Με εκτελεστικό διάταγμα που υπέγραψε την Παρασκευή, ο Ντόναλντ Τραμπ παρέχει τη δυνατότητα επιβολής πρόσθετων δασμών σε εισαγόμενα προϊόντα προερχόμενα από οποιαδήποτε χώρα «αγοράζει, εισάγει ή αποκτά άμεσα ή έμμεσα αγαθά ή υπηρεσίες από το Ιράν».

Το διάταγμα δεν ορίζει συγκεκριμένο ποσοστό επιβάρυνσης, αν και γίνεται αναφορά στο 25% που είχε προηγουμένως τεθεί ως ενδεικτικό επίπεδο.

Η διαδικασία ενεργοποίησης των μέτρων ανατίθεται στα υπουργεία Εξωτερικών και Εμπορίου των ΗΠΑ, τα οποία θα διαπιστώνουν εάν πληρούνται τα σχετικά κριτήρια. Σε περίπτωση θετικής αξιολόγησης, σε συνεργασία με το Γραφείο του Εμπορικού Αντιπροσώπου και το Υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας, θα καθορίζεται η έκταση των πρόσθετων δασμών.

Η κίνηση εκτιμάται ότι μπορεί να επηρεάσει σημαντικές εμπορικές σχέσεις των Ηνωμένων Πολιτειών σε παγκόσμιο επίπεδο, ιδίως με χώρες που διατηρούν οικονομικές συναλλαγές με την Τεχεράνη.

Παράλληλα, εντάσσεται σε περίοδο αυξημένης γεωπολιτικής έντασης αλλά και διπλωματικών επαφών, καθώς πραγματοποιήθηκαν στο Ομάν οι πρώτες απευθείας συνομιλίες ΗΠΑ–Ιράν με στόχο την αποκλιμάκωση και την αποφυγή στρατιωτικής σύγκρουσης.

Το εσωτερικό περιβάλλον στο Ιράν παραμένει ασταθές, με εβδομάδες μαζικών διαδηλώσεων που ξεκίνησαν λόγω νομισματικής κρίσης και επιδείνωσης των οικονομικών συνθηκών και εξελίχθηκαν σε ευρύτερη αμφισβήτηση του καθεστώτος, αποτελώντας τη σοβαρότερη πρόκληση για το πολιτικό σύστημα της χώρας από το 1979.

Η Ουάσιγκτον έχει εκφράσει δημόσια στήριξη προς τους διαδηλωτές και έχει προειδοποιήσει για ενδεχόμενα πλήγματα σε περίπτωση βίαιης καταστολής, ενώ αμερικανική ναυτική δύναμη έχει αναπτυχθεί στην ευρύτερη περιοχή.

Οι τελικές επιπτώσεις της απόφασης θα εξαρτηθούν από την εφαρμογή των δασμών και την πορεία των σχέσεων μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, με πιθανές συνέπειες που εκτείνονται πέρα από τη Μέση Ανατολή και επηρεάζουν το διεθνές εμπόριο.