Τα μέλη του Bulletin of the Atomic Scientists ανακοίνωσαν την Τρίτη (27/1) ότι μετακινούν τον λεπτοδείκτη του «ρολογιού» τέσσερα δευτερόλεπτα πιο μπροστά σε σχέση με το 2025, καθώς οι κίνδυνοι που σχετίζονται με τα πυρηνικά όπλα, την κλιματική αλλαγή, την τεχνητή νοημοσύνη, τον αυταρχισμό, τις βιολογικές τεχνολογίες και άλλες απειλές που δημιουργεί η ίδια η ανθρωπότητα συνεχίζουν να αυξάνονται.
«Οι ηγέτες μας πρέπει να κάνουν καλύτερη δουλειά. Πρέπει κι εμείς να κάνουμε καλύτερη δουλειά», δήλωσε ο Daniel Holz, καθηγητής φυσικής στο Πανεπιστήμιο του Σικάγο και πρόεδρος του συμβουλίου επιστήμης και ασφάλειας του οργανισμού, κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου για την ανακοίνωση της νέας ώρας.
Ιστορικά, το Bulletin —που ιδρύθηκε από βετεράνους του Προγράμματος Μανχάταν, πίσω από τις πρώτες ατομικές βόμβες— επικεντρωνόταν στη διαθεσιμότητα πυρηνικών όπλων για να εκτιμήσει πόσο κοντά βρίσκεται η Γη στην αποκάλυψη. Όταν πρωτοπαρουσιάστηκε το 1947, το ρολόι είχε ρυθμιστεί στα επτά λεπτά πριν τα μεσάνυχτα. Η πιο «ασφαλής» στιγμή ήταν το 1991, στα 17 λεπτά πριν τα μεσάνυχτα, μετά την πτώση του Τείχους του Βερολίνου και το τέλος του Ψυχρού Πολέμου.
Όμως τα τελευταία χρόνια, ο μη κερδοσκοπικός οργανισμός έχει συμπεριλάβει και άλλες υπαρξιακές απειλές στην αξιολόγησή του. Έτσι, το ρολόι —που έχει σκοπό να λειτουργεί ως προειδοποίηση προς τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής— έχει προχωρήσει προς τα εμπρός.
Οι βασικές ανησυχίες
Μεταξύ των βασικών ανησυχιών φέτος είναι η κλιματική αλλαγή, η οποία εντείνει καταιγίδες και πλημμύρες παγκοσμίως. Η επιτροπή εξέφρασε τη δυσαρέσκειά της για την έλλειψη προόδου στη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στο πλαίσιο της Συμφωνίας του Παρισιού.
Η ικανότητα της τεχνητής νοημοσύνης να τροφοδοτεί την παραπληροφόρηση και να επιτρέπει σε αυταρχικούς ηγέτες να παραμένουν στην εξουσία απασχόλησε έντονα την επιτροπή, όπως και το περιβαλλοντικό κόστος λειτουργίας των διακομιστών που στηρίζουν αυτή την τεχνολογία.
«Βρισκόμαστε μπροστά σε κάτι πιο επικίνδυνο: τη συγχώνευση της κρατικής εξουσίας με την τεχνολογική ολιγαρχία», δήλωσε η Maria Ressa, βραβευμένη με Νόμπελ Ειρήνης δημοσιογράφος. «Οι άνδρες που ελέγχουν τις πλατφόρμες που διαμορφώνουν το τι πιστεύουν δισεκατομμύρια άνθρωποι έχουν ενωθεί με τους άνδρες που ελέγχουν κυβερνήσεις και στρατούς».
Ο παράγοντας Τραμπ
Ο διαχρονικός κίνδυνος πυρηνικής εξόντωσης παραμένει σημαντικός για την επιτροπή, καθώς μια συνθήκη πυρηνικών εξοπλισμών μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ρωσίας πρόκειται να λήξει, ενώ ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ετοιμάζεται να επανεκκινήσει δοκιμές πυρηνικών όπλων για πρώτη φορά από το 1992. Επιπλέον, νέες βιολογικές απειλές —όπως η εμφάνιση νέων παθογόνων παρόμοιων με τον κορονοϊό, καθώς και εργαστηριακά κατασκευασμένα κύτταρα που θα μπορούσαν να αποδειχθούν θανατηφόρα για άλλες μορφές ζωής στη Γη— συνεκτιμήθηκαν στην απόφαση.
Το πρώτο έτος της επιστροφής του Τραμπ στην εξουσία, που συνοδεύτηκε από περικοπές προσωπικού και προϋπολογισμών σε περιβαλλοντικές, υγειονομικές και άλλες επιστημονικές υπηρεσίες, αύξησε επίσης τους κινδύνους, σύμφωνα με το Bulletin.
«Έχει επιτεθεί στα εργαλεία και τις τεχνολογίες που μπορούν να μας βοηθήσουν να διαχειριστούμε την κλιματική αλλαγή, έχει επιτεθεί στην επιστήμη και την ακαδημαϊκή κοινότητα — στους ίδιους τους ανθρώπους που θα μας βοηθήσουν να βρούμε λύσεις», δήλωσε η Alexandra Bell, πρόεδρος και διευθύνουσα σύμβουλος του οργανισμού. «Είναι προφανές ότι οι ενέργειες αυτής της κυβέρνησης επηρέασαν το ρολόι, αλλά το Ρολόι της Αποκάλυψης αφορά παγκόσμιους κινδύνους».
Οι επικριτές του ρολογιού έχουν αμφισβητήσει τη χρησιμότητα της μετακίνησης ενός μεταφορικού χρονομέτρου. Σε ένα δοκίμιο του 2015, ένας ερευνητής του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης έγραψε ότι το έργο αυτό αντικατοπτρίζει περισσότερο το «έντονο αίσθημα επείγοντος» όσων το διαχειρίζονται, παρά μια μέτρηση του «πραγματικού κινδύνου».
Η Bell δήλωσε ότι ο σκοπός του Ρολογιού της Αποκάλυψης δεν είναι να προβλέψει το μέλλον, αλλά να λειτουργήσει ως καμπανάκι αφύπνισης για όσους βρίσκονται στην εξουσία.
{https://x.com/disclosetv/status/2016167596370940323}
