Στην πρώτη γραμμή ενδιαφέροντος βρίσκονται, προφανώς, οι «παρενέργειες» στα καύσιμα. Οδηγοί έσπευσαν ήδη να γεμίσουν τα ρεζερβουάρ τους με τις μέχρι τώρα τιμές, αδειάζοντας τις δεξαμενές πρατηρίων, ενώ από τις 4 Μαρτίου αναμένονται αυξήσεις στις διυλιστηριακές τιμές.
Σημειώνεται ότι η άνοδος των διεθνών τιμών περνά πρώτα στη χονδρική των διυλιστηρίων και, με υστέρηση 3-4 ημερών, στη λιανική.
Στις 2 Μαρτίου, η μέση τιμή της αμόλυβδης διαμορφωνόταν στα 1,757 €/λίτρο και του ντίζελ στα 1,574 €/λίτρο, σύμφωνα με το Παρατηρητήριο Τιμών.
Η τελική τιμή στην αντλία επηρεάζεται κατά περίπου 35% από τη διεθνή τιμή του προϊόντος και κατά 65% από φόρους (ΕΦΚ, ΦΠΑ) και κόστη της εφοδιαστικής αλυσίδας.
Διεθνής πίεση: Πετρέλαιο και εφοδιασμός
Στο μεταξύ, το Brent αγγίζει τα 80 δολάρια/βαρέλι, με ημερήσια άνοδο άνω του 9%, εντείνοντας τους φόβους για πληθωριστικές πιέσεις και διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα. Κι αυτό την ώρα που ναυτιλιακές εταιρείες αποφεύγουν τα Στενά του Ορμούζ, απ’ όπου διέρχεται περίπου το 25% του παγκόσμιου πετρελαίου.
Η μεταβλητότητα απαιτεί χρόνο για να αποτυπωθεί πλήρως στη λιανική, ωστόσο η αγορά προεξοφλεί περαιτέρω αυξήσεις προς το τέλος της εβδομάδας.
Φυσικό αέριο και ρεύμα: Νέα σύννεφα
Στο μέτωπο του φυσικού αερίου, στην ευρωπαϊκή αγορά (κόμβος TTF), οι τιμές εκτινάχθηκαν έως τα 48,85 €/MWh και πλέον κινούνται άνω των 43 €/MWh, με μηνιαία άνοδο άνω του 30%.
Η χονδρεμπορική τιμή ρεύματος στην Ελλάδα ξεπέρασε τα 105 €/MWh, με αιχμές άνω των 220 €/MWh τις βραδινές ώρες.
Παρά τις αυξήσεις, δεν τίθεται ζήτημα επάρκειας. Η Ρεβυθούσα διατηρεί επαρκή αποθέματα, ενώ τον Μάρτιο αναμένονται επτά φορτία LNG.
Το οικονομικό επιτελείο «παρά πόδας»
Στο φόντο αυτό, τα υπουργεία Οικονομικών, Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος & Ενέργειας παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις. Κρίσιμο ορόσημο θεωρείται η διατήρηση του πετρελαίου άνω των 100 δολαρίων/βαρέλι για διάστημα 30 ημερών.
Στον Προϋπολογισμό έχει ενσωματωθεί σενάριο πετρελαίου στα 100 δολάρια (έναντι βάσης 62,4 δολ.), το οποίο θα μείωνε την ανάπτυξη στο 1,9% (από 2,4%) και θα αύξανε τον πληθωρισμό στο 4,7% (από 2,2%).
Σενάρια μέτρων
Εφόσον η κρίση παραταθεί, και με βάση την προηγούμενη εμπειρία, εξετάζονται μέτρα όπως:
- Επαναφορά τύπου Fuel Pass με αυστηρά εισοδηματικά κριτήρια.
- Επιδότηση λογαριασμών ρεύματος με μηχανισμό ανά κιλοβατώρα.
- «Επιταγή ακρίβειας» για χαμηλοσυνταξιούχους και ευάλωτους.
Υπενθυμίζεται ότι το 2022 τα μέτρα στήριξης (Fuel Pass, Market Pass, επιδοτήσεις ρεύματος) ξεπέρασαν τα 850 εκατ. ευρώ.
Μήνυμα χωρίς πανικό
Η επίσημη γραμμή, προς το παρόν, είναι στάση αναμονής: «Δεν υπάρχει λόγος πανικού». Τα σενάρια είναι έτοιμα, αλλά η ενεργοποίησή τους θα εξαρτηθεί από τη διάρκεια και την ένταση της κρίσης στη Μέση Ανατολή.
Για την ώρα, πάντως, το «καπέλο» των 2,5 ευρώ σε ένα γέμισμα 80 ευρώ στο ρεζερβουάρ αποτελεί την πρώτη, άμεση υπενθύμιση ότι η γεωπολιτική ένταση μεταφέρεται γρήγορα στην τσέπη των καταναλωτών.
