Όπως αναφέρει η βρετανική εφημερίδα, το Ριάντ εξετάζει ως πιθανό μοντέλο τη Διαδικασία του Ελσίνκι της δεκαετίας του 1970, η οποία είχε συμβάλει στη μείωση των εντάσεων στην Ευρώπη κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου.
Δυτικοί διπλωμάτες επισημαίνουν ότι η πρόταση για ένα σύμφωνο μη επίθεσης συγκαταλέγεται στα σενάρια που βρίσκονται στο τραπέζι, καθώς οι χώρες της περιοχής προετοιμάζονται για την επόμενη ημέρα ενός Ιράν που ενδέχεται να βγει αποδυναμωμένο από τις εξελίξεις, αλλά να εξακολουθεί να αποτελεί παράγοντα αστάθειας.
Σε αυτό το πλαίσιο, επισημαίνεται ότι οι χώρες του Κόλπου εμφανίζονται ιδιαίτερα ανήσυχες μπροστά στο ενδεχόμενο να βρεθούν αντιμέτωπες με ένα πιο επιθετικό ιρανικό καθεστώς, ειδικά σε συνδυασμό με τη σταδιακή υποχώρηση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στη Μέση Ανατολή.
Οι Συμφωνίες του Ελσίνκι, που υπογράφηκαν το 1975 από τις Ηνωμένες Πολιτείες, ευρωπαϊκά κράτη και τη Σοβιετική Ένωση μαζί με τους συμμάχους της, είχαν ως στόχο την ενίσχυση της ασφάλειας και της οικονομικής συνεργασίας μεταξύ αντίπαλων γεωπολιτικών μπλοκ. Το συγκεκριμένο μοντέλο έχει επανειλημμένα προταθεί ως πιθανό πλαίσιο και για τη Μέση Ανατολή, όπου αρκετές χώρες θεωρούν το Ιράν αποσταθεροποιητικό παράγοντα από την Ισλαμική Επανάσταση του 1979 και έπειτα.
Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, αρκετές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες αλλά και θεσμοί της Ευρωπαϊκής Ένωσης στηρίζουν την πρωτοβουλία της Σαουδικής Αραβίας, ασκώντας παράλληλα πιέσεις και σε άλλα κράτη του Κόλπου να την υποστηρίξουν. Η εκτίμηση που επικρατεί είναι ότι μια τέτοια συμφωνία θα μπορούσε να λειτουργήσει ως μηχανισμός αποτροπής νέων συγκρούσεων, παρέχοντας ταυτόχρονα στο Ιράν διαβεβαιώσεις ότι δε θα δεχθεί στρατιωτική επίθεση.
Την ίδια στιγμή, Ηνωμένες Πολιτείες και Ιράν συνεχίζουν παρασκηνιακές επαφές με στόχο μια πιθανή συμφωνία που θα μπορούσε να οδηγήσει στον τερματισμό του πολέμου και στην επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ.
Ωστόσο, οι συνομιλίες επικεντρώνονται κυρίως στο πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης και όχι στα πυραυλικά και μη επανδρωμένα οπλικά της συστήματα ή στη στήριξη που παρέχει σε συμμάχους της στην περιοχή - ζητήματα που αποτελούν βασικές ανησυχίες για τα αραβικά κράτη, σύμφωνα με τους Financial Times.
Άραβας διπλωμάτης δήλωσε ότι ένα σύμφωνο μη επίθεσης βασισμένο στο μοντέλο του Ελσίνκι θα μπορούσε να τύχει θετικής ανταπόκρισης από τις περισσότερες αραβικές και μουσουλμανικές χώρες, αλλά και από το ίδιο το Ιράν, το οποίο διαχρονικά υποστηρίζει ότι οι υποθέσεις της περιοχής θα πρέπει να επιλύονται χωρίς εξωτερικές παρεμβάσεις.






