει προτείνει μια συμφωνία ασφαλείας με τις ΗΠΑ για την αντιμετώπιση των εγκληματικών οργανώσεων.

Πιο συγκεκριμένα, ο Λούλα δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι, -θέτοντας το ζήτημα του οργανωμένου εγκλήματος-, είπε στον Τραμπ ότι η Βραζιλία είναι πρόθυμη να οργανώσει μια ομάδα εργασίας χωρών της Νότιας Αμερικής.

«Μπορούμε μέσα σε λίγα χρόνια να λύσουμε αυτό που δεν λύσαμε σε εκατό χρόνια», σημείωσε χαρακτηριστικά.

Ωστόσο, όπως τονίζεται υπάρχουν φόβοι ότι κάτι τέτοιο θα μπορούσε τελικά «να ανοίξει την πόρτα για στρατιωτική επέμβαση».

Σε αυτό το πλαίσιο, αξίζει να θυμίσουμε ότι σε παλαιότερο ρεπορτάζ μας στο «R», είχαμε αναδείξει την μακρόχρονη προσπάθεια των ΗΠΑ να διεισδύσουν και να ελέγξουν τους εθνικούς στρατούς χωρών της Λατινικής Αμερικής, εργαλειοποιώντας το πρόβλημα του εμπορίου ναρκωτικών.

Η «δίψα» των ΗΠΑ για κρίσιμα ορυκτά

Όσον αφορά τα στρατηγικά ορυκτά τώρα, οι ΗΠΑ πιέζουν τη Βραζιλία να συνάψει συμφωνία για την παραγωγή εκατομμυρίων τόνων των στοιχείων που θεωρούνται απαραίτητα για την οικονομία και «τα πεδία μάχης» του μέλλοντος, σύμφωνα με Αμερικανούς και Βραζιλιάνους αξιωματούχους.

Από την πλευρά του, ο Λούλα έχει εμφανιστεί επιφυλακτικός απέναντι σε μια τέτοια συμφωνία, επειδή η Βραζιλία θέλει να διατηρήσει τον έλεγχο των πόρων της και να μπορεί να διατηρεί εμπορικές σχέσεις και με άλλες χώρες πέρα από τις ΗΠΑ.

Όπως τονίζουν οι New York Times, η Βραζιλία διαθέτει ένα από τα μεγαλύτερα αποθέματα στρατηγικών ορυκτών, τα οποία είναι περιζήτητα από τις ΗΠΑ.

Η Κίνα, που διαθέτει τα μεγαλύτερα αποθέματα στρατηγικών ορυκτών, έχει απειλήσει να διακόψει τις εξαγωγές κατά τη διάρκεια εμπορικών συγκρούσεων, γεγονός που ώθησε τις ΗΠΑ να αναζητήσουν εναλλακτικές πηγές, μεταξύ άλλων και στη Βραζιλία.

Σχετικά με το επίμαχο αυτό θέμα, ο Λούλα δήλωσε την Πέμπτη στους δημοσιογράφους ότι όλα τα ζητήματα είναι ανοιχτά σε διαπραγμάτευση, αλλά ότι η Βραζιλία δε θα επιτρέψει καμία παρέμβαση στις εσωτερικές της υποθέσεις, ούτε απειλές κατά της δημοκρατίας της.

Οι φωτογραφίες που συνοδεύουν το άρθρο ανήκουν στον αγαπημένο φίλο Κωνσταντίνο Κουντουράκη.