Πιο αναλυτικά, η συγκεκριμένη μέρα γίνεται αντιληπτή ως μια γιορτή. Γιορτή για τους ανθρώπους που έχουν απεξαρτηθεί.
Αναπόσπαστο κομμάτι της γιορτής, η καλλιτεχνική έκφραση, αλλά και η αντίσταση μέσω αυτής.
Όπως επισημαίνεται στο κείμενο-κάλεσμα:
«Φέτος, δύο χρόνια μετά την ψήφιση του νόμου 5129/24 και τη δημιουργία του υπερσυγκεντρωτικού ΕΟΠΑΕ που υποβάθμισε την ιστορία και τη δουλειά όλων των στεγνών προγραμμάτων και των 75 κέντρων πρόληψης με δεκαετίες εμπειρίας, η πολιτική που επικρατεί στην απεξάρτηση είναι αυτή του «περιορισμού της βλάβης», με υποκατάστατα που οδηγούν στον αποκλεισμό των εξαρτημένων και ενισχύουν την αντίληψη του «λειτουργικού χρήστη», μη αναγνωρίζοντας ότι η εξάρτηση είναι αποτέλεσμα μιας παράδοξης επιλογής διαφυγής και κατευνασμού του ψυχικού άλγους, της κοινωνικής δυσφορίας και ενός κοινωνικοπολιτισμικού περιβάλλοντος που δεν απαντά στις πραγματικές ανθρώπινες ανάγκες».
«Κερδίζοντας μια μάχη με τα σκοτάδια σου»
Στην αρχή της εκδήλωσης, άνθρωποι που ολοκλήρωσαν το πρόγραμμα απεξάρτησης του 18Άνω απηύθυναν χαιρετισμούς, ασκώντας κριτική στην κυβέρνηση για την ομογενοποίηση των στεγνών προγραμμάτων από τον ΕΟΠΑΕ (Εθνικός Οργανισμός Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων) και τονίζοντας παράλληλα τη σημασία τους. Συνέπεια αυτής της πολιτικής όπως ανέφεραν είναι ότι ο χρήστης δεν μπορεί να διαλέξει πλέον το πρόγραμμα που του ταιριάζει.
Όπως χαρακτηριστικά σημείωσε ένας ομιλητής:
«Το συναίσθημα όταν κερδίζεις μία μάχη με τα σκοτάδια σου δεν το αλλάζω με τίποτα. Για να υπάρχουν νικητές πρέπει να υπάρχουν προγράμματα σαν το 18Άνω».
Ενώ όπως ακούστηκε από άλλο ομιλητή: «Η ζωή είναι υπέροχη όταν ζεις ανθρώπινα».
Ο αγώνας ενάντια στις εξαρτήσεις δεν περιορίζεται στην Αθήνα, αλλά βρίσκεται σε συντονισμό και με άλλες πόλεις της χώρας. Στην εκδήλωση λοιπόν, απηύθυναν επίσης χαιρετισμό μέλη από το στεγνό πρόγραμμα «Αργώ» στη Θεσσαλονίκη, με κεντρικό μήνυμα ότι «η μεγαλύτερη πρόκληση ενός εξαρτημένου ατόμου είναι πώς θα γίνει δημιουργός της καινούριας του ζωής».
Στο ίδιο φόντο, τοποθετήθηκε και η «Ομάδα Αλληλεγγύης Momentum», όπου απαρτίζεται από ανθρώπους που πάλεψαν με την εξάρτηση και βγήκαν νικητές.
Μάτσα: Η εξάρτηση ως παράδοξη στρατηγική επιβίωσης
Στη συνέχεια, το λόγο πήρε η ψυχίατρος και επιστημονική υπεύθυνη του 18Άνω Κατερίνα Μάτσα. Όπως είπε στην έναρξη της ομιλίας της, «το 18Άνω ανοίγει ορίζοντες και οι ορίζοντες είναι σημαντικοί γιατί η πραγματικότητα που ζούμε είναι ζοφερή».
Σε αυτό το πλαίσιο, παραθέτοντας στοιχεία από την ΕΛΣΤΑΤ σημείωσε ότι 15% των ανθρώπων στην Ελλάδα ζει σε συνθήκες υλικής και κοινωνικής στέρησης, με την επισφάλεια να κυριαρχεί.
«Το σύστημα κάνει τους νέους να νιώθουν ότι δεν υπάρχει χώρος για αυτούς και εκεί βρίσκουν πρόσφορο έδαφος οι εξαρτήσεις», υπογράμμισε η κα. Μάτσα, συμπληρώνοντας ότι τα τελευταία χρόνια έχει παρατηρηθεί αύξηση και στις λεγόμενες συμπεριφορικές εξαρτήσεις (τζόγος, internet κτλ.).
Όπως είπε, η παραπάνω συνθήκη είναι αποτέλεσμα του γεγονότος ότι οι άνθρωποι αναζητούν έναν τρόπο να «φύγουν» από το προσωπικό και κοινωνικό αδιέξοδο.
Κατ’ επέκταση, προσφέροντας έναν ορισμό της έννοιας της εξάρτησης έκανε λόγο για μια «εμβληματική παθολογία της νεωτερικότητας», προϊόν μιας πολυπαραγοντικής κρίσης. Στο ίδιο πλαίσιο, επεσήμανε ότι η εξάρτηση αποτελεί μια «παράδοξη στρατηγική επιβίωσης»:
«Με το να μη σκέφτονται οι άνθρωποι προσπαθούν να επιβιώσουν. Η εξάρτηση ορίζει τη ζωή σου, δεν την ορίζεις», τόνισε.
Η κα. Μάτσα έκανε λόγο για μια ευρεία «επίθεση» της κυβέρνησης στα στεγνά προγράμματα μέσω του υπερ-συγκεντρωτικού μοντέλου του ΕΟΠΑΕ.
Άσκησε λοιπόν κριτική στις κρατούσες από την κυβέρνηση πολιτικές στο ζήτημα των εξαρτήσεων δίνοντας έμφαση από τη μία πλευρά στη σημασία της πλήρους ρήξης με τη χρήση ουσιών.
«Τι πάει να πει λειτουργικός χρήστης;», διερωτήθηκε, «Ένας άνθρωπος αλυσοδεμένος από τα δεσμά της εξάρτησης».
Από την άλλη πλευρά όμως, όπως τόνισε καθώς ο αγώνας για την απεξάρτηση είναι ένας αγώνας ατομικής, αλλά και κοινωνικής χειραφέτησης, δεν μπορεί να κερδηθεί όταν συντελείται με όρους γραφειοκρατικούς, αντί με όρους ελευθερίας.
Το πρόγραμμα της εκδήλωσης περιλάμβανε επίσης ποιήματα και μουσική από την Ομάδα Μουσικής και την Ομάδα Ποίησης των Συλλογικών Δράσεων, ενώ στο τέλος πραγματοποιήθηκε και προβολή του ντοκιμαντέρ «575 ημέρες στο 18 ΑΝΩ. Η φωτογραφία ως πράξη μνήμης και λύτρωσης» που υπογράφει το Eteron για την Έρευνα και την Κοινωνική Αλλαγή σε συμπαραγωγή με το The Untold . Το ντοκιμαντέρ μικρού μήκους καταγράφει τη διαδρομή απεξάρτησης του Noesis 575.
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της εκδήλωσης
«Το μήνυμα της Παγκόσμιας Ημέρας κατά των Ναρκωτικών είναι πως δεν χρειάζεται να χυθεί άλλο αίμα, δεν πρέπει να χαθούν άλλοι άνθρωποι άδικα. Εμείς, οι απεξαρτημένοι και απεξαρτημένες, είμαστε και φέτος εδώ για να διατρανώσουμε την πεποίθησή μας:
✅ ότι υπάρχει ελπίδα,
✅ ότι μπορούμε να πετύχουμε τη ΝΙΚΗ ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΕΞΑΡΤΗΣΕΩΝ μέσα από την πρόληψη, τη θεραπεία και τη συλλογική προσπάθεια.
❗️ Φέτος είναι ακόμη πιο σημαντικό το μήνυμα να ακουστεί πολύ δυνατά, το μήνυμα πως ο εξαρτημένος μπορεί να γίνει καλά, πως η εξάρτηση ΔΕΝ είναι «μια χρόνια και υποτροπιάζουσα νόσος του εγκεφάλου που δεν θεραπεύεται, αλλά καταστέλλεται και ελέγχεται με υποκατάστατα», όπως θέλει να μας πείσει η κυβέρνηση.
❗️ Φέτος, δύο χρόνια μετά την ψήφιση του νόμου 5129/24 και τη δημιουργία του υπερσυγκεντρωτικού ΕΟΠΑΕ που υποβάθμισε την ιστορία και τη δουλειά όλων των στεγνών προγραμμάτων και των 75 κέντρων πρόληψης με δεκαετίες εμπειρίας, η πολιτική που επικρατεί στην απεξάρτηση είναι αυτή του «περιορισμού της βλάβης», με υποκατάστατα που οδηγούν στον αποκλεισμό των εξαρτημένων και ενισχύουν την αντίληψη του «λειτουργικού χρήστη», μη αναγνωρίζοντας ότι η εξάρτηση είναι αποτέλεσμα μιας παράδοξης επιλογής διαφυγής και κατευνασμού του ψυχικού άλγους, της κοινωνικής δυσφορίας και ενός κοινωνικοπολιτισμικού περιβάλλοντος που δεν απαντά στις πραγματικές ανθρώπινες ανάγκες.
❗️ Στόχος τους είναι οι εξαρτημένοι να παραμείνουν εγκλωβισμένοι στον φαύλο κύκλο της εξάρτησης, χωρίς τη δυνατότητα κοινωνικής και πολιτικής χειραφέτησης.
✅Η ημέρα αυτή είναι μια υπενθύμιση ότι η κοινωνία οφείλει να σταθεί δίπλα στους ανθρώπους που αγωνίζονται για μια ζωή ελεύθερη από τις εξαρτήσεις.
✅Τούτη την ημέρα επιλέξαμε να την κάνουμε ΓΙΟΡΤΗ.
✅ Γιορτή των παιδιών που έχουν απεξαρτηθεί.
✅ Σε αυτή την γιορτή χωρούν στο πλάι μας όλες οι χιλιάδες των χρηστών, γιατί είναι εφικτό να ξεφύγουν από τις ουσίες.
??? Αναπόσπαστο κομμάτι της γιορτής είναι η ΤΕΧΝΗ, το υπέρτατο μέσο έκφρασης και εξωτερίκευσης των συναισθημάτων.
??? Αντιστεκόμαστε με όπλα την ποίηση, τη μουσική, το θέατρο, τον κινηματογράφο, τη ζωγραφική και γιορτάζουμε όλοι εμείς που νικήσαμε το θηρίο της εξάρτησης.
✌️ Στεκόμαστε εδώ σήμερα, για να σας δείξουμε ότι η νόσος αυτή δεν είναι ανίατη, όπως ισχυρίζεστε.
‼️ Όταν πολεμάς τα στεγνά προγράμματα, δεν κόβεις κόστος,
κόβεις ζωές.
‼️ Δεν υπάρχει απεξάρτηση με ημίμετρα.
‼️ Δεν επιστρέψαμε απλώς, γυρίσαμε, για να ακουστούμε, για να υπάρχουμε, για να δώσουμε χέρι και στήριγμα
ΣΥΛΛΟΓΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΓΙΑ ΤΟ 18ΑΝΩ»





