Την ίδια ώρα, ο απολογισμός για την εμπορική ναυτιλία συνεχίζει να επιβαρύνεται. Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού (IMO), έως τις 8 Σεπτεμβρίου είχαν καταγραφεί 73 επιβεβαιωμένα περιστατικά επιθέσεων εναντίον εμπορικών πλοίων και 21 θάνατοι ναυτικών από την έναρξη της κρίσης. Πρόκειται για αύξηση σε σχέση με τα στοιχεία του τέλους Αυγούστου, όταν ο IMO κατέγραφε τουλάχιστον 70 πλοία που είχαν δεχθεί επιθέσεις και 19 νεκρούς ναυτικούς.
Η εικόνα αποτυπώνει πόσο μακριά παραμένει η περιοχή από την επιστροφή σε κανονικές συνθήκες ναυσιπλοΐας. Η κυκλοφορία μέσω των Στενών εξακολουθεί να βρίσκεται σημαντικά χαμηλότερα από τα επίπεδα πριν από τη σύγκρουση, καθώς μεγάλο μέρος της διεθνούς ναυτιλίας αποφεύγει την είσοδο στον Περσικό Κόλπο όσο δεν υπάρχει βεβαιότητα ότι ένα πλοίο που θα εισέλθει θα μπορέσει στη συνέχεια να εξέλθει με ασφάλεια.
Το μέγεθος του προβλήματος ήταν ακόμη μεγαλύτερο στις πρώτες εβδομάδες της κρίσης. Περίπου 1.000 πλοία με συνολικά 20.000 μέλη πληρωμάτων είχαν βρεθεί αποκλεισμένα στον Κόλπο. Σταδιακά ένα σημαντικό μέρος τους κατάφερε να αποχωρήσει, χωρίς όμως να λυθεί το πρόβλημα για τον σκληρό πυρήνα των περίπου 400 πλοίων και των 6.000 ναυτικών που εξακολουθούν να βρίσκονται στην περιοχή.
Η σημαντικότερη οργανωμένη προσπάθεια απεγκλωβισμού πραγματοποιήθηκε στα τέλη Ιουνίου, όταν τέθηκε προσωρινά σε εφαρμογή σχέδιο ασφαλούς αποχώρησης. Η διαδικασία λειτούργησε μόνο για λίγες ημέρες, πριν ανασταλεί μετά την επίθεση στο υπό σημαία Σιγκαπούρης containership «Ever Lovely» μέσα στα Στενά του Ορμούζ.
Έκτοτε δεν έχει καταστεί δυνατό να δημιουργηθεί ένας σταθερός μηχανισμός ασφαλούς διέλευσης. Τον Ιούλιο το Συμβούλιο του IMO υιοθέτησε ψήφισμα για την προστασία των ζωτικών θαλάσσιων οδών, επαναβεβαιώνοντας ότι το δικαίωμα διέλευσης από στενά διεθνούς ναυσιπλοΐας δεν μπορεί να απειλείται, να περιορίζεται ή να αναστέλλεται. Παράλληλα, ζήτησε συντονισμένη επιστροφή στην ανεμπόδιστη ναυσιπλοΐα μέσω του Ορμούζ.
Στην πράξη, όμως, η κατάσταση παραμένει διαφορετική. Οι επιθέσεις συνεχίζονται και η διέλευση από τα Στενά εξακολουθεί να αποτελεί απόφαση υψηλού κινδύνου για πλοιοκτήτες, διαχειρίστριες εταιρείες και πληρώματα. Στην εξίσωση προστίθενται τα αυξημένα ασφάλιστρα πολεμικού κινδύνου, οι επιχειρησιακοί περιορισμοί και, κυρίως, η αβεβαιότητα για το εάν ένα πλοίο που θα περάσει προς τον Περσικό Κόλπο θα έχει τη δυνατότητα να πραγματοποιήσει το αντίστροφο ταξίδι.
Πίσω όμως από τα πλοία και τους αριθμούς βρίσκεται πλέον το σοβαρότερο πρόβλημα, οι ίδιοι οι ναυτικοί. Χιλιάδες άνθρωποι εργάζονται επί μήνες σε ένα περιβάλλον στρατιωτικής έντασης και διαρκούς κινδύνου, ενώ οι δυνατότητες αλλαγής πληρωμάτων παραμένουν περιορισμένες.
