Το σχέδιο που παρουσίασε η δημοτική αρχή προβλέπει τη σταδιακή κατάργηση όλων των προσεγγίσεων ποντοπόρων κρουαζιερόπλοιων, με εξαίρεση περιορισμένο αριθμό πλοίων ποτάμιας κρουαζιέρας, τα οποία θεωρούνται μικρότερης περιβαλλοντικής και τουριστικής επιβάρυνσης. Πρόκειται για την αυστηρότερη πολιτική που έχει ανακοινωθεί μέχρι σήμερα από ευρωπαϊκή πρωτεύουσα με ενεργό λιμάνι κρουαζιέρας.
Η πολιτική αυτή δεν προέκυψε αιφνιδιαστικά. Από το 2023 και καθ’ όλη τη διάρκεια του 2024, η απαγόρευση των κρουαζιερόπλοιων αποτέλεσε αντικείμενο έντονης δημόσιας συζήτησης, με αποτέλεσμα τη διαμόρφωση ενός μεταβατικού πλαισίου.
Βάσει αυτού, από το 2026 προβλέπεται μέγιστο όριο ενός κρουαζιερόπλοιου ημερησίως και έως 100 προσεγγίσεις ετησίως για ποντοπόρα πλοία. Από το 2027, τα κρουαζιερόπλοια θα υποχρεούνται να χρησιμοποιούν ηλεκτροδότηση από την ξηρά κατά τον ελλιμενισμό.
Παράλληλα, η δημοτική αρχή έχει συμφωνήσει στη μείωση των προσεγγίσεων ποτάμιων κρουαζιερόπλοιων, ενώ εξετάζεται και η μεταφορά του Passenger Terminal Amsterdam (PTA) εκτός του πυκνού αστικού ιστού, έως το 2035. Αν και η τελική έκθεση του δημοτικού συμβουλίου δεν έχει ακόμη δημοσιοποιηθεί, το πολιτικό στίγμα θεωρείται δεδομένο και προβλέπει την πλήρη απομάκρυνση των μεγάλων κρουαζιερόπλοιων.
Στο επίκεντρο της απόφασης βρίσκονται οι χρόνιες ανησυχίες για ρύπανση, υπερτουρισμό και πίεση στις υποδομές. Τα κρουαζιερόπλοια αγκυροβολούν σε άμεση εγγύτητα με το ιστορικό κέντρο της πόλης, γεγονός που τα καθιστά εύκολο στόχο πολιτικής και κοινωνικής κριτικής.
Περιβαλλοντικές οργανώσεις, αλλά και στελέχη της σημερινής δημοτικής πλειοψηφίας, υποστηρίζουν ότι τα μεγάλα πλοία εκπέμπουν σημαντικές ποσότητες CO₂, αιωρούμενων σωματιδίων και οξειδίων του αζώτου, με επιπτώσεις δυσανάλογες του οικονομικού οφέλους που αποφέρουν.
Η σημασία της κίνησης του Άμστερνταμ υπερβαίνει τα τοπικά όρια. Εφόσον υλοποιηθεί, το σχέδιο ενδέχεται να λειτουργήσει ως δεδικασμένο σε ευρωπαϊκό επίπεδο, παρέχοντας θεσμικό έρεισμα σε ανάλογες πρωτοβουλίες σε άλλα λιμάνια της ΕΕ.
Ήδη, η Βαρκελώνη έχει ανακοινώσει περιορισμούς στις προσεγγίσεις κρουαζιερόπλοιων, ενώ στη Γαλλική Ριβιέρα ισχύουν όρια τόσο στο μέγεθος των πλοίων όσο και στον αριθμό των ετήσιων επισκέψεων. Στη Χαβάη, τέλος, εκκρεμεί δικαστική απόφαση για την επιβολή τέλους ανά επιβάτη, με στόχο τον περιορισμό της τουριστικής επιβάρυνσης.
