Η έρευνα αποτυπώνει με αριθμούς τη διαρθρωτική αδυναμία του παγκόσμιου εμπορίου, το οποίο βασίζεται σε περιορισμένο αριθμό στενών θαλάσσιων διόδων που βρίσκονται ολοένα και συχνότερα στο επίκεντρο γεωπολιτικών εντάσεων και φυσικών κινδύνων.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι οι διαταραχές σε κρίσιμα θαλάσσια σημεία επηρεάζουν κάθε χρόνο θαλάσσιο εμπόριο αξίας περίπου 192 δισ. δολαρίων.
Το οικονομικό αποτύπωμα αυτών των κρίσεων δεν περιορίζεται σε μεμονωμένα επεισόδια, αλλά επαναλαμβάνεται σε ετήσια βάση, καθώς καθυστερήσεις, παρακάμψεις πλοίων, αυξημένα ασφάλιστρα και υψηλότεροι ναύλοι μετατρέπονται σε σταθερό κόστος για τη ναυτιλία και τις εφοδιαστικές αλυσίδες.
Στο επίκεντρο της ανάλυσης βρίσκονται 24 θαλάσσια περάσματα, όπως η Διώρυγα του Σουέζ, το στενό Bab el-Mandeb και τα Στενά της Μάλακκας, από τα οποία διέρχεται σημαντικό μέρος του παγκόσμιου εμπορίου και των ενεργειακών ροών.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της μελέτης, οι άμεσες οικονομικές απώλειες από τις κρίσεις σε αυτά τα σημεία ανέρχονται σε 10,7 δισ. δολάρια ετησίως, ποσό που αντιστοιχεί περίπου στο 0,04% του παγκόσμιου εμπορίου.
Επιπλέον, καταγράφονται απώλειες 3,4 δισ. δολαρίων ετησίως λόγω της αύξησης του κόστους μεταφοράς, καθώς οι ναύλοι αυξάνονται κάθε φορά που ένα πέρασμα καθίσταται επισφαλές ή αδιάβατο.
Η μελέτη αναδεικνύει ότι οι μεγαλύτερες επιπτώσεις εντοπίζονται σε χώρες με υψηλή εξάρτηση από συγκεκριμένα γεωγραφικά σημεία.
Ιδιαίτερα εκτεθειμένες εμφανίζονται η Αίγυπτος, η Υεμένη, το Ιράκ και ο Παναμάς, όπου η γεωγραφική θέση και ο ρόλος τους στο διεθνές εμπόριο καθιστούν τις οικονομίες τους ευάλωτες σε κάθε διακοπή της ναυσιπλοΐας.
Ωστόσο, οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται στα κράτη αυτά, αλλά διαχέονται διεθνώς μέσω της αύξησης του κόστους μεταφοράς και των πιέσεων στις αγορές.
Κρίσιμο εύρημα της έρευνας είναι ότι οι κίνδυνοι στα θαλάσσια περάσματα δεν λειτουργούν μεμονωμένα. Ένοπλες συγκρούσεις, τρομοκρατία και πειρατεία συχνά συνυπάρχουν στα ίδια γεωγραφικά σημεία, όπως στο Bab el-Mandeb, στον Βόσπορο και στα Στενά Lombok.
Παράλληλα, τα ακραία καιρικά φαινόμενα εντείνουν την αστάθεια, καθώς σημαντικό ποσοστό τροπικών κυκλώνων επηρεάζει ταυτόχρονα περισσότερα από ένα κρίσιμα θαλάσσια περάσματα, αυξάνοντας την πιθανότητα πολλαπλών διαταραχών και περιορίζοντας τις δυνατότητες αναδρομολόγησης των πλοίων.
Οι συνέπειες αυτών των εξελίξεων δεν περιορίζονται στη ναυτιλία. Οι καθυστερήσεις στη μεταφορά πρώτων υλών, εξαρτημάτων και ενεργειακών φορτίων μπορούν να οδηγήσουν σε διακοπές παραγωγής, ελλείψεις και αυξήσεις τιμών, οι οποίες τελικά μεταφέρονται σε επιχειρήσεις και καταναλωτές.
Οι συντάκτες της μελέτης επισημαίνουν ότι η ενίσχυση της ανθεκτικότητας των εφοδιαστικών αλυσίδων, μέσω διαφοροποίησης διαδρομών, αποθεμάτων ασφαλείας και επενδύσεων στην ασφάλεια των θαλάσσιων οδών, αποτελεί κρίσιμη προϋπόθεση για τη σταθερότητα του διεθνούς εμπορίου σε ένα περιβάλλον παρατεταμένης γεωπολιτικής αβεβαιότητας.






