Σε μια περίοδο όπου το συνολικό ιδιωτικό χρέος υπερβαίνει τα 240 δισ. ευρώ, η κυβέρνηση, εν όψει και εκλογών, επιχειρεί να ενισχύσει τα διαθέσιμα εργαλεία για τους οφειλέτες, δίνοντας έμφαση τόσο στη διευθέτηση χρεών όσο και στην προστασία της κύριας κατοικίας. Συγκεκριμένα, οι βασικοί άξονες των παρεμβάσεων αφορούν τη διεύρυνση του εξωδικαστικού μηχανισμού, την επαναφορά ρύθμισης έως 72 δόσεων για παλαιές οφειλές, τη δυνατότητα αποδέσμευσης τραπεζικών λογαριασμών, τη διατήρηση της πρώτης κατοικίας μέσω αξιοποίησης άλλων περιουσιακών στοιχείων, την παράταση του προγράμματος για τα δάνεια σε ελβετικό φράγκο και την αύξηση του ακατάσχετου ορίου καταθέσεων.
Οι 72 δόσεις
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η νέα ρύθμιση για ληξιπρόθεσμα χρέη που δημιουργήθηκαν έως το τέλος του 2023 και παρέμεναν εκτός οποιασδήποτε ρύθμισης μέχρι τις 21 Απριλίου 2026. Οι οφειλέτες θα μπορούν να τα εξοφλήσουν σε έως 72 μηνιαίες δόσεις, υπό την προϋπόθεση ότι οι νεότερες οφειλές τους έχουν ήδη εξοφληθεί ή ενταχθεί σε νόμιμη ρύθμιση. Η διαδικασία θα πραγματοποιείται ηλεκτρονικά έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, με την πλατφόρμα να αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία από τα τέλη Ιουνίου ή στις αρχές Ιουλίου. Το ελάχιστο ποσό δόσης θα ανέρχεται στα 30 ευρώ, ενώ το επιτόκιο θα παραμένει σταθερό στο 5,84%. ωστόσο η εν λόγω ρύθμιση έχει συναντήσει τη σχετική κριτική, ότι δηλαδή δε δίνει ουσιαστική λύση στο ζήτημα.
Ο Εξωδικαστικός
Παράλληλα, διευρύνεται η πρόσβαση στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό Ρύθμισης Οφειλών, καθώς το κατώτατο όριο οφειλής για ένταξη μειώνεται από τις 10.000 στις 5.000 ευρώ. Με τον τρόπο αυτό, ανοίγει ο δρόμος για τη συμμετοχή χιλιάδων μικρών οφειλετών και μικρομεσαίων επιχειρήσεων που μέχρι σήμερα δεν μπορούσαν να αξιοποιήσουν το συγκεκριμένο εργαλείο. Το νέο πλαίσιο προβλέπει δυνατότητα διαγραφής μέρους της οφειλής, ενώ το επιτόκιο των ρυθμίσεων παραμένει σταθερό στο 3% για όλη τη διάρκειά τους.
Ο ακατάσχετος λογαριασμός
Σημαντική αλλαγή αποτελεί και η δυνατότητα άρσης κατάσχεσης τραπεζικών λογαριασμών για όσους έχουν καταβάλει τουλάχιστον το 25% της οφειλής τους και έχουν εντάξει το υπόλοιπο ποσό σε ρύθμιση. Το μέτρο φιλοδοξεί να επαναφέρει τους συνεπείς οφειλέτες στην οικονομική δραστηριότητα, επιτρέποντάς τους να πραγματοποιούν απρόσκοπτα συναλλαγές και να καλύπτουν τις καθημερινές τους ανάγκες.
Προστασία πρώτης κατοικίας
Για πρώτη φορά, θεσμοθετείται επίσης η δυνατότητα προστασίας της κύριας κατοικίας μέσω αξιοποίησης άλλων περιουσιακών στοιχείων. Από τον Σεπτέμβριο του 2026, οι οφειλέτες θα μπορούν, μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού, να διαχωρίζουν την πρώτη κατοικία από την υπόλοιπη περιουσία τους, εξασφαλίζοντας ευνοϊκότερη ρύθμιση των χρεών τους. Το νέο μοντέλο προβλέπει μειωμένες δόσεις, δυνατότητα διαγραφής μέρους της οφειλής και αποπληρωμή σε έως 420 δόσεις, με στόχο να αποφεύγεται η απώλεια της κατοικίας που καλύπτει βασικές στεγαστικές ανάγκες.
Τα δάνεια σε ελβετικό
Παράταση έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2026 λαμβάνει και το πρόγραμμα για τους δανειολήπτες με στεγαστικά δάνεια σε ελβετικό φράγκο. Η επιπλέον χρονική περίοδος δίνει τη δυνατότητα σε περισσότερους ενδιαφερόμενους να εξετάσουν τη μετατροπή των δανείων τους σε ευρώ, αξιοποιώντας ευνοϊκότερους όρους, σταθερό επιτόκιο και μεγαλύτερη προβλεψιμότητα στις μηνιαίες δόσεις.
Τέλος, αυξάνεται το ακατάσχετο όριο τραπεζικών καταθέσεων από τα 1.250 στα 1.600 ευρώ για οφειλές προς το Δημόσιο και τις τράπεζες. Η συγκεκριμένη παρέμβαση ενισχύει την προστασία εισοδημάτων μισθωτών, συνταξιούχων και μικρών επαγγελματιών, λαμβάνοντας υπόψη τις αυξημένες πιέσεις που προκαλεί το υψηλό κόστος διαβίωσης.
