Από τα μεγάλα ιδρύματα που δημιούργησαν ο Ωνάσης, ο Νιάρχος, ο Ευγενίδης, ο Λαιμός και άλλοι εφοπλιστές μέχρι τις εκατοντάδες μικρότερες δωρεές σε νοσοκομεία, σχολεία, πανεπιστήμια, Ένοπλες Δυνάμεις και τοπικές κοινωνίες, η συμβολή της ναυτιλιακής κοινότητας στην ελληνική κοινωνία αποτελεί διαχρονικό χαρακτηριστικό της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον η αναφορά που έκανε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης κατά τα εγκαίνια του νέου κτιρίου της Διεύθυνσης Κυβερνοάμυνας στο υπουργείο Εθνικής Άμυνας, έργο που υλοποιήθηκε με δωρεά του εφοπλιστή Αθανάσιου Λασκαρίδη.

Ο πρωθυπουργός επέλεξε να σταθεί σε ορισμένα στοιχεία σχετικά με το μέγεθος της ελληνικής ναυτιλιακής επιχειρηματικότητας.

Αναφέρθηκε ειδικότερα στις 50 ισχυρότερες ναυτιλιακές οικογένειες της χώρας, οι οποίες, σύμφωνα με τους σχετικούς υπολογισμούς, διαθέτουν συνολική περιουσία που προσεγγίζει τα 50 δισεκατομμύρια ευρώ.

Στη συνέχεια προχώρησε σε μια ενδιαφέρουσα αριθμητική προσέγγιση. Έθεσε το ερώτημα τι θα μπορούσε να συμβεί εάν ένα σημαντικό μέρος αυτής της περιουσίας κατευθυνόταν σε κοινωφελείς σκοπούς μέσω ιδρυμάτων, κατά το πρότυπο που ακολούθησαν στο παρελθόν μεγάλες προσωπικότητες της ελληνικής ναυτιλίας.

Σύμφωνα με το παράδειγμα που παρουσίασε, ένα κεφάλαιο ύψους 25 δισεκατομμυρίων ευρώ θα μπορούσε, με μια συντηρητική ετήσια απόδοση της τάξης του 5%, να παράγει περισσότερα από ένα δισεκατομμύριο ευρώ τον χρόνο για κοινωνικές, εκπαιδευτικές, πολιτιστικές και αναπτυξιακές δράσεις.

Η τοποθέτηση προκάλεσε συζητήσεις όχι επειδή αμφισβήτησε τη μέχρι σήμερα προσφορά των εφοπλιστών, αλλά επειδή άνοιξε μια ευρύτερη συζήτηση για τις δυνατότητες που θα μπορούσε να αποκτήσει η οργανωμένη κοινωφελής δράση στο μέλλον.

Άλλωστε, τα μεγάλα ναυτιλιακά ιδρύματα έχουν ήδη αφήσει ισχυρό αποτύπωμα στην υγεία, την παιδεία, τον πολιτισμό και την κοινωνική συνοχή της χώρας, χρηματοδοτώντας έργα που συχνά συμπληρώνουν ή ενισχύουν τις δυνατότητες του κράτους.

Δεν πέρασε επίσης απαρατήρητη η επισήμανση του πρωθυπουργού ότι η ελληνική Πολιτεία έχει διαχρονικά στηρίξει τη ναυτιλία, αναγνωρίζοντας τη στρατηγική σημασία της για την οικονομία και τη διεθνή παρουσία της χώρας.

Η συγκεκριμένη αναφορά ερμηνεύθηκε από ορισμένους ως υπενθύμιση της αμφίδρομης σχέσης που έχει διαμορφωθεί επί δεκαετίες μεταξύ του ελληνικού κράτους και της ελληνόκτητης ναυτιλίας.

Σε κάθε περίπτωση, η παρέμβαση Μητσοτάκη επανέφερε στο προσκήνιο μια συζήτηση που κατά διαστήματα εμφανίζεται στη δημόσια ζωή, ποιος μπορεί να είναι ο ρόλος του ιδιωτικού πλούτου στη χρηματοδότηση δράσεων με κοινωνικό πρόσημο και ποια μορφή θα μπορούσε να λάβει στα επόμενα χρόνια.

Μια συζήτηση που αφορά όχι μόνο τη ναυτιλία αλλά συνολικά τη σχέση επιχειρηματικότητας, κοινωνικής ευθύνης και δημόσιου συμφέροντος στην Ελλάδα του 21ου αιώνα.