Πιο αναλυτικά, ο κ. Κεραυνός δήλωσε στην «Καθημερινή της Κύπρου» ότι σύμφωνα με δύο μελέτες «από ανεξάρτητους και σοβαρούς οργανισμούς», το έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης «δεν είναι βιώσιμο, με τους συγκεκριμένους όρους».
Ερωτηθείς, δε, για ποιο λόγο τίθεται ακόμη ζήτημα βιωσιμότητας, απάντησε πως «η συζήτηση γίνεται γιατί το έργο είναι πολύπλοκο με οικονομική, τεχνική και γεωπολιτική πτυχή», ενώ προσέθεσε: «Έχει από το 2010 που συζητείται αυτό το έργο και χαρακτηρίζεται ευρωπαϊκό, καθώς η Κομισιόν αποφάσισε να το χρηματοδοτήσει με 650 εκατομμύρια. Το ερώτημα που θέτω είναι γιατί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, που διαθέτει κονδύλια υπό αυστηρούς όρους και συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα, μετά από τόσα χρόνια δεν διερωτάται γιατί δεν έγινε αυτό το έργο;»
Αναφορικά με τις πληρωμές και τα 25 εκατ. ευρώ για τα οποία άναψε και το «πράσινο» φως το προηγούμενο διάστημα η ΡΑΕΚ, ο κ. Κεραυνός είπε ότι «με τα σημερινά οικονομικά, τεχνικά και γεωπολιτικά δεδομένα που χαρακτηρίζουν το έργο, η πληρωμή του ποσού των 25 εκατομμυρίων δεν είναι μια απλή υπόθεση. Χρειάζεται πρώτα η διασφάλιση κάποιων σοβαρών παραμέτρων.»
Οι δηλώσεις του κ. Κεραυνού έρχονται σε ευθεία αντίθεση με τα όσα είχε πει, προ λίγων ημερών, ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, αλλά και με τις κυβερνητικές διαρροές περί επανέναρξης των εργασιών για το καλώδιο.
Πιο συγκεκριμένα, ο κ. Γεραπετρίτης είχε φανεί σίγουρος για την συνέχιση του έργου, υποστηρίζοντας ότι είναι πολύ σημαντικό, αφού αίρει την ενεργειακή απομόνωση της Κύπρου. Είχε υπογραμμίσει, δε, ότι «θα υπάρξουν συνέπειες, σε περίπτωση που παρεμποδιστούν οι εργασίες για την πόντιση του καλωδίου», ενώ αναφορικά με το χρονοδιάγραμμα είχε σημειώσει πως η ακριβής ημερομηνία δεν έχει ακόμη καθοριστεί.
Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, από τη μεριά του, δήλωσε σήμερα (Τετάρτη, 3/9) μιλώντας στο ραδιόφωνο του ΣΚΑΪ πως πρόκειται για ένα σύνθετο ζήτημα, υποστηρίζοντας, ωστόσο, ότι η Ελλάδα είναι έτοιμη να προχωρήσει. Εξαρτάται από την κυπριακή κυβέρνηση, είπε χαρακτηριστικά ο κ. Χατζηδάκης, διευκρινίζοντας ότι η «βούληση» της ελληνικής πλευράς είναι σταθερή και διαρκής.
Ακόμη, μιλώντας στην τηλεόραση της ΕΡΤ, ο κ. Χατζηδάκης εξήγησε ότι το καλώδιο «είναι ενταγμένο στον ευρωπαϊκό ενεργειακό σχεδιασμό. Δεν είναι εθνικό σχέδιο της Ελλάδας. Αφορά τις διασυνδέσεις ηλεκτρικής ενέργειας σε ευρωπαϊκό επίπεδο και αποτελεί επομένως πρότζεκτ ευρωπαϊκής προτεραιότητας».
«Έχουν υπάρξει κατά καιρούς συζητήσεις μεταξύ των δύο κυβερνήσεων. Είναι ένα σχέδιο το οποίο κυρίως ωφελημένοι κατά τη δική μας άποψη είναι η Κύπρος. Για λόγους νομίζω προφανείς, αίρεται η ενεργειακή απομόνωση της Κύπρου. Από εκεί και πέρα, η δέσμευση της ελληνικής κυβέρνησης είναι πάρα πολύ συγκεκριμένη. Έχει εκφραστεί με πολλούς και διαφορετικούς τρόπους, όχι μόνο με δηλώσεις, αλλά και με συγκεκριμένες κινήσεις από επιμέρους υπουργεία και δημόσιους φορείς, αλλά από την άλλη πλευρά απομένει να ξεκαθαριστεί τι θέλει να κάνει και η Κύπρος», προσέθεσε, καλώντας την κυπριακή κυβέρνηση να αποσαφηνίσει τη στάση της, στον απόηχο των δηλώσεων του Κύπριου υπουργού Οικονομικών.
Υπενθυμίζεται ότι οι έρευνες για το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης έχουν παγώσει, καθώς η Τουρκία απειλεί πως θα αντιδράσει, βγάζοντας ξανά πολεμικά πλοία στην θαλάσσια περιοχή της Κάσου, όπως είχε κάνει και τον Ιούλιο του 2024.
Παρ’ όλα αυτά, εχθές (2/9), η Κομισιόν εξέφρασε τη στήριξή της στο έργο, υπογραμμίζοντας τη στρατηγική του σημασία για την ΕΕ. Η αρμόδια εκπρόσωπος της Επιτροπής για θέματα ενέργειας, Άνα Κάιζα, τόνισε πως το συγκεκριμένο έργο είναι πολύ σημαντικό για την ενεργειακή πολιτική και τις ενεργειακές υποδομές στην περιοχή.
«Έχουμε επενδύσει σε αυτό το έργο», είπε ακόμη η κα Κάιζα, υπογραμμίζοντας πως δεν είναι σημαντικό μόνο για την Κομισιόν, αλλά και για την περιοχή και λέγοντας πως θα πρέπει «να βρεθεί μία λύση και να προχωρήσει αυτό το έργο δεδομένης της σημασίας του», παρότι έχουν μέχρι στιγμής υπάρξει «καθυστερήσεις» και «προβλήματα».
«Είναι προς το συμφέρον μας να γνωρίζουμε τι συμβαίνει, δεδομένου ότι έχουμε επενδύσει σε αυτό το έργο και υπάρχει πολιτική δέσμευση», είπε χαρακτηριστικά η κα Κάιζα.
Σημειώνεται ότι η Κομισιόν έχει επενδύσει στο έργο αυτό 657 εκατομμύρια ευρώ μέσω του Μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη» (Connecting Europe Faciity) και επιπλέον έχουν παρασχεθεί 100 εκατομμύρια ευρώ από τον Μηχανισμό Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF).
Το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου αναπτύσσεται από τον ΑΔΜΗΕ με την υποστήριξη της ΕΕ, εντάσσεται στα Projects of Common Interest (PCI), γεγονός που εξασφαλίζει χρηματοδότηση αλλά και ευρωπαϊκή πολιτική στήριξη.
Μάλιστα, η πόντιση του καλωδίου, μήκους περίπου 900 χιλιομέτρων, θα είναι ένα από τα πιο απαιτητικά τεχνικά έργα διεθνώς. Ωστόσο, για να καταστεί εφικτή απαιτείται η ολοκλήρωση των ερευνητικών εργασιών που επί της ουσίας παρεμποδίστηκαν και διακόπηκαν από την αντίδραση επί του πεδίου της Άγκυρας.
Πάντως, η Αθήνα επιμένει στο έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης με Κύπρο, καθώς υπογραμμίζει ότι έχει την ευρωπαϊκή υποστήριξη όπως τόνισε η εκπρόσωπος του ΥΠΕΞ Λάνα Ζωχιού.
Συγκεκριμένα, η Λάνα Ζωχιού αναφέρει: «Η ηλεκτρική διασύνδεση με την Κύπρο και το Ισραήλ είναι ένα έργο γεωστρατηγικής σημασίας. Έχει εξασφαλίσει την ευρωπαϊκή υποστήριξη. Το έργο αυτό πέρα από την ευρωπαϊκή υποστήριξη, εδράζεται στο Διεθνές Δίκαιο. Το έργο θα προχωρήσει βάσει προγραμματισμού».
