Στη διάρκεια των πρόσφατων συνομιλιών στο Ισλαμαμπάντ, η Τεχεράνη πρότεινε αναστολή του εμπλουτισμού ουρανίου για έως και πέντε χρόνια -- μια προσφορά που απέρριψε η κυβέρνηση Τραμπ, επιμένοντας σε 20 χρόνια, ανέφερε η NYT, επικαλούμενη δύο ανώτερους Ιρανούς αξιωματούχους και έναν Αμερικανό αξιωματούχο.
Σε κάθε περίπτωση, η εξέλιξη αυτή σηματοδότησε μια σημαντική μετατόπιση από τις προηγούμενες απαιτήσεις της κυβέρνησης Ντόναλντ Τραμπ προς την Τεχεράνη να τερματίσει οριστικά τον εγχώριο εμπλουτισμό. Στο τραπέζι πλέον βρίσκεται χρονικό περιθώριο, κάτι που οι ΗΠΑ δεν συζητούσαν μέχρι πρόσφατα.
Σύμφωνα με τον πολιτικό επιστήμονα Ίαν Μπρέμερ, οι ΗΠΑ και το Ιράν θα μπορούσαν να κλείσουν τη συμφωνία για αναστολή του εμπλουτισμού ουρανίου για δώδεκα χρόνια.
Η συνάντηση του Σαββατοκύριακου για την επίλυση της σύγκρουσης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν ήταν η πρώτη άμεση συνάντηση μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης εδώ και περισσότερο από μια δεκαετία και η πιο υψηλόβαθμη εμπλοκή από την Ισλαμική Επανάσταση του Ιράν το 1979.
Ωστόσο, το αδιέξοδο στις πυρηνικές δραστηριότητες της Τεχεράνης έθεσε τέλος στις συνομιλίες στην Ισλαμαμπάντ, αλλά αξιωματούχοι δήλωσαν ότι ο διάλογος είναι ακόμα ενεργός και ότι μπορεί να υπάρχει μια πορεία προς μια ειρηνευτική συμφωνία, παρότι ο αμερικανικός στρατός ξεκίνησε τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμένων τη Δευτέρα.
Αξιωματούχοι δήλωσαν στην WSJ ότι συζητούσαν έναν δεύτερο γύρο συνομιλιών πρόσωπο με πρόσωπο, αλλά δεν έδωσαν λεπτομέρειες.
Τι συνέβη στην Ισλαμαμπάντ
Εκτός από τον εμπλουτισμό ουρανίου της Τεχεράνης, τα άλλα σημαντικά ζητήματα που συζητήθηκαν στο Πακιστάν ήταν το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ - ένα σημαντικό σημείο διέλευσης για τον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό που το Ιράν έχει ουσιαστικά μπλοκάρει, αλλά οι ΗΠΑ έχουν δεσμευτεί να ανοίξουν ξανά.
«Υπήρχε μια ισχυρή ελπίδα στη μέση των συνομιλιών ότι θα υπήρχε μια σημαντική πρόοδος και οι δύο πλευρές θα κατέληγαν σε συμφωνία. Ωστόσο, τα πράγματα άλλαξαν σε χρόνο μηδέν», δήλωσε μια πηγή της πακιστανικής κυβέρνησης.
Οι συνομιλίες φέρεται να διήρκεσαν περισσότερες από 20 ώρες. Όταν οι συζητήσεις στράφηκαν σε εγγυήσεις, τόσο σε διαβεβαιώσεις μη επίθεσης όσο και σε άρση των κυρώσεων, ο τόνος του συνήθως ήπιου Ιρανού υπουργού Εξωτερικών Abbas Araghchi έγινε πιο έντονος, δήλωσαν οι δύο ιρανικές πηγές στο Reuters.
Οι πηγές τον ανέφεραν να λέει: «Πώς μπορούμε να σας εμπιστευτούμε όταν, στην τελευταία συνάντηση της Γενεύης, είπατε ότι οι ΗΠΑ δεν θα επιτεθούν όσο η διπλωματία βρισκόταν σε εξέλιξη;» Και υπενθύμισε ότι η επίθεση ΗΠΑ-Ισραήλ στο Ιράν ξεκίνησε δύο ημέρες μετά τον προηγούμενο γύρο συνομιλιών των δύο πλευρών στη Γενεύη.
«Η συμφωνία ήταν κοντά»
Μια άλλη πηγή που συμμετείχε στις συνομιλίες δήλωσε ότι τα μέρη έφτασαν «πολύ κοντά» σε μια συμφωνία και ήταν «80% έτοιμα», προτού καταλήξουν σε αποφάσεις που δεν μπορούσαν να διευθετηθούν επί τόπου.
Δύο ανώτερες ιρανικές πηγές δήλωσαν στο Reuters ότι η ατμόσφαιρα ήταν βαριά και εχθρική, προσθέτοντας ότι ενώ το Πακιστάν προσπάθησε να ηρεμήσει το κλίμα, καμία πλευρά δεν έδειξε καμία προθυμία να μειώσει τις εντάσεις.
Παρ' όλα αυτά, μέχρι νωρίς το πρωί της Κυριακής, η ατμόσφαιρα φέρεται να είχε δείξει κάποια βελτίωση και η πιθανότητα μιας παράτασης μιας ημέρας άρχισε να διαμορφώνεται.
Μήλο της έριδος
Ωστόσο, οι διαφορές παραμένουν. Σύμφωνα με έναν Αμερικανό αξιωματούχο, οι Ιρανοί δεν κατάλαβαν σωστά ότι ο βασικός στόχος της Ουάσινγκτον ήταν να υπάρξει μια συμφωνία που να διασφαλίζει ότι το Ιράν δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικά όπλα. Μεταξύ των ανησυχιών του Ιράν ήταν η δυσπιστία στις προθέσεις των ΗΠΑ.
Ωστόσο, τη Δευτέρα, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι το Ιράν «τηλεφώνησε σήμερα το πρωί» και ότι «θα ήθελαν να καταλήξουν σε μια συμφωνία».
Συνεπώς, αναμένονται εξελίξεις, με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν να επανέρχεται ως κορυφαίο ζήτημα, μαζί με το Στενό του Ορμούζ.
