Μετά την εκταμίευση της 6ης δόσης των επιχορηγήσεων από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Νοέμβριο του 2025, η Ελλάδα έχει λάβει συνολικά 23,4 δισεκ. ευρώ (65% των διαθέσιμων πόρων έναντι 59% κατά μέσο όρο στην ΕΕ), εκ των οποίων 12 δισεκ. ευρώ σε επιχορηγήσεις (66% του συνόλου των επιχορηγήσεων) και 11,4 δισεκ. ευρώ σε δάνεια (64% του συνόλου των δανείων), έχοντας ολοκληρώσει το 46% των συμφωνημένων στόχων/οροσήμων (έναντι 45% κατά μέσο όρο στην ΕΕ). Τον Δεκέμβριο του 2025 η Ελλάδα κατέθεσε διπλό αίτημα πληρωμής από τον RRF ποσού ύψους 1,17 δισεκ. ευρώ, που αφορά το 7ο αίτημα επιχορηγήσεων (883,9 εκατ. ευρώ) και το 6ο αίτημα δανείων (293,8 εκατ. ευρώ), το οποίο εγκρίθηκε τον Μάρτιο του 2026 από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή μετά την επιτυχημένη ολοκλήρωση 26 οροσήμων και στόχων.
Μετά την είσπραξη του σχετικού ποσού η Ελλάδα θα έχει απορροφήσει το 68,3% των διαθέσιμων πόρων, έχοντας ολοκληρώσει το 53% των συμφωνημένων στόχων/οροσήμων.
Σχετικά με το δανειακό σκέλος του RRF, αξίζει να σημειωθεί ότι ο προϋπολογισμός των συμβασιοποιημένων δανείων παρακολουθείται ως προαπαιτούμενος στόχος κατά την υποβολή αιτημάτων είσπραξης του δανειακού σκέλους του Μηχανισμού. Συγκεκριμένα, έως το τέλος του Φεβρουαρίου 2026 έχουν συμβασιοποιηθεί έργα προϋπολογισμού 9,5 δισεκ. ευρώ (ή 86% των συνολικών εισπράξεων δανείων). Σημειώνεται ότι, σύμφωνα με το αναθεωρημένο Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, δάνεια ύψους 13,3 δισεκ. ευρώ έπρεπε να είχαν συμβασιοποιηθεί ως προαπαιτούμενο για την κατάθεση όλων των αιτημάτων χρηματοδότησης από το δανειακό σκέλος.
Ενστάσεις
Ωστόσο, καθώς κατόπιν συμφωνίας με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ορίστηκε η 29η Μαΐου 2026 ως καταληκτική ημερομηνία σύναψης δανειακών συμβάσεων, ο στόχος αυτός κρίνεται εξαιρετικά φιλόδοξος δεδομένου του μέχρι τώρα ρυθμού υπογραφής συμβάσεων. Όσον αφορά τις εκταμιεύσεις προς τις επιχειρήσεις, αυτές αναμένεται να πραγματοποιούνται έως το 2029, καθώς τα δάνεια εκταμιεύονται τμηματικά με βάση την πορεία υλοποίησης των έργων.
Έως το τέλος του Φεβρουαρίου 2026 οι εκταμιεύσεις προς τις επιχειρήσεις ανέρχονταν σε 5,6 δισεκ. ευρώ.
Επίσης, ως προς το σκέλος των επιχορηγήσεων του RRF, οι εκταμιεύσεις προς τους τελικούς δικαιούχους επιταχύνθηκαν σημαντικά έναντι του 2024. Ειδικότερα, μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2025 είχε καταβληθεί ποσό ύψους 7,3 δισεκ. ευρώ (ή 61% των εισπράξεων επιχορηγήσεων) στους τελικούς δικαιούχους, ενώ μέχρι τον Φεβρουάριο του 2026 επιπλέον 6,6 δισεκ. ευρώ (συμπ. ΦΠΑ) μεταβιβάστηκαν από τον Κρατικό ροϋπολογισμό προς τους φορείς εντός και εκτός της γενικής κυβέρνησης.
Ωστόσο, η πλήρης απορρόφηση των σχετικών πόρων προϋποθέτει την είσπραξη μέσα στο 2026 ποσού ύψους 11,3 δισεκ. ευρώ (εκ των οποίων 5,3 δισεκ. ευρώ για επιχορηγήσεις και 6 δισεκ. ευρώ για δάνεια) με την επιτυχημένη εκπλήρωση 164 στόχων και οροσήμων, γεγονός που κρίνεται εξαιρετικά φιλόδοξο.
Η μη είσπραξη των σχετικών ευρωπαϊκών πόρων για την ολοκλήρωση των συμβασιοποιημένων έργων στο σκέλος των επιχορηγήσεων ενδέχεται να οδηγήσει στην ένταξή τους στο εθνικό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων και στην ανάγκη χρηματοδότησής τους από εθνικούς πόρους, γεγονός που θα έχει επίπτωση στα δημοσιονομικά μεγέθη.
Για την επίσπευση των διαδικασιών και τη διασφάλιση της πλήρους απορρόφησης των διαθέσιμων πόρων, τον Νοέμβριο του 2025 η Ελλάδα κατέθεσε το τρίτο αναθεωρημένο Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, το οποίο εγκρίθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και περιλαμβάνει αναμόρφωση ορισμένων οροσήμων/στόχων και αντικατάσταση έργων με κριτήριο την ωρίμανση, διατηρώντας τον συνολικό προϋπολογισμό του Σχεδίου, καθώς και το μίγμα των έργων που συμβάλλουν σε πράσινους και ψηφιακούς στόχους.
Επίσης, τον Σεπτέμβριο ψηφίστηκε ο ν. 5233/2025 με σκοπό την ενίσχυση των κρατικών υπηρεσιών που διαχειρίζονται αναπτυξιακά προγράμματα, με έμφαση στην εύρυθμη λειτουργία και τη στελέχωσή τους, ώστε να επιταχυνθεί η απορρόφηση ευρωπαϊκών και εθνικών πόρων.
Δεδομένης της λήξης του ευρωπαϊκού μέσου ανάκαμψης NGEU τον Αύγουστο του 2026, η ολοκλήρωση των πιθανών υπολειπόμενων διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και των επενδυτικών σχεδίων του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας πρέπει να συνεχιστεί μέσω και των εναλλακτικών διαύλων ευρωπαϊκής χρηματοδότησης την επόμενη περίοδο. Η απορρόφηση ευρωπαϊκών πόρων μέσα από το υπό διαπραγμάτευση Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της ΕΕ (2028-2034), καθώς και από ευρωπαϊκά ταμεία όπως είναι το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα, το Ταμείο Εκσυγχρονισμού και το Ταμείο Απανθρακοποίησης Νήσων (2026-2032) που έχει εγκριθεί, θα συμβάλει καθοριστικά ώστε να διατηρηθεί η επενδυτική δυναμική τα επόμενα έτη.
