Σύμφωνα με μετάδοση του Euractiv, η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, και ο Πρωθυπουργός της Αυστραλίας, Άντονι Αλμπανέζε, επιβεβαίωσαν στην Καμπέρα ότι οι συνομιλίες ολοκληρώθηκαν. Οι Βρυξέλλες εκτιμούν ότι η συμφωνία θα εξοικονομήσει στις ευρωπαϊκές εταιρείες πάνω από 1 δισ. ευρώ ετησίως σε δασμούς εξαγωγών προς την Αυστραλία.
«Η συμφωνία αυτή είναι αμοιβαία επωφελής», δήλωσε η φον ντερ Λάιεν σε κοινή συνέντευξη Τύπου με τον Αλμπανέζε. «Από πλευράς ΕΕ, το δίκτυο συμφωνιών ελεύθερου εμπορίου συνεχίζει να επεκτείνεται σταθερά. Εργαζόμαστε για τη διαφοροποίηση των εμπορικών μας σχέσεων σε έναν ολοένα και πιο αβέβαιο κόσμο».
Ο Αλμπανέζε χαρακτήρισε τη συμφωνία «ολοκληρωμένη, ισορροπημένη και εμπορικά ουσιαστική», προσθέτοντας ότι θα μειώσει το κόστος για τους Αυστραλούς καταναλωτές και θα ανοίξει νέες αγορές για τους εγχώριους παραγωγούς. «Θα ενισχύσει περαιτέρω τη μεταξύ μας σχέση», σημείωσε.
Σημειώνεται ότι οι εξαγωγές της ΕΕ προς την Αυστραλία ανήλθαν σε 37 δισ. ευρώ σε αγαθά το 2025 και σε 31 δισ. ευρώ σε υπηρεσίες το 2024, σύμφωνα με στοιχεία της Επιτροπής. Οι Βρυξέλλες εκτιμούν ότι η συμφωνία θα αυξήσει το διμερές εμπόριο αγαθών και υπηρεσιών κατά περίπου 30% μέσα στην επόμενη δεκαετία.
Μιλώντας στους δημοσιογράφους τη Δευτέρα, ο Επίτροπος Εμπορίου της ΕΕ, Μάρος Σέφσοβιτς, χαρακτήρισε τη συμφωνία «πολύ φιλόδοξη», προσθέτοντας ότι σχεδόν όλα τα αγαθά θα απελευθερωθούν — με εξαίρεση τον χάλυβα και από τις δύο πλευρές.
Η συμφωνία θα διευκολύνει την πρόσβαση στην αγορά για τους παρόχους υπηρεσιών της ΕΕ, θα ενισχύσει τις επενδύσεις και θα διασφαλίσει ότι οι ευρωπαϊκές εταιρείες μπορούν να ανταγωνίζονται επί ίσοις όροις με τις αυστραλιανές σε δημόσιους διαγωνισμούς.
Οι Βρυξέλλες και η Καμπέρα υιοθέτησαν επίσης εταιρική σχέση ασφάλειας και άμυνας, η οποία υπογράφηκε διαδικτυακά από την Kaja Kallas και τον Αυστραλό ομόλογό της στις 18 Μαρτίου.
Καθησυχάζοντας τους αγρότες
Η συμφωνία — που χρειάστηκε οκτώ χρόνια διαπραγματεύσεων — είχε φτάσει κοντά στην ολοκλήρωση το 2023, πριν καταρρεύσει την τελευταία στιγμή λόγω της πίεσης της Αυστραλίας για μεγαλύτερη πρόσβαση των εξαγωγών βοδινού στην ευρωπαϊκή αγορά.
Ενώ οι Αυστραλοί αγρότες ζητούσαν προτιμησιακή ποσόστωση 50.000 τόνων, η ΕΕ συμφώνησε τελικά σε 30.600 τόνους, λαμβάνοντας υπόψη και τις πρόσφατες αντιδράσεις των Ευρωπαίων αγροτών σχετικά με την πρόσθετη πρόσβαση που δόθηκε μέσω της συμφωνίας με τη Mercosur.
Η ποσόστωση θα χωριστεί σε βοδινό από ζώα ελευθέρας βοσκής — 16.830 τόνοι χωρίς δασμούς — και σε συμβατικό βοδινό, το οποίο θα υπόκειται σε μειωμένο δασμό 7,5%.
Για το πρόβειο κρέας, έναν ακόμη ευαίσθητο τομέα, οι εισαγωγές θα περιοριστούν στους 25.000 τόνους χωρίς δασμούς, εκ των οποίων το 27% θα αφορά κατεψυγμένο κρέας. Όλες οι εισαγωγές θα πρέπει να προέρχονται από ζώα ελευθέρας βοσκής.
Η Επιτροπή επιβεβαίωσε επίσης ότι η συμφωνία θα περιλαμβάνει ρήτρα διασφάλισης τύπου Mercosur, ξεχωριστή από το βασικό κείμενο, που θα αφορά ευαίσθητα αγροδιατροφικά προϊόντα.
«Ετοιμάζουμε επίσης έναν αυτόνομο μηχανισμό διασφάλισης, ώστε να καθησυχάσουμε την αγροτική κοινότητα ότι, σε περίπτωση αιφνίδιας αύξησης εισαγωγών, θα έχουμε τη δυνατότητα να τη διαχειριστούμε», δήλωσε ο Σέφτσοβιτς.
Προϊόντα όπως το κρασί, η σοκολάτα και ορισμένα φρούτα και λαχανικά θα απαλλαγούν από δασμούς από την πρώτη ημέρα εφαρμογής της συμφωνίας.
Άλλα, πιο ευαίσθητα για την Αυστραλία — όπως τα τυριά — θα δουν τους δασμούς να καταργούνται σταδιακά μέσα σε τρία χρόνια.
Κρίσιμες πρώτες ύλες και αυτοκίνητα
Η συμφωνία θεωρείται επίσης κρίσιμη για τη διασφάλιση της πρόσβασης της ΕΕ σε κρίσιμες πρώτες ύλες της Αυστραλίας, προσφέροντας μια εναλλακτική λύση για τη μείωση της εξάρτησης από την Κίνα.
Ο Σέφτσοβιτς δήλωσε ότι η Αυστραλία διαθέτει τα ορυκτά που χρειάζεται η Ευρώπη, ενώ η ΕΕ μπορεί να προσφέρει επενδύσεις, ικανότητα επεξεργασίας και πρόσβαση στην αγορά.
Η συμφωνία θα μειώσει τους δασμούς στα προϊόντα αυτά και θα απαγορεύσει τους εξαγωγικούς φόρους, καθιστώντας την αγορά «πολύ πιο προβλέψιμη και σταθερή» για τις ευρωπαϊκές εταιρείες, σύμφωνα με την Επιτροπή.
Η Αυστραλία θα διατηρήσει τη δυνατότητα εφαρμογής πολιτικών διπλής τιμολόγησης — δηλαδή να χρεώνει περισσότερο τους ξένους αγοραστές από ό,τι τους εγχώριους — ωστόσο η συμφωνία περιλαμβάνει μηχανισμό εξισορρόπησης, που επιτρέπει στην ΕΕ να αναστέλλει δασμολογικές παραχωρήσεις σε τέτοιες περιπτώσεις.
Όσον αφορά τα αυτοκίνητα, η Αυστραλία θα απελευθερώσει πλήρως την πρόσβαση στην αγορά, διατηρώντας όμως τον φόρο πολυτελών οχημάτων. Το όριο αυτού του φόρου θα αυξηθεί για τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα στα 120.000 αυστραλιανά δολάρια (περίπου 72.000 ευρώ), εξαιρώντας όλα τα οχήματα κάτω από αυτό το ποσό.
