Το ποσό των €1,98 τρισ. αντιπροσωπεύει μια σημαντική αύξηση σε σχέση με τα €1,2 τρισ. — ισοδύναμα με το 1% του ΑΕΠ της ΕΕ — που είχαν διατεθεί στον προηγούμενο πολυετή προϋπολογισμό, για την περίοδο 2021–2027. Το αυξημένο αυτό ποσό είναι πιθανό να προκαλέσει αντιδράσεις από ορισμένα κράτη-μέλη της ΕΕ, τα οποία ήδη αντιμετωπίζουν δημοσιονομικές πιέσεις και θα κληθούν να χρηματοδοτήσουν το μεγαλύτερο μέρος του πακέτου μέσω εθνικών εισφορών.
Σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν τις διαπραγματεύσεις, στο προσχέδιο περιλαμβάνεται ένα Ταμείο Ανταγωνιστικότητας, Ευημερίας και Ασφάλειας ύψους €589,6 δισ., εκ των οποίων €450,5 δισ. προορίζονται για ένα ειδικό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας της ΕΕ.
Η γεωργία, που διαχρονικά αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο του προϋπολογισμού της ΕΕ, θα συνεχίσει να λαμβάνει σημαντική χρηματοδότηση, με €293,7 δισ. να προτείνονται για την Κοινή Αγροτική Πολιτική του μπλοκ, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές.
Η κατάθεση της πρότασης σηματοδοτεί την έναρξη μιας χρονοβόρας διαδικασίας κατά την οποία το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της ΕΕ — που εκπροσωπεί τα κράτη-μέλη — θα πρέπει να εξετάσουν και να εγκρίνουν το σχέδιο. Η έγκριση των Ευρωπαίων ηγετών πρέπει να είναι ομόφωνη. Ο προϋπολογισμός, γνωστός ως Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, θα πρέπει να έχει συμφωνηθεί έως το τέλος του 2027.
Ο Επίτροπος της ΕΕ Μάικλ ΜακΓκραθ δήλωσε στο Bloomberg Radio το πρωί της Τετάρτης ότι ο προϋπολογισμός καταρτίζεται «υπό δύσκολες συνθήκες», συμπεριλαμβανομένης της ανάγκης να ξεκινήσει η αποπληρωμή του χρέους της πανδημικής περιόδου από το 2028, το οποίο μπορεί να φτάσει τα €25 δισ. ετησίως.
«Έχουμε μπροστά μας δύο χρόνια σκληρών διαπραγματεύσεων», σημείσωε. «Σήμερα όμως είναι μια σημαντική ημέρα».
Η φετινή πρόταση, η οποία θα καθορίσει τις δαπάνες της Ένωσης για την περίοδο 2028–2034, είναι ακόμη πιο ευαίσθητη λόγω της προσπάθειας ενίσχυσης της αμυντικής ικανότητας της ΕΕ και της ανταγωνιστικότητάς της, την ώρα που αντιμετωπίζει οικονομικές πιέσεις από τις ΗΠΑ και αυξανόμενο ανταγωνισμό από την Κίνα. Έκθεση του πρώην Προέδρου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Μάριο Ντράγκι, πέρυσι προειδοποιούσε ότι η ΕΕ αντιμετωπίζει επενδυτικό κενό ύψους €800 δισ. ετησίως.
