Η αύξηση της απασχόλησης είναι ασθενής. Ο πληθωρισμός ισχυρός. Οι προοπτικές επιδεινώνονται.
Είτε κατηγορείτε την ανορθόδοξη πολιτική δασμών και μετανάστευσης του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ είτε τον «αργό» πρόεδρο της Ομοσπονδιακής Τράπεζας Τζερόμ Πάουελ, η ομοσπονδιακή κυβέρνηση δεν κάνει καμία χάρη στην οικονομία αυτές τις μέρες.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες ξεκίνησαν το έτος προερχόμενες από ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 2,4% τους τελευταίους τρεις μήνες του 2024. Οι προσλήψεις ήταν ισχυρές: οι εργοδότες πρόσθεσαν 323.000 θέσεις εργασίας τον Δεκέμβριο.
Τα νέα σήμερα είναι λιγότερο χαρμόσυνα, σημειώνει ανάλυση της Washington Post. Την Παρασκευή, το Γραφείο Στατιστικών Εργασίας δήλωσε ότι η οικονομία πρόσθεσε μόνο 22.000 θέσεις εργασίας τον Αύγουστο, πράγμα που σημαίνει ότι η αγορά εργασίας έχει ουσιαστικά σταματήσει από την «Ημέρα Απελευθέρωσης» τον Απρίλιο.
Στο πλαίσιο αυτό, κάποιοι στη Γουόλ Στριτ εξετάζουν την πιθανότητα ύφεσης.
«Οι πιθανότητες είναι κοντά στο 50/50, ίσως και περισσότερο», δήλωσε ο Neil Dutta, επικεφαλής οικονομικής έρευνας στην Renaissance Macro Research στη Νέα Υόρκη. «Τα επιχειρήματα υπέρ μιας επιβράδυνσης είναι αρκετά πειστικά».
Οι αξιωματούχοι της κυβέρνησης απορρίπτουν αυτό το ενδεχόμενο αμέσως. Ωστόσο, εκτός από περιόδους ύφεσης, οι ΗΠΑ δεν έχουν δει προσλήψεις τόσο αδύναμες σε σχέση με το μέγεθος της οικονομίας τους εδώ και περισσότερα από 60 χρόνια, δημοσίευσε στο X ο Jason Furman, πρώην σύμβουλος του Προέδρου Μπαράκ Ομπάμα.
Ο Τραμπ και οι σύμβουλοί του έσπευσαν να δείξουν με το δάχτυλο την Fed ή την BLS, προτρέποντας παράλληλα τους Αμερικανούς να κάνουν υπομονή. Σε συνέντευξή του στο CNBC, ο υπουργός Εμπορίου Χάουαρντ Λάτνικ δήλωσε ότι η οικονομία θα μπορούσε να ανακάμψει ξανά σε «έξι μήνες». Ο ίδιος ο πρόεδρος άρχισε να θέτει τις βάσεις για αυτό το επιχείρημα μια μέρα νωρίτερα, λέγοντας ότι «σε ένα χρόνο από τώρα», η εικόνα της απασχόλησης θα είναι λαμπρή, χάρη στις νέες επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη και άλλα θαύματα.
Το αν η κυβέρνηση μπορεί να πείσει το κοινό ότι η αδυναμία της αγοράς εργασίας θα αποδειχθεί παροδική, μένει να φανεί.
Ο Τραμπ, πάντως, μετά την απογοητευτική έκθεση για την απασχόληση, έβαλε στο στόχαστρο έναν από τους αγαπημένους του στόχους, την Fed.
«Ο Τζερόμ Πάουελ θα έπρεπε να είχε μειώσει τα επιτόκια προ πολλού. Ως συνήθως, είναι «πολύ αργά»», έγραψε ο πρόεδρος στο Truth Social. Ο Τραμπ, ο οποίος έχει εξαπολύσει έναν ρητορικό πόλεμο κατά της κεντρικής τράπεζας και του ηγέτη της όλο το χρόνο, έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι η κεντρική τράπεζα και ο ηγέτης της θα πρέπει να μειώσουν τα επιτόκια κατά 3 ολόκληρες ποσοστιαίες μονάδες. Αυτή είναι μια άποψη που συμμερίζονται λίγοι, αν όχι κανένας, οικονομολόγοι του ιδιωτικού τομέα.
Ο πληθωρισμός τιμών καταναλωτή έχει μειωθεί στο 2,7% από 2,9% πριν από ένα χρόνο. Αλλά το προτιμώμενο μέτρο τιμών της Fed, ο βασικός δείκτης προσωπικής κατανάλωσης, αυξήθηκε στο 2,9% τον τελευταίο χρόνο, πολύ πάνω από τον στόχο του 2% για σταθερότητα τιμών.
Ωστόσο, με τον πληθωρισμό να υποχωρεί και την απασχόληση να αποδυναμώνεται, οι επενδυτές εδώ και εβδομάδες αναμένουν ότι η Fed θα μείωνε τα επιτόκια στη συνεδρίασή της στις 16-17 Σεπτεμβρίου. Μετά την έκθεση για την απασχόληση της Παρασκευής, αυτό το συναίσθημα μετατράπηκε σε βεβαιότητα.
Υπάρχει πλέον πιθανότητα 90% η Fed να εγκρίνει μείωση κατά ένα τέταρτο της ποσοστιαίας μονάδας και 10% πιθανότητα μείωσης κατά μισή μονάδα, σύμφωνα με την CME FedWatch, η οποία παρακολουθεί τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης επιτοκίων.
Την Παρασκευή, οικονομολόγοι της Goldman Sachs δήλωσαν στους πελάτες τους ότι αναμένουν διαδοχικές μειώσεις επιτοκίων στις επόμενες τρεις συνεδριάσεις της επιτροπής νομισματικής πολιτικής της Fed: αυτόν τον μήνα, τον Οκτώβριο και τον Δεκέμβριο. Οι αναλυτές της Barclays αύξησαν επίσης την πρόβλεψή τους σε τρεις μειώσεις από δύο.
Βεβαίως, ο Trump προειδοποίησε τους ψηφοφόρους νωρίτερα φέτος να προετοιμαστούν για μια επώδυνη μετάβαση καθώς αναδιαμορφώνει την οικονομία για μια πλούσια σε μεταποίηση «χρυσή εποχή». Ο υπουργός Οικονομικών Scott Bessent δήλωσε επίσης τον Μάρτιο ότι η οικονομία πρέπει να υποβληθεί σε μια «περίοδο αποτοξίνωσης» καθώς απογαλακτίζεται από την υπερβολική εξάρτηση από τις κυβερνητικές θέσεις εργασίας.
Η επίδραση της μεταναστευτικής πολιτικής
Η καταστολή της παράνομης μετανάστευσης από τον Τραμπ, συμπεριλαμβανομένων των εφόδων σε χώρους εργασίας όπως αυτή σε εργοστάσιο της Hyundai στη Τζόρτζια την Παρασκευή, μειώνει τη διαθεσιμότητα εργαζομένων που έχουν γεννηθεί στο εξωτερικό, κάτι που επηρεάζει επίσης τις προσλήψεις.
Η αυστηρότερη μεταναστευτική πολιτική του Τραμπ, σε συνδυασμό με τις επιπτώσεις της γήρανσης της κοινωνίας, μειώνει την πιθανή μηνιαία αύξηση των θέσεων εργασίας κατά περισσότερες από 100.000 προσλήψεις, σύμφωνα με την Barclays.
Η συνολική απασχόληση στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση είχε επίσης μειωθεί κατά 97.000 εργαζόμενους φέτος, καθώς ο Τραμπ αγκάλιασε τις προσπάθειες της Υπηρεσίας DOGE των ΗΠΑ να συρρικνώσει τις δημόσιες υπηρεσίες.
Η απασχόληση στην κυβέρνηση των πολιτειών, η οποία μειώθηκε κατά 12.000 θέσεις εργασίας τον Αύγουστο, είναι επίσης πιθανό να παραμείνει υπό πίεση.
Τέλος, σημειώνεται πως το φορολογικό Big Beautiful νομοσχέδιο του Τραμπ επιδιώκει να μεταθέσει την οικονομική ευθύνη για κοινωνικά προγράμματα όπως το Medicaid στις κυβερνήσεις των πολιτειών που έχουν ήδη περιορισμένη οικονομική δυνατότητα.
«Πρόκειται για ένα αρκετά ευρύ φάσμα πολιτειών που αντιμετωπίζουν δημοσιονομική πίεση, ακόμη και πριν από τη δημοσιονομική νομοθεσία του Τραμπ», δήλωσε ο Ντούτα. «Ήταν ήδη άσχημα. Τώρα χειροτερεύει».
