Σήμερα το πρωί (28/11), οι ουκρανικές αρχές κατά της διαφθοράς πραγματοποίησαν έφοδο στο γραφείο του επικεφαλής της προεδρικής διοίκησης, Αντρίι Γέρμακ, στο Κίεβο, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης έρευνας για φαινόμενα διαφθοράς στο δημόσιο τομέα, όπως επίσημα ανακοινώθηκε.
Λίγο αργότερα, ο Γερμάκ υπέβαλε την παραίτησή του από τη θέση του επικεφαλής του προεδρικού γραφείου και ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι την έκανε δεκτή, υπογράφοντας το διάταγμα αποπομπής του, στον απόηχο ενός κλιμακούμενου σκανδάλου διαφθοράς που συγκλονίζει το Κίεβο.
Η εξέλιξη αυτή φέρνει τον Ουκρανό πρόεδρο σε ακόμη πιο δύσκολη θέση, ειδικά σε μια στιγμή κρίσιμων διεθνών διαβουλεύσεων με στόχο την επίτευξη κατάπαυσης του πολέμου. Ο Γέρμακ δεν είναι απλώς ο προσωπάρχης του και ένας από τους πιο στενούς του συνεργάτες επί σειρά ετών· θεωρείται και ο άνθρωπος που συχνά ασκεί καθοριστική επιρροή, λαμβάνοντας καίριες αποφάσεις μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας.
Μια σχέση πολλών ετών
Ο 54χρονος Γέρμακ βρίσκεται στη θέση του από το 2020 και πρόσφατα εκπροσώπησε την Ουκρανία στις συνομιλίες με τις ΗΠΑ στη Γενεύη. Πολλοί τον χαρακτηρίζουν ως το πραγματικό «Νούμερο 2» της ουκρανικής ηγεσίας, γεγονός που έχει προκαλέσει κατηγορίες από πολιτικούς αντιπάλους περί υπερσυγκέντρωσης εξουσίας. Ήδη η αντιπολίτευση ζητά την απομάκρυνσή του.
Ο ίδιος δήλωσε μέσω Telegram ότι οι αρχές πραγματοποίησαν έρευνα και στην κατοικία του και ότι συνεργάζεται πλήρως.
Η συγκεκριμένη επιχείρηση ενισχύει το ήδη φορτισμένο κλίμα καχυποψίας στην ουκρανική κοινωνία, ενώ παραμένει ασαφές αν θα υπάρξουν άμεσες συνέπειες για τη θέση του. Υπενθυμίζεται ότι στο παρελθόν ο Ζελένσκι είχε επιχειρήσει να ασκήσει έλεγχο στην υπηρεσία καταπολέμησης της διαφθοράς, προκαλώντας κοινωνικές αντιδράσεις και προειδοποιήσεις από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Ένα σκάνδαλο που συνεχώς διευρύνεται
Η χώρα βρίσκεται εδώ και εβδομάδες στη δίνη ενός σκανδάλου δωροδοκίας που αφορά την κρατική εταιρεία πυρηνικής ενέργειας Energoatom και έχει φτάσει μέχρι τα υψηλότερα κλιμάκια της κυβέρνησης. Σύμφωνα με την υπηρεσία κατά της διαφθοράς, δίκτυο αξιωματούχων φέρεται να λάμβανε «προμήθειες» 10–15% από τα ποσά των συμβολαίων της εταιρείας, με εκτιμώμενη συνολική ζημιά περίπου 100 εκατ. δολαρίων.
Τις τελευταίες εβδομάδες αρκετοί υψηλόβαθμοι πολιτικοί και κρατικοί λειτουργοί–μεταξύ αυτών και άτομα ιδιαίτερα κοντά στον Ζελένσκι–έχουν τεθεί υπό διερεύνηση από τις αντιδιαφθορικές αρχές. Πρόσφατα κλήθηκε για κατάθεση και ο πρώην υπουργός Άμυνας, Ρουστέμ Ουμιέροφ.
Προ δεκαπενθημέρου, οι ανακριτές δημοσιοποίησαν νέα στοιχεία που αφορούσαν εκατομμύρια δολάρια σε δωροδοκίες στον ενεργειακό κλάδο. Ακολούθησε η αποπομπή της υπουργού Ενέργειας, Σβιτλάνα Χρίντσουκ, και του προκατόχου της, Χέρμαν Χαλουστσένκο – νυν υπουργού Δικαιοσύνης – ενώ σημειώθηκαν και πολλές συλλήψεις.
Για τον πρόεδρο Ζελένσκι, η όλη υπόθεση –ανεξάρτητα από την τελική της κατάληξη– αποτελεί αναμφίβολα σοβαρό πλήγμα, καθώς εμπλέκει έναν από τους πιο σημαντικούς συνεργάτες του, ο οποίος διαδραματίζει κεντρικό ρόλο τόσο στις επαφές με τους Ευρωπαίους εταίρους όσο και στις συζητήσεις με την ομάδα του Ντόναλντ Τραμπ.
