«Είμαι βαθιά αναστατωμένος τόσο από τον διορισμό όσο και από τη σχετική δήλωση», ανέφερε σε συνέντευξή του στο δανικό δίκτυο TV2, προσθέτοντας ότι επιδιώκει η συνάντηση να πραγματοποιηθεί εντός της ημέρας ή το αργότερο την Τρίτη.

Η αντίδραση της Κοπεγχάγης έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία ο Ντόναλντ Τραμπ, από την έναρξη της δεύτερης προεδρικής του θητείας, επαναφέρει με επιμονή το ενδιαφέρον των ΗΠΑ για τη Γροιλανδία —μια αυτόνομη περιοχή του Βασιλείου της Δανίας, πλούσια σε φυσικούς πόρους και στρατηγικής σημασίας. Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει δηλώσει κατ’ επανάληψη ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες «χρειάζονται» τη Γροιλανδία για λόγους εθνικής ασφάλειας, χωρίς να αποκλείει ακόμη και τη χρήση βίας.

Αργά το βράδυ της Κυριακής (21/12), ο Τραμπ ανακοίνωσε μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσης τον διορισμό του κυβερνήτη της Λουιζιάνα, Τζεφ Λάντρι, στη θέση του ειδικού απεσταλμένου των ΗΠΑ για τη Γροιλανδία. «Ο Τζεφ κατανοεί πόσο ουσιαστική είναι η Γροιλανδία για την εθνική μας ασφάλεια και θα προωθήσει δυναμικά τα συμφέροντα της χώρας μας για την ασφάλεια, τη σταθερότητα και την επιβίωση των συμμάχων μας — και, πράγματι, ολόκληρου του κόσμου», έγραψε ο πρόεδρος.

Ο ίδιος ο Λάντρι, σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ, ευχαρίστησε τον Τραμπ για την εμπιστοσύνη και υποστήριξε ότι τα νέα του καθήκοντα δεν θα επηρεάσουν την άσκηση των αρμοδιοτήτων του ως κυβερνήτη.

{https://x.com/LAGovJeffLandry/status/2002950029494124986}

«Η Γροιλανδία ανήκει στους Γροιλανδούς»

Ξεκάθαρο μήνυμα έστειλε και η πρωθυπουργός της Δανίας, Μέτε Φρεντέρικσεν, υπογραμμίζοντας ότι η Γροιλανδία δεν αποτελεί αντικείμενο διαπραγμάτευσης. «Η Γροιλανδία ανήκει στους Γροιλανδούς και οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν θα πρέπει να αναλάβουν τον έλεγχο της Γροιλανδίας», ανέφερε σε ανάρτησή της στο Instagram.

Σε νεότερη δήλωσή της τη Δευτέρα (22/12), η Φρεντέρικσεν τόνισε ότι «κανείς δεν πρέπει να αλλάζει εθνικά σύνορα με τη βία, ούτε πολιτικά ούτε στρατιωτικά», προσθέτοντας ότι αναμένει πλήρη σεβασμό της εδαφικής ακεραιότητας της Δανίας. Την αλληλεγγύη της προς την Κοπεγχάγη εξέφρασε και η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.

Ενδεικτικό της επιδείνωσης του κλίματος είναι το γεγονός ότι, πριν από λίγες ημέρες, οι δανικές μυστικές υπηρεσίες κατέταξαν για πρώτη φορά τις Ηνωμένες Πολιτείες ως πιθανή εθνική απειλή σε σχετική έκθεσή τους.

Γιατί ενδιαφέρεται ο Τραμπ για τη Γροιλανδία

Για τις Ηνωμένες Πολιτείες, η Γροιλανδία αποτελεί κομβικό γεωστρατηγικό σημείο. Στο νησί λειτουργεί αμερικανική αεροπορική βάση με σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης για βαλλιστικούς πυραύλους, ενώ η συντομότερη αεροπορική διαδρομή από την Ευρώπη προς τη Βόρεια Αμερική διέρχεται πάνω από το έδαφός της. Γεωγραφικά, η Γροιλανδία ανήκει στη βορειοαμερικανική ήπειρο, με την πρωτεύουσά της, το Νουούκ, να βρίσκεται πιο κοντά στη Νέα Υόρκη απ’ ό,τι στην Κοπεγχάγη.

Όπως επισημαίνει ο ερευνητής Ούλρικ Πραμ Γκαντ, για την Ουάσινγκτον είναι κρίσιμης σημασίας να αποτραπεί η ενίσχυση της παρουσίας άλλων μεγάλων δυνάμεων στο νησί. Στο πλαίσιο αυτό, οι ΗΠΑ έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον για ενισχυμένη στρατιωτική παρουσία, με στόχο την επιτήρηση των θαλάσσιων διαδρόμων μεταξύ Γροιλανδίας, Ισλανδίας και Μεγάλης Βρετανίας — περιοχών που θεωρούνται «πύλη» διέλευσης για ρωσικά πολεμικά πλοία και πυρηνικά υποβρύχια.

Παρά την εκτεταμένη αυτονομία της Γροιλανδίας, η εξωτερική και αμυντική πολιτική παραμένουν στην αρμοδιότητα της Δανίας, η οποία είναι μέλος του ΝΑΤΟ από το 1949. Ως εκ τούτου, το έδαφος της Γροιλανδίας αποτελεί τμήμα της δυτικής στρατιωτικής συμμαχίας.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι πλούσιοι φυσικοί πόροι του νησιού. Στη Γροιλανδία και στις γύρω περιοχές υπάρχουν σημαντικά κοιτάσματα πετρελαίου, φυσικού αερίου, χρυσού, διαμαντιών, ουρανίου, ψευδαργύρου και μολύβδου. Ωστόσο, η κυβέρνηση έχει απαγορεύσει την εξόρυξη πετρελαίου και φυσικού αερίου για περιβαλλοντικούς λόγους, ενώ η ανάπτυξη του μεταλλευτικού τομέα καθυστερεί λόγω γραφειοκρατίας και της αντίστασης του ιθαγενούς πληθυσμού.

Η οικονομία της Γροιλανδίας στηρίζεται κυρίως στην αλιεία, η οποία αντιστοιχεί σε ποσοστό άνω του 95% των εξαγωγών, ενώ η Δανία παρέχει ετήσιες επιδοτήσεις σχεδόν ενός δισ. δολαρίων, ποσό που καλύπτει περίπου το ήμισυ του δημόσιου προϋπολογισμού.

Την ίδια στιγμή, η υπερθέρμανση του πλανήτη καθιστά ολοένα και πιο προσβάσιμους τους φυσικούς πόρους που βρίσκονται κάτω από το παχύ στρώμα πάγου. Το παγοκάλυμμα της Γροιλανδίας αποτελεί τη δεύτερη μεγαλύτερη παγωμένη έκταση στον κόσμο μετά την Ανταρκτική, με την πλήρη τήξη του να εκτιμάται ότι θα μπορούσε να οδηγήσει σε άνοδο της στάθμης της θάλασσας έως και επτά μέτρα.

{https://exchange.glomex.com/video/v-df4xhvj5dt89?integrationId=eexbs1jkg0kofln}